Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

ТИКМЕЧИЛИК – ЗАМАНБАП КЕСИП

№307 19-25-сентябрь, 2008ж


Тигүүчү жайда кимдер иштешет?
Технолог – заказ алынгандан баштап даяр болгуча ар бир тигишти, топчунун кадалышына чейин текшерүүчү, башкача айтканда, ар бир тигилген буюмга жооп берүүчү адам.
Бычмачы – колунда дайым кайчысы, лекалосу даяр адам. Кездемелерди каттап туруп бир заматта 30-40 же андан көп кийимди бычып коёт.
Тигүүчүлөрдүн көбүнчөсү аялдар. Эртеден-кечке машинанын ийнесине көз талыта тигилген бул айымдардын көп­чүлүгүнүн мүнөздөрү шайыр келип, радиоберүүлөрдү көп угушат.
Үтүкчү.  Акыркы учурда эркек балдар көп иштешет. Себеби,  үтүкчү күчтүү болушу шарт.
Топчу таккыч, көзөнөк жасагыч.  Топчуну бекем тагып,  ар бир таккан топчусу, тешкен көзөнөгү үчүн 1 сомдоп акча санайт.
Таңгактагыч. Кийимдерге этикеткаларды өлчөмүнө жараша алмаштырбай тагып, бүктөп, желим баштыкчаларга салуу милдетин аткарат.
Тажрыйбалуу болгуча...
Кездеме менен кошо колун тигип алгандар, кийимдин жеңин, чөнтөгүн тетирисинен тигип алып кайра сөккөн­дөр көп кездешет.
Тигүүчүлөрдүн тили
Жакшы тиккендер – “скоростнойлор”
Орто тиккендер – “калкыгандар”
Үйрөнчүктөр – “басып жүргөн­дөр”
Жумушуна жетишпей калгандар – “завал” болуп кетти
Тигүү цехтери жөнүндө
Акыркы учурда тигүүчүлүк кеңири жайылган, кыйынчылыгына жараша акчасы да алгылыктуу кесип экени талашсыз. Башкалаабызда бүгүнкү күндө тигүү цехтери жаандан кийинки козукарындай эле жайнап кеткен. Шаарды түрө кыдырып, тигүү цехтерине башбагып жүрүп, аларды жалпысынан үч топко бөлүүнү туура көрдүк. Биринчи топ – “жаңы тирденип келе жаткандар”, экинчи топ – “орточолор”, үчүнчү топ – “крутой оборот алгандар”. Биринчи топко киргендер көбүнчө чыгарган товарларын Кыргызстандын базарларына дүңүнөн же бириндете сатып иштешет. Базарларда “самопошив” деп сатылып жаткан кийимдерди дал ушул биринчи топтогулар тигип чыгарышат.  Экинчи топко киргендер жергиликтүү базарларга чыгаргандан тышкары, товарын үзгүлтүксүз Орусияга жөнөтүп турушат. Жогорудагы айтылган биринчи топ менен экинчи топтогу цехтерге тигүүчүлүк боюнча анча тажырыйбасы жоктор деле жумушка алына берээрин билдик.  Ал эми үчүнчү “крутой оборот алгандар” бир гана Орусия, Казакстан эле эмес, Корея өңдүү мамлекеттерден да заказдарды тынбай алып турушат. Ошого жараша, цехтерде жүздөгөн адамдар эмгектенишет. Жумушка орношуу үчүн да сөзсүз түрдө тажрыйба талап кылынат.
“Илбирс” – тикмечилер шаарчасы
Белгилүү “Илбирс” ишканасынын ичинде элүүдөн ашык тигүү цехи жайгашыптыр. Көп тандап отурбай эле биринчи эшикке кирип бардык. Биз жогоруда айтылгандай экинчи топко кирген тигүү цехине кабылыптырбыз. Бизге кызыга карап калгандары менен көпкө чейин убакыт бөлүп, маек кура алышкан жок. Анткени, бул жерде иштегендер үчүн бир мүнөт да кымбат. “Канчалык көп тиксең, ошончолук көп акча аласың”. Мына, бул жерде иштегендердин жөпжөнөкөй ийгилик сыры! Ошентсе да, бир аздан соң жай маекке өттүк. Тикмечилер биздин суроолорубузга жооп беришкени менен, шыпылдаган колдору машинанын ийнесинен алыстабай, тынымсыз тигип жатышты. Алар иштин башы кездеменин түрмөгүн жазуудан, башкача айтканда, бычмачынын чоң столунан башталаарын айтышты. Биз бычмачынын бөлмөсүнө, кездеменин түрмөктөрү жыйылган жайга келдик.
Бычмачынын бөлмөсүндө
Бул бөлмөдө бычмачы чоң столго түрмөктөрдү каттай жазып, үстүнө кийимдин үлгүсүн коюп, чийип жүргөн экен. Бул ишти заматта бүтүрүп, электрдик кайчы менен узунунан жайылган кат-кат кездемени заматта кесип жиберди. Бул арада биз менен да баарлашып, бычмачынын иши абдан татаал экендигин, бир сантиметрге эле жаңылса, берки стол үстүндө жайылып жаткан кездеменин баары жараксыз болуп калаарын айтып берди. Ошондуктан, бычмачынын абдан так жана кылдат болуусу зарыл. Мындай маалыматтан соң бизге бычмачылыктын сырын бөлүшкөн Тиленчиева Жылдыз эжени көп алагды кылгыбыз келбеди. Сөз аягында бул эже бычмачы болуу үчүн тубаса шык, анан геометрияны жакшы билүү керек экенин айта кетти.
Кесиндилер текчелерге тизилди
Беш метрдик столдон чыккан кездеменин кесиндилеринен жака, жең, чөнтөктөр тигилип, өз-өзүнчө таңгакталып, атайын жасалган текчелерге жыйналды. Бир маалда ушуну эле күтүп тургандай, тикмечилер ал жерден бычылган даяр үлгүлөрдү алып тигүүгө киришишти. Тигүүчү машиналардын үнү биринен өтүп бири жаңырып, жумуш кызуусуна кирди. Кыздар тажрыйбалуу тигүүчү деп көрсөткөн Салима эжени кепке тарттык.
– Салима эже, кесиптештери­ңиз­дин айтымына караганда, бул жерде он жылдан бери эмгектенет экенсиз. Бул кесипти кандайча тандап калдыңыз?
– Менин оюмча, ар бир эле аялзатынын тигүүчүлүктөн анча-мынча кабары болушу керек. Азыркы турмушта кесип тандап отурууга бизде чама-чарк барбы? Мен өзүм бала кезимден эле кийим тиккенге кызыкчумун. Буга чейин ар кандай жумуштарда иштедим. Жакшы каражат табыш кыйын болду. Аягында тигүүчүлүккө токтолдум. Бул кесип менен кайсы учур болбосун, ачка калбайсың.
– Тигүүчүлүктүн оорчулуктары да тоодой болсо керек...
– Жумуш абдан оор. Айрыкча аялдардын денсоолугу үчүн зыян. Башка тармактарга караганда акчасы жакшы болгону үчүн далай аял денсоолугуна кайыл болуп иштеп жүрүшсө керек. Таңкы сегизден кечки сегизге чейин жылбай бир тигишти тиктеп отура беришкендиктен, цехте иштегендердин көбүнүн бөйрөктөрү ооруйт. Үтүктүн буусуна, оверлоктун кыпындарына, ыпыр-сыпырга толгон булганыч аба өпкөгө да бир топ зыян келтирет экен. Кээде заказ көп болуп калганда майрам күндөрү да иштейбиз. Жаш кыздарыбыздын жигиттерине жолукканга убактылары жок болуп, ыйлактагандарын көп угабыз. Бир гана күн эс алабыз. Мына ушул жагы эле болбосо, калганы жакшы.
– Жашыруун сыр болбосо, канча табасыздар?
– Биз акчаны жума сайын алабыз. Тиккенибизге жараша төлөп беришет. Бирок, айлык акы ар кайсы цехте ар кандай. Мисалы, биз бир жумада жакшы тапканда 3-4 миң сом алабыз. Мындан да көп тапкандар бар.
– Азыр кышкы курткаларды тигип жатыптырсыңар. Бир курткага канча төлөнөт?
– Бир курткага 130 сом төлөнөт. Бул жерде фасондун оор-жеңилине карап төлөнөт. Оңой тигилүүчү фасондорго арзаныраак болот.
– Сиздерде да “сезон” деген түшүнүк барбы?
– Жаратылыштын төрт мезгили тең бизге “сезон”. Себеби, мода деген нерсе бат өзгөрүлүп турат эмеспи.
 “Жалаң кыздар жана мен”
Салима эже менен маектешип бүткөн соң көзүбүзгө үтүкчү илинди. Шыпылдай иштеп жаткан жигитти кепке тарттык. Сымбаттуу бул жигиттин аты Нурияз экен.
– Кесибиң өзүңө жагабы?
– Жашоомо акча таап жаткандан кийин, жакпай анан.
– Жакпаган жери деле болсо керек?
– Керээлден кечке туруп иштеген жумуш болгондуктан, аябай чарчайсың.
– Бүгүн канча куртка үтүк­төйсүң?
– Канча тигилсе, ошонун баарын үтүктөшүм керек. Андан сырткары, ар бир деталды өзүнчө үтүктөп берем. Мисалы, чөнтөктүн клапандарын.
– “Жалаң кыздардын арасында иштейсиң” деп курбуларыңдан тамаша көп уксаң керек...
– Мен үчүн биринчи орунда кийимдерди туура үтүктөп берүү турат. Негизинен, кийимге акыркы көрк кошуу менин колумда.
Бүчү ачуу, топчу кадоо
Үтүктөн кийин топчу кадалуучу столго келдик.
Бул жерден эми курткаларга топчу кадалуучу бүчүлөр жасалып, топчулар тагылып жатты. Ар бир топчуга 1 сомдон төлөнөт экен. Топчулар кадалып бүткөн соң курткалар кайрадан ысык буу менен үтүктөлүүгө Нурияздын столуна түшүп жатты.
 Акыркы этап – этикетка кадоо
Эми үтүктөлгөн даяр курткалар желим баштыкчаларга салынып, этикетка чапталып, базарга жөнөтүлүүгө даярдалып, тизиле баштады. Демек, кийимдер өздөрүнүн кожоюндарын табууга даяр.
Ошентип, тигүү цехиндеги жумуштардын ар бир этабы, бул кесиптин оош-кыйыштары менен таанышып бүткөн соң тигүүчүлөр менен жылуу коштошуп тышка жөнөдүк. Бизди тамашалуу кептери менен узаткан тигүүчүлөр радионун үнүн бийик чыгарып, кайрадан жумушка киришишти. Музыка, тигүүчү машиналардын үнү аралаш чыккан мындай чуулуу бөлмөлөрдө Салима эже өңдүү он жылдап иштеп, кабагым-кашым дебей бала-чакасын багып келаткан кыргыздын эрки күчтүү аялдарына суктанбай коёо албадык.

Даярдагандар: Бахияна Сатылганова, Ташболот Досалиев


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(1)
16.04.2012. 16:46 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
4
Катталган:
27-07-2011
Соӊку аракети:
19-09-2018 10:06
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Россия
0
энелерге таазим
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: