Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

АЗИМБЕК БЕКНАЗАРОВ: «Атамбаевди биз сатып кеткенбиз...»

№335 3-9-апрель, 2009-ж.


Алмаз Шаршенович премьерликке барарда оппозиция кандай ойногону, көрө албаганы таза кызык, эй! Эл буларга ишенип жүрсө, а лидерлериң көшөгө артынан ыркырашып. Мындай иттиктин бетин Азике ачып келет...

Президенттик шайлоо 23-июлга белгиленди. Дайым эки тарап болуп тирешип келген бийлик менен оппозиция учурда шайлоого карата кызуу даярдыкта. Оппозиция көпчүлүктүн алдында “шайлоого бир гана талапкер менен барабыз!” деп сөз берди. Бирок бул кептин өтөсүнө чыга алышабы? Ушул суроонун тегерегинде баш катырып отуруп, “Учур” гезитинин бетине жарык көргөн кызыктуу макалаларга туш болдук. Аны менен окурмандарды да тааныштырууну туура таап, көчүрүп жарыяладык.

– Азимбек Анаркулович, Алмаз Атамбаев өкмөт башчылыгына барганда сиз жана башка бир топ оппозициячыл саясатчылар өкмөт курамына барууну макулдашыпсыздар. Эмне болуп Атамбаевдин өкмөтүнө бара албай калдыңыз?
– Тарых үчүн чындыкты айтып коюшубуз керек. Куловдун "Бириккен фронту" апрель митингин баштаганда Бакиев биздин талаптардын бири болгон коалициялык өкмөттү түзүүгө макулдугун берди да: "Айткыла, премьер-министрликке оппозициядан көрсөткүлө. Мен коюп берейин. Ал келип өкмөттү түзсүн",- деди. Ошондо биз реформачылар деп жүрчүбүз го, ошолор барып Атамбаевге: "Сен өкмөт башына отуруп бер. Өзүң баргандан кийин оппозиция өкүлдөрүнөн: "Ата Мекенден", "Асабадан", "Ар-намыстан", өзүңдүн партияңдан, башка саясатчылардан ал. Өзүңдүн өкмөтүңдү түз, алар менен бирге бийликти колдогондор болсун",- дедик. Бирок биринчи Алмаз Шаршенович макул болгон жок. Биз: "Эртең мененкиге чейин ойлон. Эгер эртең менен отказ берсең, "Реформа үчүн!" кыймылынан башка кандидатура карайбыз",- дедик.
– Эгер Атамбаев барбаса, кимдердин аты аталмак эле?
– Ошол эле Сариев, Эсенамановду карап көрмөкпүз. Башкы максатыбыз – коалициялык өкмөт түзүп, президентти өкмөттүн ишине аралаштырбоо эле. Атамбаев эртең мененкиге чейин ойлонуп, "мен макулмун" деди. Анан "Реформа үчүн!" кыймылынын лидерлери Атамбаевди президентке жө­нөттүк. Ал макул экенин айтып, өкмөт башы болуп бекиди. Анан ал киши бизге, ар бир партияга: "Келгиле, өкмөт курамын түзөлү",- деп кайрылды. Мен да "Асаба" партиясынан бир топ кишинин тизмесин бердим.
– Өзүңүз да бар белеңиз?
– Жок, мен башкы прокурорлуктан кеткенде эле "мен Бакиев менен эч кандай кызматка барып, иштешпейм" деп айткам. Ошол үчүн принцип­ке туруп, Отунбаева баш болгон бир топ адамдын тизмесин бердим. Ар кимди деңгээлине жараша акимдикке, губернатордун орун басарлыгына, вицеликке көрсөтүп. Кийин да Атамбаевден: "Эй, досум, кана биздин балдардын иши?"- деп сурап жаттым. Ал: "Мен Роза Исаковнаны вице-премьерликке кел десем, келбей жатат",- деп айтты. Мен билем, Атамбаев бизден башка дагы көптөгөн саясый партияларга кайрылган. Бирок алар "Атамбаев менен иштешпейбиз" деп баш тартышкан. Көрө албай. Ошондон кийин Атамбаев аргасы кеткенде өз партиясынан үчөөнү министр кылды. Ошондо оппозицияга: "Эй, Бакиев “коалициялык өкмөт түзөлү” деп жатса, Атамбаевди биз өзүбүз сатып койбодукпу",- деп айттым. Анан Бакиев Атамбаевге "оппозиция сени укпайт турбайбы" деди да, өзүнүн адамдарын кайра апкелип алды.
– Демек, Атамбаев оппозицияны эмес, оппозиция Атамбаевди жарга такап кеткен турбайбы?
– Аныгында ошондой болду. Кийин Атамбаевди "саткын" деп бет тырмаарлыкка чейин баргандар да чыкты. Эгерде биз ошондо Атамбаевди "подставлять" этпей, коалициялык өкмөттү түзүп, ноябрь Конституциясынын нугуна келип, биримдикте туруп алганыбызда азыр ЖКга "Акжол" партиясы келбейт беле? Бийлик өзү билгениндей Конституцияны оңдой албайт эле. Биздин күчсүздүгүбүздөн, ынтымак-ыркыбыздын жоктугунан, бири-бирибизди саткандыгыбыздан азыр бийлик билгенин кылып жатат.

Маектешкен Кубаныч Зайнидинов, "Аалам" гезити, №42, 25.04.2008-ж.
«Учур» гезитинин №07 (18)-санынан алынды

Алмаз Атамбаев, Социал-демо­краттар партиясынын лидери:

«Мен премьерликке Байболов менен Сариевди сунуштагам»

Алмазбек Атамбаев береги кызыктуу документтин сырын ачууну чечти. Ал оппозициянын лидерлери тарабынан 2007-жылдын 20-мартында иштелип чыккан, президент Курманбек Бакиевдин алдына 21-мартта коюлган талаптар боюнча документ экен. Оппозиция өкүлдөрү тарабынан Алмаз мырза премьер-министр болордун астында түзүлгөн. Ушул күнгө чейин оппозициялык маанайдагы бир катар саясатчылар да, кээ бир ММКлар дагы “Алмаз Атамбаев жогорку кызмат сунуш кылган президенттин сунушун кабыл алып, оппозицияны сатып кетти” маанисинде сайрап келген. А бул документ анын барган кадамдары оппозиция лидерлеринин чечими менен талаптарына негизделгендигин айкындап турат. Ага ишенбесеңиз, коюлган кол тамгаларды эле карап көрсөңүз болот.

– Алмаз Шаршенович, өткөн мае­ги­ңизде премьер-министрликке барардын алдында оппозиция лидерлери менен кеңешкениңизди айткансыз. Аны менен бирге эле Өмүрбек Бабановдун сиз менен акылдашпай туруп кызматка кетип калганына кейи­гени­ңизди билдирдиңиз эле. Бирок бир катар маалымат агенттиктери жана гезиттер “2007-жылдын мартында өкмөт башчылыкка барарда эч ким менен кеңешпей туруп кетип калды” деген макалаларын жазып чыгышты. Деги кимге ишенсе болот?
– Ооба, дээрлик эки жылдан бери бир катар ММКлар жана оппозициядагы айрым менин досторум мени саткын катары көрсөткөн ушундай ушактарды таратып келишет. Мени “Бакиев менен жашыруун сүйлөшүп алып, премьер-министрлик креслого сатылып кетти” деп айтып жүрүшөт. Бирок чындыгында баары тескерисинче.
– Кандайча?
– 2006-жылдын жазы менен кү­зүндө митингдерди уюштурган «Ре­форма үчүн!» легендарлуу кыймылы көптөрдүн эсинде болсо керек. Бул кыймылдын тең төрагалары Өмүрбек Текебаев экөөбүз болгонбуз. Кулов өзүнүн «фронтун» ачкан кезде биздин кыймыл бөлүнүп баштаган. Фронтко дароо эле Мелис Эшимканов, Кабай Карабеков сыяктуу саясатчылар өтүп кетишкен. Тилекке каршы, Мелис Эшимканов фронтко кошулууга «Реформа үчүн!» кыймылынын тең төрагасы Өмүрбек Текебаевди дагы ынандырган. Мындан бир аз мурда эле 2006-жылдын 3-ноябрында Кулов парламентте: «Кыймылдын лидерлери – бийликти күч менен алууга аракеттенгендер. Аларды кылмыш жообуна тартыш керек»,- деп айтып, кийин бизди сурак берүүгө сүйрөшкөн эле. Дискетгейт менен байланыштуу окуя баарынын эсиндедир. А биз болсок 2-ноябрда да Куловду өзүбүздүн лидерибиз деп эсептеген элек да. Митингдер башталган күнү кечке чейин күтүп, “мына азыр чыгып биз менен бирге экенин айтат” деп. Анын адамдары митингдерди уюштурууга жардам берип жүрсө, буга кантип ишенбейсиң? Бирок ал дайымкыдай эле эки тарапка ойноп жаткан экен. Ноябрь митингдеринен кийин президент полномочиелеринин көбүн премьер-министр менен парламентке бергенден соң 2006-жылдын декабрында Кулов өзүнүн отставкасы менен байланышкан оюнун баштаган. Анын жыйынтыгында биз ноябрдагы Конституциябызды жоготуп алдык. Таң калганым, үч ай өтпөй оппозициянын бир катар лидерлери баарын унутуп, Куловго кайрадан чуркап барышпадыбы. Бул жерде Мелис Эшимкановдун адамды ишендирүү талантынын күчтүү экенин белгилей кетүү керек. Ага карабай оппозициянын ичинде Куловдун анык жүзүн билип, ага ишенбегендер да бир топ болчу. Ал бийликке кайра жетүү үчүн массалык провокация даярдап жатканын биз билген элек. Аны реформа менен демократия кызыктырбасы айдан ачык болчу. Мына ушундай кырдаалда 2007-жылдын 20-мартында «Реформа үчүн!» кыймылынын Кеңешинин жыйыны менин кеңсемде өткөн.
Бул жыйындын максаты «Реформа үчүн!» кыймылынын президентке болгон талаптарын иштеп чыгуу эле. Себеби эртесинде, 21-март күнү мага президент менен жолугушуу жана оппозиция менен бийликтин чогуу иштешүүсү жөнүндөгү платформаны талкуулоо сунушталган. Анан, албетте, чогулуп кийинки кадамдарыбызды талкуулап алуу үчүн «Реформа үчүн!» кыймылынын Кеңешинин бардык мүчөлөрүн чакыргам.
– Бул жыйында кыймылдын кайсы лидерлери болду эле?
– Жыйында «Ата Мекен» партиясынан Өмүр­бек Текебаев, Өмүрбек Абдрахманов, Асия Сасыкбаева жана Чолпон Жакупова болгон. Азыркы «Ак шумкар» партиясынын лидери Темир Сариев дагы активдүү катышкан. Буга чейин аталган Азимбек Бекназаров, Роза Отунбаева, Иса Өмүркулов, Өмүрбек Бабанов жана Эдил Байсаловдор да катышкан эле. Андан сырткары, иштелип чыккан сунуштар телефон аркылуу Кубатбек Байболов, Муратбек Мукашев, Рая Кадыровалар менен да макулдашылган. Бизди оппозициянын аксакалы Дооронбек Садырбаев дагы колдогон эле.
– А эмне үчүн талаптарды талкуулоого дал ушул адамдар катышкан?
– Себеби алар «Реформа үчүн!» кыймылынын Кеңешинин мүчөлөрү болгон да.
– Анан жыйында кандай чечим кабыл ал­дыңыздар?
– Президент менен сүйлөшүүгө ала бара турган 8 пункттан түзүлгөн талаптардын тизмесин талкуулап, бекиттик. Негизги талаптардын бири конституциялык реформанын талабы болчу. Биз ошон үчүн биргеликте иш жүргүзгөн жумушчу тобун, коалициялык өкмөттү түзүүнү каалаганбыз. Бул эки пунктту президент 24-мартка чейин аткарышы керек эле. Мындан башка дагы сунуштар болгон, бирок жыйынтыгында эң маанилүүлөрүн гана калтырып, калганын кагаздан чийип салууга туура келген. Калган 8 пунктту баары бир добуштан колдоп чыккан. Кол коюуга келгенде Өмүрбек Текебаев фронттун билдирүүсүнө кол койгонун айтып, биздин талаптарга кол коюдан баш тарткан. Бирок талаптарды талкуулоого активдүү катышкан.
Ошентип, кыймылдын атынан сүйлөшүү­лөрдү жүргүзүп, эгер президент биздин шарттарга макул болсо, анда чогуу кызматташууга макулдук берүү милдети мага жүктөлгөн.
– Бакиев сиздердин талаптарыңыздарды кандай кабыл алды?
– Мен 21-март күнү президент менен жолуктум. Биз эки саат бою сүйлөштүк, талаштык-тартыштык. Бирок жыйынтыгында ал биздин бардык талаптарыбызды аткарууга макулдугун берди. Экөөбүз келишимди жигитче кол алышуу менен бекиттик. Бул жерде белгилей кетчү жагдай, президент сөз менен эле макулдугун айтып койбой, иш жүзүндө келишимди аткарып баштаган. Ал эми биз кечээ эле макулдашкан оппозиция лидерлери койгон кол тамгаларынан, сөздөрүнөн капыстан эле баш тартып коюшкан. Кала берсе себебин дагы айтпай туруп баш тартышкан.
– Эмне үчүн мындай болду деп ойлойсуз?
– Азыр эми баамдаганыма караганда, президент премьер-министрлик кызматты башкаларга эмес, мага сунуштаганы кээ бир оппозиция лидерлерине жаккан эмес окшойт. Баса, мен премьер-министрликке Кубатбек Байболов менен Темир Сариевди сунуштагам. Анткени ал кезде өкмөт башчы менин айылдашым Исабеков болчу. Бирок президент Исабековго администрациядан жогорку кызмат берүүнү убада кылып, “оппозициядан премьер болуп сен кел” деп болбой койду. Ал эми Текебаевди болсо жөн гана мага каршы кылып коюшту. Ага фронтчулардын бири мен жөнүндө ыплас ушактарды айтып бергенин жакында эле Өмүрбектен уктум. Текебаевдин ишенчээктигинен жана эмоционалдуулугунан пайдаланып кетишти. Алардын ою ишке ашты. Мындай ыплас иштерди Текебаевге гана эмес, башкаларга да колдонду го деп ойлойм.
Албетте, кыймылдын экинчи жарымы мени колдоп беришти жана бул үчүн мен аларга ыраазымын. Ошону менен катар эле мени менен чогуу бийликке барып, жоопкерчиликти чогуу көтөрүүгө алардын да духу жетпей калды. Бирок бул үчүн аларды жемелеген туура болбой калат. Ошол убакта граждандык согуш жыттанып жаткан эле.
– Эмне үчүн бул жөнүндө буга чейин бир жолу дагы айткан жоксуз? Ушул убакытка чейин сиз жөнүндө ММКлардан кресло үчүн сатылып кеткениңизди жазып, айтып келишти го...
– Ушул убакытка чейин менин оппозициядагы кечээки досторум болгонун болгондой айтып беришер деп келдим. Бирок өткөн жылы бир маегинде «Атамбаев оппозицияны саткан жок, биз аны саттык» деп Азимбек Бекназаров жалгыз эрдик кылып айтты. Калгандары унчукпайт. Оппозициянын өткөн жылкы Курултайында кээ бир шумкарлар менин дарегиме залдан жаман сөздөрдү кыйкырып жатышканында, оппозиция лидерлери адилеттик үчүн чыгып, бардык чындыкты айтып беришер деп өзгөчө үмүттөндүм эле. Бирок, тилекке каршы, айрым партиялардын лидерлери, тескерисинче, жылмайып жыргап отурушту. Албетте, өкүнүчтүү болду. Жакында ММКлар мага кайрадан жалаа жаап баштагандан кийин кандай болгонун мен өзүм айтып берүүнү чечтим. Албетте, чындык ачуу болот, ага болгон реакция дагы ар түрдүү болушу мүмкүн.
Ушул убакка чейин унчукпай жүргөнүмө башка бирөөгө негизсиз көлөкө түшүрүүнү каалабаганым да себеп болгон. Кимдир бирөөнү таарынтып алгым келген эмес. Бирок эл чындыкты билиши керек да.
– Ушул маектен соң сизге кайра асылуулар башталарынан коркпойсузбу?
– Мен Кудайдан гана корком. Албетте, жалаа жаап жатышканы оор жана өкүнүчтүү. Кээде бычактан да катуу жаралаган калп, ыплас сөздөрдү айтышат. Бирок калптын өмүрү кыска. Аны менен бирге жалаа жабуу – чоң күнөө. Ал үчүн Кудай алдында жооп берүү керектигин эске салып койгум келет. Биз ушуну унутпасак.

Лейла Саралаева
«Учур» гезитинин №07 (18)-санынан алынды


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: