Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

АКЧА ТАП ЖЕ БАЛАҢДЫ ҮЙДӨ БАК!

№510 10-16-август, 2012-ж


“Коррупциянын башаты – башкадан эмес, бала бакчадан башталат” деп нааразы болушат, балдарын бакчага бере албаган ата-энелер. Жай аяктап, сентябрь айы жакындаганда бала бакча маселеси күч алат.

“КЕЗЕК ТАКЫР ЭЛЕ ЖЕТПЕЙ КОЙДУ”

Алгач балдарын бала бакчага бере албай жүргөн ата-энелердин арыз-дооматын өз ооздорунан угуп көрөлү. Таалайгүл Оморова аттуу эже бакча тууралуу төмөнкүлөрдөн кеп баштады:

– Менин бакчага бара турган уулум жана кызым бар. Экөөнү бир жылдан бери бала бакчага киргизе албай айлам кетти. Алгач мыйзам чегинде бала бакчага орноштурайын деп Бишкек шаардык мэриянын алдындагы департаментке кайрылып, арыз таштагам. Бирок кезектин акыры көрүнчүдөй эмес. Алты айдан кийин кайра барсам, дале орун жок. Өзүм бала бакчалар менен сүйлөшүп киргизмекчи болсом, бардык жерде “шапкесин” алышат экен. Бир балага 7 миңден 10 миңге чейин сурашты. А менчик бала бакчалардын “шапкеси” жок болгону менен, бир айда бир балага 7 миң сомдон ашык төлөшүң керек. Мен ашканада иштеп, айына 12 миң сом табам. Айлам кеткендиктен балдарымды айылга жөнөтүп, ишке чыгууга туура келди.

“ШАПКЕДЕН” ТҮШКӨН АКЧА КИМДИН ТАБАГЫНА ТҮШӨТ?
Мындай абалга кабылган ата-энелер канча дейсиз? Мыйзам чегинде баласын бакчага берейин десе, жылдап кезек күтүш керек. Иштебей үйдө эле бала багып отурайын десе, акча керек. Ал эми жеке менчик бала бакчалардын баасы – асмандын башы.
"Бала бакчалар пара алат, жакшы окутушпайт" деп какшагандарын угуп-билип жүрсөк дагы, "миң укканча бир көргөн" деп өз көзүбүз менен күбө болуу үчүн жөнөп калдык. Баланы бакчага бермекчи болгон ата-эненин ролун аткарып, борбор калаабыздагы бала бакчаларга бардык. Эмесе, Бишкек шаардык Ленин районундагы №185-бала бакчасына барганыбызды да кыскача баяндай кетели. Ал жерге "инибизди өткөрүүгө" барганбыз. Бакчанын убактылуу жетекчиси Роза бош орун жок экенин айтып, "ата-энесин жибергиле, өздөрү келип сүйлөшсүн" деди. Биз эшикке чыгып, бир аздан соң дагы бир кесиптешибизди колуна диктофон карматып, "баласын бакчага орнотуу" үчүн жибердик.Тарбиячы менен сүйлөшкөн маек диктофонго түшүп жатты:

Балаң канчада?
– Эки жарымда.

Кайда иштейсиң, келинчегиң да иштейби?
– "Дордойдо" иштейм. Келинчегим тигүү цехинде иштейт.

– Айлык кандай, ай сайын калтырбай төлөй аласыңарбы?
– Жакшы эле. Бир балага канча болот ошондо "шапкеси"?

6 миң сом болот.
– 6 миң сомду алып келсем эле, болду, баламды киргизе бересиңерби? Маалымдама дегендер болобу?

Жок. Андай болбойт. Ай сайын тамагына 1000 сомдон төлөп турасыңар...

Эже менен ушинтип сүйлөшүп чыктык. Таң калганым, ар бир баладан чогулган акча кайда, кимдин табагына түшөт? Мыйзамдуу нерсе катары ачык эле айтып жатканы кандай?..

ЭРТЕҢКИ МУУНДУ КАНТИП ТАРБИЯЛАП ЖАТАБЫЗ?
Айтор, бул жаатта көйгөй көп. Негизгилерин эле санай турган болсок, бир тайпада эле 60тай бала болот экен. Алар экиден бир болуп бир керебетте жаткандыктан, анан ар түрдүү ооруларды жуктуруп алуу коркунучу да бар. Балдарга жетиштүү көзөмөл жок. Анткени бир тайпага 60 баладан алып алса, кимиси эмне болуп жатат, кантип билет? Көп учурда ата-энелер балдарга тарбиячылар телевизордон мультфильм коюп берип коюшарын айтып кейишет. Балдарды тарбиячылар эмес, телевизор тарбиялап калган сыяктуу. Бардыгынан кейиштүүсү, дээрлик бардык бала бакчаларда кыргыз тили үйрөтүлбөйт. Биз кыдырган 40тай бала бакчанын эки-үчөөсү эле кыргыз тилдүү бала бакча экендигин айтышты. Тили чыкканда эле орусча "оозанган" наристелерде чоңойгуча кыргыз деген рух калабы? Жашырганда эмне, шаардыктар орусча-кыргызчаны аралаштырып, "киргиз" болуп калганы да ошол себептүү көрүнөт...

“Шапке” жана башка балдар бакчасына тиешелүү иштин чоо-жайын билгенге Билим берүү жана илим министрлигине баш бактык. Министрликтин басма сөз кызматынын катчысы Керез Жукеева биздин бир катар суроолорубузга төмөнкүдөй жооп берди:

– Эже, бала бакчаларда эмнеге кыргыз тили окутулбайт?
– Бардык эле бала бакчалар кыргыз жана орус тилинде ачылган. Шаар жерин ала турган болсок, ата-энелердин суроо-талабына жараша орус тилдүү тайпалар көп. Сөзсүз түрдө кыргыз тили ар бир бала бакчада окутулат. Жеке менчик бала бакчалар болсо да, биз алардын кандай билим берип жатканын көзөмөлдөп турабыз.

– Ата-энелерден сиздерге көбүнчө кандай арыздар келип түшөт?
– Шаар жергесинде бала бакчалардын жетишсиздигинен улам ата-энелердин нааразычылыктары болуп жатат. Бүгүнкү күндө өкмөт, тиешелүү кызматтар менчиктештирилип кеткен бала бакчаларды кайрадан мамлекетке кайтаруунун аракетин кылып жатышат. Андан сырткары быйылкы жылы Сокулук жана Ысык-Ата райондорунда жаңы бала бакчалардын курулушу башталды.

– “Шапке” деген түшүнүк кайдан келген?
– Мамлекеттик бала бакчаларда ата-эне тамак наркынын 50 пайызын гана төлөйт. Бул 850дөн 1000 сомго чейинки бааны түзүшү керек. Эгерде бул суммадан ашык сурап жаткан болсо, ата-эне, биринчиден, ошол бала бакчанын жетекчилигине же биздин ишеним телефонубузга кайрылышсын. Алардан сөзсүз түрдө төлөгөнүн тастыктаган документти да талап кылуу керек. Пара алуу эки тараптык сүйлөшүүлөрдүн негизинде ишке ашып кетип жатат. Буга ата-энелер да күнөөлүү. Министрлик бала бакчада коррупцияны жоготуу тууралуу аракеттерди көрүп жатат.

– Эгер ата-эне бала бакчадагы кызматкерлердин туура эмес иштерине нааразы болсо, сиздер менен кантип байланышса болот?
– Ата-энелерге кызмат кыла турган бизде атайын ишеним телефону бар. Эгер нааразычылыктары, суроо-талаптары же сунуштары болсо, (0312) 62-05-19 номерине чалышат.

КЫСКА МААЛЫМАТ

  • Республика боюнча 741 бала бакча бар. Анын 450сү мамлекеттик, ал эми 265и муниципалдык жана 26сы жеке менчик.
  • Учурда бала бакчада тарбияланып жаткан балдардын саны 98 706.
  • Бишкекте 79 бала бакча бар болсо, анын 11и жакыр үй-бүлөлөр, жетим же майыптар үчүн.
  • Учурда борбор калаабызда бала бакчага орношуу үчүн 2 жаштан 7 жашка чейин 3 жарым миң бала кезекте турат.


«Супердин» сурак бурчу

БАЛАНЫ ПАРА БЕРБЕЙ БАЛА БАКЧАГА ОРНОТУУ МҮМКҮНБҮ?

Ализа Жекшенбекова,
студент:
– Менин оюмча, акча бермейинче баланы бала бакчага өткөрүү мүмкүн эмес. Менин туугандарым акча берип балдарын жайгаштырышкан. Андан да бакчада иштегендер баланын ата-энеси кайда иштейт, ошого жараша акча сурашат экен.

Кудайберген Сарыбаев,
инженер:
– Азыр балаңды бала бакчага акчасыз өткөрүү кайдан? Кайсы бала бакчага барсаң да, "орун жок" деп кетире беришет. Акча беришиң керек же "крышаң" жакшы болуп, бала бакчанын жетекчисинин таанышын табышың керек.

Эркебүбү Нуркалиева,
пенсионер:
– Эч кимден акча бербей баласын бала бакчага өткөргөнүн уга элекмин. Баары "6-8 миң сом бердик" деп ыйлап жүрүшөт. Союз учурунда бекер эле өткөрчү элек, азыр кайдагы? Акчасыз эч жерге бара албайсың.

Нурланбек Макарамов,
укук коргоочу:
– Кезекке туруп, акча бербей деле баланы бала бакчага орноштурса болот. Азыр бала бакча аябай аз. Элибиздин келечеги бала бакчадан башталат. Келечекти оңдойбуз десек, бала бакчаларды көбөйтүү керек.

Гүлнар Оморалиева,
медик:
– Бала бакча бекер болсо жакшы болмок. Карапайым адамдар, көп балалуулар кыйналып калышат. Барсаң эле 5 миңден өйдө сурашат. Угушума караганда, бакчада балдарды жакшы деле карашпайт.

Эрнис Мадишов,
убактылуу бош:
– Парасыз бала бакчага баланы киргизүү мүмкүн деп уккан эмесмин. 5-6 миң сомдон жогору пара беришиң керек. Менин деле эки кызыма 15 миң сом сурашкан.

Марина Асанова,
ашпозчу:
– Мамлекеттик бала бакчалар көбөйсө жакшы болмок. Себеби менчиктерде акча көп алат. Ал эми пара бербесең, кезекти көпкө күтөсүң. Кезегиң келгенче балаң мектепке бара турган болуп калат.

Асхат Субанбеков
koom@super.kg



Акча тап же балаңды үйдө бак!

"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(7)
Super TV
11.08.2012. 18:58 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
29
Катталган:
26-07-2011
Соӊку аракети:
29-07-2014 23:18
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек шаары
+2
Эч кимге жанылык болбогон проблема, баардык жерде коррупция куч алган бизде! Ойдодо отурган чиновниктер качан жеп,тойуп буткондо гана, карапайым элге кам корушоор бекен, бул да болсо чооон Сурооо?????
Super TV
11.08.2012. 20:49 
Тайпасы:
Түйүлдүк
Комментарийлердин саны:
19
Катталган:
28-05-2012
Соӊку аракети:
26-03-2015 23:14
Жынысы:
Белгисиз
0
бул ото чон проблема муну чечиш ото кыйын
Super TV
11.08.2012. 23:28 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
110
Катталган:
01-08-2010
Соӊку аракети:
31-07-2015 09:45
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
USA Bishkek Kyrgyzstan
0
Korupsiya bizde joyulbait ko, kayaka barda akcha bermeyinche kiymildashpait.
Super TV
13.08.2012. 22:52 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
21-06-2012
Соӊку аракети:
04-03-2013 22:29
Жынысы:
Белгисиз
+1
Корупциядан тышкары азыркы тапта мурдагы мамлекеттик деп саналган канчалаган бала бакчалардын имараттары болок мекемелер тарабынан приватташтарылып,туздон туз максаттары боюнча колдонулбай келет.Билим беруу министирлиги,баш калаабыздын билим беруу департаменттери ошол имараттарды кайра кайтарып коптогон бала бакчаларды ачса болот,окмот башчыларыбыз коптогон граннттарды чет олколордон алып келип жатышат анын баарысы кайсы жака кетип жатат белгисиз,анан дагы сыймыктанышат ал тыйн тыпыр ушул эле
Super TV
13.08.2012. 23:01 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
21-06-2012
Соӊку аракети:
04-03-2013 22:29
Жынысы:
Белгисиз
0
бала бакчаларга баралбай жаткан бобкторубуздун мойюндарына илинерин билишпей,кийинки муундарга кандай гана кыйынчылыктарды жаратып жатышканын билишсе жакшы болоор эле!Журок ооруйт!Аттин ай, бул заман кайда бара жатат бир куну болбосо бир куну акча тугонот бирок абийирлери булганып тукумуна так болуп каларын,кудайдын каарынан корпогон заман болду го!Кыргыз элим ар кимибиз оз озубуздон баштасак корупцияны токтотконго оболго тузобуз же болбосо бул одоно дарт болуп каларына шек жок!
14.08.2012. 17:55 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
17
Катталган:
06-06-2012
Соӊку аракети:
29-03-2013 14:50
Жынысы:
Белгисиз
0
даа менда кызымды бала бакчага бере албай журоом....
15.08.2012. 18:02 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
64
Катталган:
22-05-2012
Соӊку аракети:
17-11-2018 21:39
Жынысы:
Белгисиз
0
биз да эжемин кызын бала бакчага бере албай аябай эле чуркаганбыз. Баарында эле орун жок, ата-энеси кайда иштейт,айлыгы канча деп сурайт. Эшиктен киргенинде эле устундогу кийимини карап анан жооп беришет экен.
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21471;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: