Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

КЫТАЙЛАР КЫРГЫЗДЫН САЙМАЛАРЫНА КОЛ САЛУУДА

№542 22-28-март, 2013-ж


«Заман өткөн сайын элибиз батышка ооп, бузулуп баратат» деп көп наалый бермейибиз бар. Жаман жакты гана айта бербестен, жакшы жакка да өнүгүп жатканыбызды унутпайлы. Жакынкы жылдарда кыргыздын улуттук стилинде кооз кийимдер чыга баштады. Эми саймалуу кийимдерди бир гана сахнага чыккан артист же улуу аксакалдар эмес, жаштар да кызыгуу менен жактырып, кийип баштады. Кеп мына ушул бир кезде унутта калган кыргыздын саймалуу кийимдери тууралуу болмокчу.

УЛУТТУК КИЙИМДЕРИБИЗДИ ЖОГОТУУГА АЗ КАЛГАНДА...
Ар бир улут өзүнө гана таандык тили, тамак-ашы, мамлекеттик атрибуттары жана улуттук кийимдери менен өзгөчөлөнөт. Анын сыңары, кыргыздар тээ илгертен бери оймо-чиймелүү чепкен, белдемчи, кемселди үстүнөн түшүрбөй кийип келишкен. Совет доорунда Орусияга таасирленип, көп улуттук кийимдерибизди унутта калтырганбыз. Бир кездерде майрамдарда кийген артист көйнөктөр сандыкта катылган бойдон кала берди. Ортодо бир нече жыл тыныгуу болуп, жаштар батыштын кийимдерине азгырылса, чоң ата, чоң энелер улуттук кийимди сый катары бири-бирине кийит кылып гана колдонуп калышкан. Ага ылайык, ар бир үйдө сөзсүз «дежурный» чапан менен калпак жатчу. Улуттук кийимдер колдон-колго өтүп отуруп, акыры модага айланган заман келди. Акыркы жылдары жашы-карысы дебей, заманбап иштелип чыккан улуттук колоритти сактаган кийимдерге кызыгуу арттырып, суроо-талап көбөйө баштаганы кубандырбай койбойт.

ЖАЛАЛ-АБАДДЫКТАР МЕКЕМЕЛЕРГЕ УЛУТТУК КИЙИМДИ СУНУШТАШТЫ
Өткөн жылдын 19-декабрында Жалал-Абад шаардык мэрия тарабынан бардык мамлекеттик мекеме-ишканаларга ар бир аптанын жума күндөрү улуттук кийим кийип келүү боюнча демилге көтөрүлгөн. Бул иш боюнча атайын рейд да жүргүзүлүп жатты. Жалпысынан бул демилгени калайыктын көпчүлүк катмары жактырып, сактап келишүүдө.
Азыркы күндө маалыматтарга ылайык, айрым мектептерде мугалимдерге «сабак учурунда улуттук кийим кийиши керек» деген милдеттенмелер коюлган. Ошол эле учурда эч кандай милдеттенмеси жок, өз каалоосу менен кийгендер да бар. Кара-Кулжа районундагы Бекиев атындагы орто мектептин мугалимдери активдүү түрдө бир жылдан бери улуттук кийимди кийип жүрөрүн айтышат. «Өзүбүздүн улуттук кийимдерибиз жакында мода болуп баштабадыбы. Жаш-кары дебей, 1500-2000 сом экенине карабай сатып алып кийип жатабыз. Кала берсе, азыр мугалим менен окуучулар айырмаланбай деле калбадыбы. Ошондуктан бир аз өзгөчөлөнүп туруш үчүн да керек экен. Көйнөк, чепкендер өзүбүздө сатылбагандыктан, атайын Ош же Бишкектен заказ менен алдыртып киебиз»,- дейт мектептин мугалими Гүлзат Мамышева.

«АТААНДАШТЫК БИЗДЕ КҮЧТҮҮ»
Мурун мындай кийимдерди издеп жүрүп араң тапсаң, азыр кадам сайын түр-түрүнөн, ар кайсы жашка туура келген, каалаган фасондогу, каалаган сайма менен издегениңди алып кете бересиң. «Ош базарынын» өзүндө эле 80дей ушундай кийим саткан түйүн бар экени белгилүү. Андыктан чоң суроо-талапка ээ болгон саймалуу кийимдерди сатуучу ДАМИРА ШАРШЕНОВА менен бул бизнес тууралуу баарлаштык.

Дамира айым, канча жылдан бери бул жаатта эмгектенип келесиз?
– Улуттук кийимдерди тигип сатканыма 10 жылдай болду. Мурун улуу муундарга гана кийиттерди тиксек, бара-бара талпынып баштаган баладан тартып 100дөгү кемпир-чалдарга да тигип калдык. Жадакалса жигиттер да келип, сюртук, пиджактарды сурап калышат. Алардын талабына ылайык кылып эркектердин кийимдерин да чыгаруудабыз.

– Жакшы экен, кол менен машинкага тигилген сайманын кандай айырмасы бар?
– Колго тиккендин убарасы көп. Бир чепкенди, мисалы, көзүңдүн майын кетирип отуруп бир жумада бүтүрөсүң. Ошого жараша акчасы да 200 доллардан кем болбойт. Ошол эле нерсени машинка менен жүгүртүп алсаң болот. Убакыттан утасың, экөөнүн сапатында айырмасы деле жок. Азыр колго тигилген деп саткандардын көпчүлүгү машинка менен жүргүзүлөт. Аны айрымдар уялбай эле «кол менен тигилген» деп алдап
сатышат.

– Кытайлар да кыргыз кийимдерине кол салып баштаптыр дешти эле...
– Азыр бизге «көп алам» деп кытайлар келсе да, жакын жолотпой калдык. Анткени алар кирип кетти дегиче, көп өтпөй дал сенин эле буюмуңду арзан баада чыгарып салган болот. Алар арзан материалдарды сатып алып, ошого эле компьютер менен сайма бастырат да, арзан баада сата беришет. Кытайлыктар чыгарган кийимдерди биз «чаң соргуч» деп коёбуз. Анткени алардыкы айланадагы чаңдын баарын өзүнө тартып алат. Кээде кытайлар эмес, өзүбүз деле алардан кем калышпайбыз.
Бир фасонду ойлоп тапсаң, аны уурдап алып, тигип, сата беришет. Кыскасы, атаандаштык бизде өтө күч.

Мындан тышкары белгилүү дизайнерлер улуттук кийимди даңазалап, чет өлкөлөргө чейин чыгарып келишет. Алардын колунан жаралган эмгектер жана белгилүү айымдар кийген улуттук кийимдер тууралуу кызыктарды кийинки макаладан окуй аласыздар.

Гүлжамал Бөрүкулова

«Супердин» сурак бурчу
ГАРДЕРОБУҢУЗДА КЫРГЫЗДЫН УЛУТТУК КИЙИМДЕРИ БАРБЫ?

Роза Шакирова, ырчы:
– Менин концерттик кийимдеримдин 70 пайызы улуттук стилде. Ал эми күнүмдүк турмушта кийгенге жазгы күрмөм бар. Негизи эле кыргыздын улуттук костюмдарын кийип, кыргызча сүйлөп, кыргыз экениңди билгизип турсаң жакшы эмеспи. Акыркы учурда кыргыз саймалуу кийимдери модага айланып баштаганы абдан кубандырат.

Мастура Шарипова, Ош шаары:
– Менин гардеробумда бир эмес, бир нече улуттук кийимдер бар. Өзүм мугалим болгондуктан, студенттеримдин алдында менин ички дүйнөм менен сырткы көрүнүшүм дал келип туруусу керек. Улуттук форманы окуу жайга кийип келүү сунушун тайпамдагы студент кыздар сунуштап, азыр башкалардан өзгөчө болуп жүрөбүз.

Майрам Мамытова, Нарын облусу:
– Албетте, бар. Мен алардын ылайыктууларын күнүмдүк кийим катары көчөгө кием. Азыркы жаштардын көбү улуттук орнаменттер түшүрүлгөн кийимдерди сатып алуудан баш тартышат. Бирок мен, тескерисинче, заманбап үлгүдөгү улуттук оймо-чиймелери бар кийимдерибиз менен сыймыктанам. Мен үчүн бул нерсе модадан кетпейт.

Элиза Кененбаева, телеалпаруучу:
– Кыргыз улуттук кийимим мектепте окуп жүргөндө бар болчу. Ал көйнөгүмдү ар кандай майрамдарда кийчү элем. Азыр гардеробумда улуттук кийим жок. Негизи, бир кездерде ушундай бир кийим алып кийсем деп жүргөм. Бирок мен алгыча эле элдин баары кийип чыгып салбадыбы. Ошого кайра албай эле коёюн деп калдым.

Марал Койчукараева, актриса:
– Гардеробумда кыргыздын улуттук кийимдери жок. Бул, балким, кызыкпаганымдан улам болсо керек. Бирок кээде маданий иш-чара, кечелерге барганда кийчү болсом, атайын ижарага алып турам. Азыр улуттук кийимдерди мурункудай көп издебей деле калбадыкпы, оңой тапса болот.

Кундуз Исмаилова, Ысык-Көл облусу:
– Өзгөчө эки-үч жылдан бери кыргыздын улуттук кийимдерине басым жасалып жаткандыгы кубанычтуу. Өз өлкөбүздөн чыккан кийимдерди кийүү биз үчүн дагы сыймык. Менин гардеробумда эки улуттук көйнөгүм, иймек-шакегим бар. Аларды көбүнчө сыйлуу тойлорго, майрамдарга кийгенди жактырам.

Улара Алимбекова, Жалал-Абад облусу:
– Ар бир аялзатынын гардеробунда кыргыз улуттук кийими болушу керек деп билем. Менде да бир нече түрдүү кийимдер бар. Баарынан да кубанганым, азыр улуттук кийимге мурдагыга караганда көбүрөөк көңүл бөлүп калышты. Эми бул нерсе ушуну менен токтоп калбай, улам өнүгө берсе дейт элем.


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  2 
Комментарийлер(5)
25.03.2013. 18:17 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
332
Катталган:
17-07-2012
Соӊку аракети:
06-09-2018 21:02
Жынысы:
Белгисиз
+4
Айланайын аяал заты, улуттук кийимдерден кийиниздерчи. Кайдагы шортиктерди же болбосо шымдарды кийип аласынарда, жарашса-жарашпаса деле жабыштырып кийип аласынар, эркек кыз экениерди билбей да калабыз. Анысы аз келгенсип улгайган эле энелер шым кийип аласыздар да. Уяалсаныздар боло энелер, сиздерди коруп кыздар онолобу. Кыздар, келиндер, айымдар, авратынарды жаап жакшынакай журушсо, ким кана Кыргызымдын кыздарынан айлансын, кагылайын айымдар!
26.03.2013. 08:33 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
33
Катталган:
30-08-2012
Соӊку аракети:
22-08-2013 10:11
Жынысы:
Белгисиз
0
Мен турецикий компания да иштейм ENKA да. Бизде иштеген орус кыздар менин улуттук чыптамамды коруп, мага Кыргызстанга барсан бизге да ала кел деп Заказ бергендер бар. Эн кызыктуусу обедде тамактанып отурсак, турк киши келип "Бул чыптаманды кайдан алдын мен да аялыма алат элем" дейт. Биз кудук бул аябай кымбат 100 $ деп. Макул канча болсо алдырам дейт. Буйруса апрелдин башында отпуск Кыргызстанга барам, ошондо алардын заказын алып келем. Мен жумушума ал чыптамамды сыймык менен кийип келем.
26.03.2013. 21:06 
Тайпасы:
Аким
Комментарийлердин саны:
534
Катталган:
26-01-2013
Соӊку аракети:
03-09-2018 00:27
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Ак монгулуу Ала-тоо
0
чынындале кыргызстанга барганда аябай кубандым кийимдерден баштап тошок жуурканга чейин улуттук саймалар болуп калыптыр.жадаклса жаны келген келиндергеда сонун халаттар кыргызчы формадакен
27.03.2013. 11:47 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
151
Катталган:
31-03-2012
Соӊку аракети:
24-06-2018 01:00
Жынысы:
Белгисиз
+1
Эн жакшы демилге, кана эми улуттук кийимди кийип эле басып калсак. Азыр ким коп-дизайнерлер коп, заманга ылайыктап эле кыргыздын улуттук кийимин тигип коюшсун, ошондо кийбеген адам болбосо керек. Коруп атабыз го, азыр аласы тизесинде жургон шымдарды кие башташты, андан коро улуттук кийимибиз мин эсе артык да, мен 100 % колдойм!
28.03.2013. 22:35 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
103
Катталган:
02-02-2013
Соӊку аракети:
08-11-2017 09:58
Жынысы:
Белгисиз
0
Дизайнерлердин кобу жакшы бирок уурунун коп болгону жаман. Мамлекет ушуга окшогон улуттук кундуулуктарды колго албаса анда жакында кооп нерседен кол жууйбуз. КАзактарды коргулочу бизге тиешелуу нерселердин баарын оздорунуку кылып каттатып алышкан...
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21232;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: