Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

ТАРТЫШ ЗАМАНДЫН КУПКУУ БАЛДАРЫ

№339 1-7-май, 2009-ж.


Бала төрөлүп, чоңоюп адам болушунда ден соолуктун ролу биринчи орунда. А балдарыбыздын оор илдет – рак оорусуна кабылып, тагдырдын оор сыноосуна туш келиши кандай кайгылуу. Коомчулугубуз, мамлекетибиз балдардын рак оорусу, анын ичинде ак кан (лейкемия) оорусу менен кандай күрөшүп жатканы тууралуу сөз кылабыз.

Кыргызстанда жаш балдар арасында өлүмгө алып келүүчү себептердин ичинен бөөдө кырсыктан кийинки 2-орунда рак оорулары турат. Бул ооруга чалдыккан балдардын саны жыл сайын 25 пайызга өсүп жатат. Жылына өлкөдө 200 бала рак оорусуна чалдыкса, анын 50-60ы ак кан оорусу болуп чыгат. Рак дарты жугуштуу оору эмес. Мунун пайда болушуна тез-тез вирустук илдеттерге кабылуу, экологиянын бузулушу, социалдык-экономикалык шарттар жана башкалар себеп болот.
Кыргызстандагы Улуттук онкология борборунун балдар онкологиясы бөлүмүндө 2001-жылга чейин ак кан дартына чалдыккан балдардын дээрлик бардыгы каза болуп калышчу. Ал эми азыркы кезде дүйнө жүзү боюнча, анын ичинде Кыргызстанда ак кан оорусуна чалдыккан балдардын 70 пайызы айыгып кетишет. Мындай жетишкендик натыйжалуу усулдарды колдонуунун жана кымбат дары-дармектерди алып келишкен эл аралык уюмдардын жардамынын үзүрү аркасында мүмкүн болду.
Адистердин айтуусунда, рак оорулар тармагы эң көп каражат талап кылган медицинанын бөлүгү болуп эсептелет. Бир дагы өлкө бул дарт менен өз алдынча күрөшө албайт. Мисалы, ак канга кабылган 5 жашар бир баланы эки жыл бизде дарылоо үчүн 16 миң евро керектелет. Бул ооруну сөөктүн чучугун трансплантациялоо (көчүрүп салуу) жолу менен да дарылоого болот. Бирок мындай оор операциялар Орто Азияда жасалбайт, ал эми алыскы чет өлкөдө операциянын баасы 200 миң евро турат. Ушундай кыйынчылыктарга карабай, биздин доктурлар эл аралык уюмдар менен байланышып, 2003-жылдан бери 27 балага сөөктүн чучугун трансплантациялоо операциясын бекер жасатууга жетишишкен. 27 баланын Италияда жашап дарылануусуна, жол киресине, тамак-ашына жалпысынан 10 миллион евродон ашык каражат кеткен. Ал каражаттын баары “Лайф-Лайн” фонду, Италия өкмөтү аркылуу төлөнгөн. Фондго болсо каражат тарабынан демөөрчүлөр жана Италия футболчулары чоң көмөк көрсөтүшкөн. Аталган фонд Улуу Британия ханбийкеси Диана тарабынан Англияда негизделген. Азыркы кезде фондду Паул О`Горман жетектейт. Паул ак кан дартынын айынан баласын жоготкондон кийин өмүрүн ушул дарт менен күрөшүүгө арноону чечкен. Аттиң, бизде да ушундай боорукер адамдар, кайрымдуу фонддор көбүрөөк болсо, кандай сонун болмок.

Байзакова Дамира,
Улуттук онкология борборунун балдар онкологиясы бөлүмүнүн жетекчиси, медицина илимдеринин доктору:

«Оорулуулар көбүнчө түштүктөн келишет»

“Биздин бөлүм өлкө боюнча бирден-бир балдар онкологиясы бөлүмү болуп эсептелет. Акыркы кезде мындай илдеттердин көбөйүп жатышы экологиянын начарлашына, жаш келиндер боюнда бар кезинде болочоктогу баласына алдын-ала кам көрбөгөнүндө болуп жатат. Андан сырткары, тиричилик деп ата-энелер Орусиялап жүрүп, балдары медициналык кам көрүүдөн куру калгандыгы, кыз-келиндерибиздин тамеки чегип, ден соолугуна кайдыгер мамиле жасашкандары оорунун көбөйүшүнө алып келүүдө. Оорулуулар көбүнчө түштүктөн келишет. Анын себептерине төрөлүү санынын жогору болгондугу, пахта, тамеки талааларында иштеген кыздарыбыздын талаага чачылган химиялык заттарга аралаш иштеши, социалдык абалдын начар экендиги кирет. Ошондуктан кыз-келиндер үйбүлөнү пландоодо өз ден соолуктарына кам көрүшүп, кош бойлуу кезде болочок баласынын да ден соолугун ойлошсо, канды тез-тез текшертип турушса жакшы болмок. Боюнда бар кезинде да, баланы эмизүү кезинде да витаминдүү азыктар менен тамактанып, баланы өз убагында медициналык кароодон өткөзүп турушса, наристенин келечегине балта чапкан болушпайт эле.
Ал эми баланын бат эле алы кетип, башы ооруп, өңү, денеси купкуу боло баштаса, бул ак кан оорусунун белгилери болуп саналат. Муну жергиликтүү дарыгерлер бруцеллёз, ревматизм деп дарылай берген көрүнүштөр да бар. Бул оорунун өтүшүп кетишине алып келет. Тилекке каршы, оорусу өтүшүп кеткен балдар бизге келгенде дарылоо кыйынга туруп, каза болуп калышууда. Дарылоонун 5 пайызы мамлекет тарабынан, 5 пайызы ата-энелер тарабынан, ал эми 90 пайызы гуманитардык жардамдардын эсебинен каржыланат. Ошондуктан ата-энелер коркпой эле кандын гемоглобини түшүп, оорунун белгилери байкала баштаса, тезинен бизге алып келип текшертип алышса, ак кандын алдын алып калууга болот.
Ал эми балдардын рак ооруларын дарылоодо материалдык-техникалык каражаттарыбызды жакшыртуу максатында Италия өкмөтү бизге балдар ооруканасын салууга 6 миллион евро бөлүп бермей болду”.

Ак кандуулук (лей­кемия) – кандын өсүп жетиле элек ак кан денечелеринин (шишик клеткалар) сөөк чучугунда жана кемикте пайда бо­луп, ички органдарга тарашы. Шишик клеткаларынын көбөйүп, сөөк чучугун кыса башташы чучуктун жана кемиктин керектүү сандагы дени сак кан клеткаларын иштеп чыгаруу жөндөмдүүлүгүн бузат. Жыйынтыгында ак кандуулук келип чыгат.

Бул бөлүмдө 2 айдан бери дарыланып жаткан 5 жаштагы Алира аттуу кыз апасы Орусияда иштеп жүргөндүктөн, медициналык кароодон өткөзүлбөй калган. Алира муздак суудан башка эч нерсе ичпей, эч тамак жебей, шалдырап калганда гана жакындары тынчсызданып башташкан. Жергиликтүү дарыгерлер текшерүүдөн өткөрүп, туура диагноз коё алышкан эмес. Эмнегедир кыздын канынын гемоглобини 50 болуп калганын айтышпаган. Качан буттары көгөрө баштаганда гана доктурлар Бишкекти көздөй жөнөтүшкөн.
Азыр Алиранын бир көзү жакшы көрбөгөнү, оозу кичине кыйшайып калганы болбосо, абалы жакшы, тамак ичет. Апасынын “толук жакшы болуп кетет” деген үмүтү чоң.

Залкарбек Карабалаев
koom@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21471;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: