Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

АЛАЧЫК АЙЫЛ ЖЕ 21- КЫЛЫМДАН ОРТО КЫЛЫМГА

№360 25-сентябрь - 1-октябрь, 2009-ж.


Бул кичинекей айылга келгенде өзүңдү көчмөн жашоого түшүп калгандай сезесиң. Ал таңкалычтуу аймак Бишкектин Туңгуч кичирайонунун жанында жайгашкан.

Көчмөндөрдүн урпактары...

Туңгуч кичирайонундагы айдоо талаасынын четинде Чүй каналын жээктей боз үй, чатырлардан турган кичинекей кыргыз айылы кимди гана таң калтырбасын?! Жаңы конуш деп айтайын десең, болгону жыйырма түтүн бар. Бирок Үсөн Кудайбергенов атындагы жаңы конуш деп кездемеге бакыйта жазып илип коюшкан. Айылдын аталышы айылдыктардын айтымына караганда, жер басып алуучулукка каршы чыккан Үсөн Кудайбергеновдун атынан коюлган. Эптеп улаштырылган таякка тагылган Кыргызстандын желеги да алыстан көзгө урунбай койбойт.

Айылдын жашоочулары менен тааныша баштаганда өзүн Кудайбергенов Ормон деп тааныштырган адам сөзгө аралашты. Көрсө, бул мырза алачык айылдын төрагасынын кызматын аткарат экен.

– Бул жерге кандайча отурукташып калгансыздар?
– Биздин айылда майыптардан баштап Ооган согушунда кызмат кылып келгендерден бери бар. Колунан келгендер боз үйүн, чатырын тигип, керек болсо өзүңөр көрүп тургандай, темир-тезектерден кепе салып жашагандар бар. Бизди жер басып алуучулар менен алмаштырбоо керек. Биз болгону мыйзам чегинде жер талап кылгандарбыз. Эгерде биз жер басып алуучулардан болсок, эчак жерпай тургузуп, үй салып алмакпыз. Мына үч жылдан бери мыйзамдуу чечимди күтүп жатабыз. Бул жерге 2006-жылы "айдоо аянт үлүшкө берилип жатат” деген маалыматты угуп келип, отурукташып калганбыз.Чын-чынына келгенде бул жерде жашап жаткан 20 түтүн батирге чыгууга шарты жок, айласы куругандар. Бул жердегилердин тапкан акчасы күнүмдүк нанга араң жетет. Ал эми бир бөлмөлүү батирге чыгуу үчүн айына жок дегенде 5 миң сом айлык алып иштеш керек да.

– Ошентип, 3 жылдан бери жер маселеси чечилбей келе жаткан турбайбы?
– Биз тиешелүү жерлерге бутубуз үзүлгөнчө чуркап кайрылганбыз. Негизи, чечип беребиз дегенинен улам үмүт кылып жашап келе жатабыз. Учурда 20 түтүн жашаганы менен, өлкөбүздүн туш-тарабынан келген 2876 үй-бүлө жер алууну күтүп жүрөт. Мына ошол адамдардын баары азыр батирден-батирге көчүп, кыйналып жүргөн кездери.

– Эгин талаасынын жээгине келип, отурукташып алганыңар үчүн куугунтуктоо болгон жокпу?
– Көп эле жолу болду. Бирок биз да өзүбүздүн таламыбызды жактап жашап келе жатабыз.

Үңкүр да болсо...

Айылды аралай басканыбызда колунда бар лар боз үй же чатыр тигип жашап жаткандарына күбө болдук. Жарнама үчүн колдонулган тактайлардан кураштырып, үй өңдөнтүп алып жашагандар да бар болуп чыкты. Ушундай үйлөрдү аралай жаш балдар боз ала чаң болуп ойноп жүрүшүптүр. Бир үйгө кайрылып, очокко калама нан жасап жаткан жаш келиндин үстүнөн чыктык. Апасынын жапкан нанынан улам сындырып жеп коюп отурган балдарды көрүп, аргасыз ичибизден сызылат. Келин менен тааныша келгенибизде аты Айнура болуп чыкты. Айнура чиедей 4 баласы бар экендигин, жолдошу болсо аскерде кокустукка кабылып майып болуп келгендигин айтып, бышактап алды. Экөө күнүмдүк жумуштарга жалданып иштеп, тапкан тыйындары менен күн көрүп келишет экен.

“Бир да төрөткана кабыл албай койду”

Кепелердин биринде баласын эмизип отурган Жаңыл деген жаш келинге көңүлүбүз түштү.

– Жаңыл, кыш келе жатат, жаш балалуу экенсиң, кандай камылгаларды көрүп жатасыңар?
– Азырынча эч кандай камылга көрө элекпиз. Болгону, ар кайсы жактан “бомжго” окшоп отун чогултуу менен алекпиз. Жолдошум курулушта иштегенде арткан жыгачтарды ала келчү. Азыр бутун кокустатып алып үйдө. Суук түшпөй турса экен деп тилеп жатам. Баарынан да баламды төрөөрдө абдан кыйналдым. Кайсы төрөтканага барбайлы “катталган жериңер жок” деп кабыл албай коюшту. Кээ бирлери “дареги жок кандай жерде жашайсыңар?” деп шылдыңдап да күлүштү. Акыры эртең төрөйм деп калганымда жолдошум туугандардан карыздап акча сурап, анан акча берип жатып төрөтканага кирдим. Эми жолдошум "карызды бериш керек" деп күндө кейийт. Какаганга муштаган болуп, бутун да кокустатып алып отурбайбы.

“Сызда жатып, кулактарым укпай калды”

Бир айлык баласын бооруна кыскан Жаңыл арыз-муңун айтып бүткүчө Зина аттуу аял кепке аралаша кетти.

–Биздин жашообуз итке минерлик болуп калды. Баарыбыздын эле коркконубуз катуу жаан, бороон, кар. Мурда ата-энелерибиз “боз үйдө эле кыштачубуз” десе, кантип деп таң калчубуз. Эми боз үй эмес, чатырда күн көрүп жатам. Баарынан да катуу жаан болгондо чатырды суу каптап кетет. Калчылдап суу төшөктө жаткан күндөрүбүз канча болду. Кышында колунда барлар көмүр алып жагышат. Колунда жоктор ар нерсе жагып, жылынып, тамак кылышат. Төрт жылдын ичинде суук катуу өткөн окшойт, кулактарым укпай калды. Сызда жатканым аз келгенсип, иштеген жерим да оңдуу эмес. Кечке колум суудан чыкпай пол жууйм. Бизге насыя акча да берилбейт. Свет жок болгондуктан телевизор деген нерсе түшүбүзгө да кирбей калды.

“Катуу шамалда чатырларыбыз учуп кетет”

5 баласы менен жарнамалар жазылган матадан чатыр тигип күн кечирген Апал апа өз көйгөйүн айта кетти.

– Минтип күн кечирип жатканыбызга эч кимди күнөөлөбөйбүз. Катуу шамал болсо эле жаман чатырыбызды учуруп кетет. Жаан жааса көрүнгөн жеринен суу агат. Болгон идиш-аягыбызды тамчыга тосуп, жаандын токтошун тилейбиз. Колдон келсе жер алып, үй кургуча батирге жашаганга не жетсин. Бирок учурда бир бөлмөлүү батирге 5 миң сомдон кем төлөбөйсүң. Андай акча жок, минтип кор болуп отурабыз.

Чоңдорго чоң үй

Жер кепелердеги катаал турмушту көрүп кайгырсак, чоңдордун заңгыраган үйлөрүн көрүп көзүбүз жайнады.
Мындай үйлөрдүн бири ЖКнын депутаты Бегалы Наргозуевге тиешелүү. Биз эл өкүлүнө эки ооз суроо узаттык.

– Агай, батирде жашап көрдүңүз беле?
– Албетте, үйлөнгөндөн кийин Совет көчөсү менен темир жолдун кесилиши тараптагы бир үйдө батирде турчумун. Кийин жубайыма иштеген жеринен бир бөлмөлүү үй тийди. Анан атам У.Салиева көчөсүнөн жарым үй сатып берди. Кийин 90-жылдары ушул Көк-Жар кичирайонунан жерге ээ болдум. Бирок салганга жараша шаардын четине, абасы таза жерге үй салууну чечип, алган жериме үй салбадым. Акыры Арашан айылына дача өңдөнгөн үй салып, жашап калдым. Бирок, биринчиден, ал айылдын эли үйлөрүн сатып, көчүп кетип жатышса, экинчиден, жумушка барып келгенге алыстык кылды. Ошондон улам Көк-Жарга үй тургузууга туура келди.

– Сизди “усталык жайы бар” деп угуп калдык эле...
– Укканыңыз чын. Бул үйдү курууга өзүмдүн да колум тийди. Үйдүн дизайнын да өзүм ойлоп чыккам. Мисалы, тепкич орнотууда усталар эмне кылабыз деп баштары катып жаткан кезде устундарды экиге бөлүп тепкич жасоону сунуштагам. Кийин бул идеяны да көпчүлүк жаңы салынган үйлөргө колдонуп жүрүшөт.

– Үйүңүз куттуу үйлөрдөн болсун, маеги­ңизге рахмат.


Батир алмаштыруу жагынан рекордчу

Жылдыздарыбыздын арасында деле батирлеп жүргөндөрдүн саны көп. Мисалы, "куудул Назира Жетигенова батир алмаштыруу боюнча алдыга киши салдырбайт" деп угуп, ага байланышсак, төмөнкүлөрдү айтып берди.

– Канча жолу батир алмаштырганымды бир жолу отуруп алып санасам, 10-15ке жетип калса болобу! Бир жолу батирдин акчасын таба албай, бүт оокатымды кожоюнга калтырып кеткенге мажбур болгом. Батирде жашасаң аял өңдөнүп буюм-тайым жыйгың келбейт, кожоюн эмне деп урушат деп жүрөкзаада болуп жашайсың. Азыр апамдын үйүндө кетпес мейман болуп жүргөн учурум.


Үйлөр сүрдүрүлүп салынабы?

Бишкек мэриясынын алдындагы Менчик турак жай куруу департаментинин директору Айдаров Расул Ибраимович жаңы конуштар тууралуу суроолорубузга жооп берди.

– Расул мырза, “басып алуу менен пайда болгон конуштарга тиешелүү чечим чыкпаса, салынган үйлөр сүрдүрүлүп салынат” дегенге сиздин пикириңиз...
– Жер басып алуучулук – учурдун көйгөйлүү маселелеринин бири. Эгерде басып алынган жерге мамлекеттик мекеме, спорт аянтчасы же коомдук эс алуучу жайларды куруу белгиленсе (генпланга кирген жер болсо), албетте, салынган тамдар сүрдүрүлүп салынат.

– Үсөн Кудайбергенов атындагы жаңы конуш деп аталган айыл тууралуу маалыматыңыз болсо керек...
– Албетте, биз ал жерди бир нече ирет барып текшерип келгенбиз. Негизинен, ал жер мамлекетке тиешелүү айдоо аянты. Аны жаңы конуш кылуу үчүн айдоо аянтын турак жай курууга ылайыкташтыруу (трансформациялоо) керек. Бирок азырынча өкмөттүн чечими жок болгондуктан, биз турак жай курууга уруксат бере албайбыз.

Бахияна Сатылганова
koom@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(3)
01.10.2009. 00:41 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
21-05-2009
Соӊку аракети:
18-11-2009 03:31
Жынысы:
Белгисиз
0
А биздин бийлик кайсы жакты карайт, тушунуксуз.Борбордун тегерегине конул бурбаса,алыстагы койгойду козгобой койсо да болчудай.......
04.11.2009. 11:23 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
18
Катталган:
19-03-2008
Соӊку аракети:
12-10-2018 21:33
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
бишкек
0
ee Alla kaida barabyz kantip jashaibyz ..jashtar kandai kylsak bizda osabniakta jashaibyz .uuruluk kylsan erten kudaidyn aldynda emne deibiz ...je biilik karabait bul maseleni..
21.12.2009. 18:17 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
28
Катталган:
19-12-2009
Соӊку аракети:
23-07-2013 02:47
Жынысы:
Белгисиз
0
ooooi biilik karasa kun batyshtan chykpaiby....
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21471;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: