Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

БААЛУУ ТЕРИ ҮЧҮН ЖАНЫБАРЛАРДЫ АЁОСУЗ КЫЙНАП ӨЛТҮРҮШӨТ

№584 10-январь-16-январь, 2014-ж


Жаныбарлар жана адам... Булар Чыңгыз Айтматовдун чыгармаларында дайыма параллель сүрөттөлөт. Бирок азыр гумандуулук артка сүрүлүп, алдыңкы орунга акча чыгып турган заманда териси баалуу жаныбарлар аёосуз өлтүрүлүүдө. Аң-тери өндүрүшү учурда кирешелүүлүгү жагынан баңгизаттарынан кийин 2-орунда турат. «Мода өлүмдү алып жүрөт» деген сөз да ушундан улам чыккан. Жаныбарлардын ыйын дүйнөнүн түркүн бурчундагы жаныбарларды коргоо коомунун мүчөлөрү мындайча жеткирет.

СТАТИСТИКА

  • Дүйнөдө 1 жылда 75 миллиондон ашык жаныбар аң-териси үчүн өлтүрүлөт.
  • Данияда 1 сезондо аукциондо 60 миңдей шиншилланын териси сатыкка коюлат.
  • Азияда 1 жылда 2 миллиондой ит-мышыктын териси кийим жасоодо колдонулат

1 ШУБА ҮЧҮН 50 НОРКА ЖЕ 27 КУНДУЗДУН ТЕРИСИ КЕРЕК
Дүйнөдө аң-терилерди ири өндүрүүчүлөр болуп Дания, Финляндия, Швеция, Нидерланды, Канада, Кытай жана Орусия эсептелет. Учурда баалуу териси үчүн жаныбарлар жүздөп, миллиондоп өлтүрүлөт. Мисалы, болжол менен 1 шуба үчүн 170 тыйын чычкан, 180 шиншилла, 70 киш (соболь), 50 норка же суусар, 18 кемчет же түлкү, 27 кундуз же енот, 8 тюлень, 4 карышкыр, 15 ит, 18 мышык, 30 оппосум, 7 пума керектелет. Аң-терилерден тумак, шуба, күрмө, кемсел, бут кийим жана башкалар жасалат.

АҢЧЫ КАПКАНГА ТҮШКӨН ЖАНЫБАРЛАРДЫН МОЙНУН КАЙРЫП ӨЛТҮРӨТ
Жаныбарларды кармап өлтүрүүнүн жолдору көп. Бирок баарында тең жаныбардын терисине зыян келбегидей кылышат. Анткени бүтүн тери ошончолук баа. Андыктан мыкаачылык менен өлтүрүүгө да барышат. Мисалга капкан менен кармоону алып көрөлү. Кокус капкандагы жаныбар өлүп калбай тирүү болсо аны аңчы терисине залал кетирбеш үчүн башка уруп же мойнун кайрып өлтүрөт. Сууга тумчугуп өлсүн үчүн кундуз жана кемчеттерге капканды суу түбүнө коюшат. Ал эми дарактарга коюлган капканга түшүп калган тыйын чычкандар көбүнчө салаңдап калышат да, башына кан куюлуп ажал табат. Өлбөй калгандарын жерге чаап же башка уруп өлтүрүшөт.

1-3 КҮНДҮК КОЗУЛАРДЫ ӨЛТҮРҮШӨТ
Учурда дүйнөдө миңдеген аң-тери өндүрүүчү ферма бар. Алардын көбү жаныбарлардын алдын тазалап отуруудан качышып, өйдө орнотулган темир торлорго багышат. Темирлерден алардын манжалары кесилип, оюлуп оорутат. Орунду үнөмдөп тар торго көптөн да кармай беришет. Эркиндикте жүргөндөй алар оонап же ойноп, же сууга чөмүлө алышпайт. Аргасыз алсыздарын жеп коюшат же тебелеп өлтүрө башташат. Нерви бузулгандыктан өзүн-өзү тиштегилейт, тамакка табити жоголуп, ачкалыктан өлүшү да мүмкүн. Алдыларына түшө берип үйүлгөн заңдары менен заараларынын жытына ууланышат. Суукта, нөшөрлөгөн жаанда, куйкалаган аптапта ачык калып, ветеринардык кароонун жетишсиздигинен түрдүү ооруларга чалдыгышат.
Аларды түрдүү ыкма менен өлтүрүшөт: массалык түрдө газ менен уулантышат, токко тарттырышат, уу сайышат, тумчуктурушат, мойнун кайрып же башка чаап өлтүрүшөт.
Дүйнөдөгү каракүл терисин өндүргөн фермалар бир жылда 4 миллиондой каракүл породасындагы козуларды туулганына 1-3 күн болгондо өлтүрүшөт. Андан кеч калса терисиндеги тармалдар жазылып баштайт.

КЫТАЙДА ЖАНЫБАРЛАРДЫН ТЕРИСИН ТИРҮҮЛӨЙ ДА СЫЙРЫШАТ
Швейцариянын жаныбарларды коргоо уюмунун мүчөлөрү Кытайда аң-тери өндүрүүчү 10 миңдей ферма бар экенин жарыялаган. Алар андай фермалардын биринен жаныбарларды кантип өлтүрө тургандыктарын жашыруун видеого тартып алышкан. Аларды жерге, ташка чапкылап, сабап, башка катуу темир менен уруп өлтүрүүгө аракет кыла тургандыктары чагылдырылган. Өлүп калса го жакшы, бирок өлбөй калгандарынын деле тирүүлөй терисин сыйрып алышат экен. Анткени, билишибизче, дененин жылуусунда тери бат жана оңой сыйрылат. Алгач шыйрактарын тилип алып, анан куйругуна тегерете тилик жасашат. Эми куйругун териден бошоткон соң шыйрактарынан баштап терисин башына чейин сыйрышат. Жаныбар өз канына өзү жуурулуп, жылаңач денеси титиреп, кыйналып, анан көз жумат. Ал тургай бир иттин өлүм алдында башын көтөрүп, жашоодон үмүт эте адамдарга жалооруй караганы видеодо да бар.
Ошол эле Кытайда териси барпайып сонун көрүнүп калышы үчүн түлкүлөрдү токко тарттырып ажал таптыруу модада. Ал үчүн ток өткөргүчтүн бирин түлкүнүн оозуна, экинчисин жыныс мүчөсүнө же көтөн чучугуна кармайт.

КӨП ӨЛКӨЛӨР ЖАНА АТАКТУУЛАР АҢ-ТЕРИНИ КОЛДОНУУГА КАРШЫ
Көп өлкөлөрдө аң-тери өндүрүүчү фермалардын иштешине, аң-терини сатууга тыюу салынган. Мисалы, Улуу Британия 2003-жылы, Австрия 2004-жылы, ал эми Израиль 2010-жылы тыюу салган. Капкан менен кармоо Орусия, АКШ, Кытай жана Канадада гана көбүрөөк колдонулуп, ал эми 50дөн ашык өлкөдө тыюу салынган.
Териси үчүн жаныбарларды өлтүрүүгө Синди Кроуфорд, Пол Маккартни, Жорж Майкл, Пинк, Лайма Вайкуле сыяктуу атактуулар да, модельерлер да каршы. Лайма Вайкуленин «Саркеч адамдар аң-териден жасалган кийимди кийбейт. Анткени сулуулук таш боордук менен айкалышпайт» деген сөзү бар. Дүйнөнүн түркүн шаарларында аң-терини колдонууга каршы демонстрациялар өтүп турат.

Орусиядагы аң-тери өндүрүүчү фермалардын биринен чыккан териси сыйрылган жаныбарлардын денелери.

Темир торлордо жаныбарлар ысыкка, суукка, жаанга калышып, оору табышат.

Түлкүнү токко тарттырып өлтүрүү.

Териси сыйрылганы менен, али тирүү енот сымал ит.

Канымжан Усупбекова
koom@super.kg


Шуба кийгин келеби? Мына сага шуба!

"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  -6 
Комментарийлер(55)
13.01.2014. 22:52 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
78
Катталган:
30-08-2013
Соӊку аракети:
07-03-2018 20:20
Жынысы:
Белгисиз
+2
Шубамды ыйлактап журуп алдыргам, азыр кармагандан коркуп калдым
13.01.2014. 23:44 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
174
Катталган:
24-05-2009
Соӊку аракети:
07-05-2016 00:07
Жынысы:
Белгисиз
0
Жаны эле ушул видену одноклассникиден коруп журогум тушту эле, бул жакта да бар турбайбы, кыйнабай эле мууздап олтурушсо болбойбу.
14.01.2014. 00:24 
Тайпасы:
Жылдыз
Комментарийлердин саны:
111
Катталган:
20-12-2012
Соӊку аракети:
16-07-2017 16:36
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кыргызстан
0
:(
14.01.2014. 00:41 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
6
Катталган:
01-11-2009
Соӊку аракети:
18-02-2018 06:38
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
England
0
becharalar kanday gana mikachilik menen olturulgon,kolubuzga iyne batsa kanday bolobuz:((Tash boorlor KRda da anchilikka tıyu salish kerek,bizde da kop tokoy toodo kop olturulot janibarlar.
14.01.2014. 06:26 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
115
Катталган:
26-10-2011
Соӊку аракети:
22-09-2018 19:48
Жынысы:
Белгисиз
0
Жаныбарлар биз колдонуш жаралган . Бирок мынчалык мыкаачылык менен олтурушко каршымын.
14.01.2014. 06:36 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
90
Катталган:
03-11-2013
Соӊку аракети:
22-09-2018 13:42
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Москва
+1
((( адамдар акча учун эмнеге гана барышпайт. Бир жерин кесилип кетсе кандай болосун а бул байкуштарчы. Ошол адамдарды да ар жерин тилип тилип биринин устуно бирин таштап салыш керек.
14.01.2014. 08:07 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
115
Катталган:
26-10-2011
Соӊку аракети:
22-09-2018 19:48
Жынысы:
Белгисиз
+1
aitowa11, туура айтасын
14.01.2014. 14:14 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
13
Катталган:
26-09-2012
Соӊку аракети:
21-09-2018 14:14
Жынысы:
Белгисиз
0
ай.ай адамдын кылбаганы жок а.коркоом.ташбоорлор.
14.01.2014. 17:27 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
4
Катталган:
14-01-2014
Соӊку аракети:
21-11-2017 13:01
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Орловка
0
адамдар ушундай ташбоор болуп баратат!!!
14.01.2014. 21:25 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
130
Катталган:
07-09-2013
Соӊку аракети:
13-03-2015 12:09
Жынысы:
Белгисиз
0
Бардык нерсенин убалы болот.Бул дуйнодобу аркы дуйнодобу баары бир кылган нерселеринин азабын тартат.Бир койчу айтты эле коп кой сойгон элем деп анан койлор тушуно кирип кыйнашыптыр.Молдолорго барып журуп зорго айыккан экен.Азыр соймок тургай жанына барбайт.
14.01.2014. 23:59 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
258
Катталган:
08-12-2012
Соӊку аракети:
17-09-2014 22:29
Жынысы:
Белгисиз
+1
Мен бугундон баштап жаныбарардын терисинен жасалган кийимди эч качан кийбеймин. Материалдан отору жок, аягына чейин кордум, жийиркеничтуу экен.
15.01.2014. 00:00 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
13
Катталган:
02-06-2013
Соӊку аракети:
21-09-2018 10:45
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Новосибирск
+1
озу адамдан откон мыкаачы жок,жер бизди которуп турганына рахмат дейт экенсин
15.01.2014. 13:32 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
51
Катталган:
28-02-2013
Соӊку аракети:
03-09-2018 13:40
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кыргызстан
0
ыйлап атам...
15.01.2014. 15:14 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
3
Катталган:
23-09-2012
Соӊку аракети:
22-09-2018 17:25
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
каракол
0
жасалма эле териден тигилген шуба кийгиле айырма деле анча коп эмес
15.01.2014. 17:48 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
38
Катталган:
14-12-2013
Соӊку аракети:
26-06-2018 21:29
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Okeandun jeeginde.
+1
Men keede koi je took soigondordy korgondo jyrogym ooryit. Men negizi ele kumbat baaly shybalarga kusukpaim. koryp alup voopshe ele kuigim kelbei kaldu baikyshtardu karasan jal ooryp meni oltyrbogylo dep tyrganun.
15.01.2014. 19:24 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
86
Катталган:
29-10-2011
Соӊку аракети:
29-11-2016 19:40
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
Шубамды кийгим келбей калды коруп алып.
15.01.2014. 22:34 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
12
Катталган:
20-11-2013
Соӊку аракети:
18-08-2015 12:59
Жынысы:
Белгисиз
0
Eh adamdar ak4a u4unbu baary?ak4a u4un adam olturuwot janybarlardy jon ele olturuwotda;(
16.01.2014. 10:10 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
14
Катталган:
12-12-2013
Соӊку аракети:
23-04-2014 08:52
Жынысы:
Белгисиз
0
Иий шубамды киймек турсун кармагым келбей калды ии ушундай да мыкачы болобу . Ээ адамдар акча учун эмнени гана жасашпайт.
16.01.2014. 10:49 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
11
Катталган:
05-09-2013
Соӊку аракети:
06-05-2018 09:17
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
БІШКЕК
0
Жок дегенде олтуруп анан терисин сыйрышпайбы.Канын агызып тируулой сыйрыганы абдан аянычтуу.Бул жаныбарлардын убалы жетээр бул адамдарга.
16.01.2014. 13:24 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
33
Катталган:
08-01-2014
Соӊку аракети:
22-09-2018 14:46
Жынысы:
Белгисиз
0
Айбандан да мыкаачылар го булар
16.01.2014. 15:13 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
47
Катталган:
23-03-2007
Соӊку аракети:
02-08-2018 04:21
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Москва
0
Аллахтын алдына барганда алардын терисинин бир тал кылы учун да жооп беришет
16.01.2014. 19:40 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
225
Катталган:
11-10-2013
Соӊку аракети:
22-09-2018 17:36
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
иттеримди эркелетип ойноткум келип кетти.Адамдан откон мыкаачы жок деген соз 100000000000000000000000000% чын экен
16.01.2014. 19:41 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
225
Катталган:
11-10-2013
Соӊку аракети:
22-09-2018 17:36
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
мындай адамдарга соз суйлоштун озу ашыкча анткени,алар адам эмес
17.01.2014. 20:08 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
3
Катталган:
13-01-2014
Соӊку аракети:
02-08-2015 18:04
Жынысы:
Белгисиз
0
Жон жерден эч нерсе болбойт эбепке себеп деген ушул бироолор акча кылгылары келет бироолор шуба кийгиси келет дегендей Анан кудайдан коркпой олтурушот
18.01.2014. 22:56 
Тайпасы:
Тартип бузгандар
Комментарийлердин саны:
290
Катталган:
23-02-2013
Соӊку аракети:
19-05-2014 21:34
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
бишкек
0
ииий ай ...
19.01.2014. 17:47 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
07-01-2014
Соӊку аракети:
20-10-2014 23:21
Жынысы:
Белгисиз
0
Ужасно
19.01.2014. 18:53 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
64
Катталган:
04-06-2011
Соӊку аракети:
22-09-2018 18:49
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
россия москва
0
корбодум коргондон корктум,шуба эч качан кийбеймин да бироого да кенеш бербейм!Пахтадан тигилген не бир сонун кийимдер бар,байкуштарым силерге да убал бардыр...
Медиа-портал
27.01.2014. 17:32 
Тайпасы:
Тартип бузгандар
Комментарийлердин саны:
49
Катталган:
11-03-2011
Соӊку аракети:
21-03-2018 18:36
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Улуу кыргыз журту
+1
Терисин сыйрыгандан кийин олтуруп койбойбу жок дегенде.
Медиа-портал
04.02.2014. 02:02 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
28
Катталган:
03-06-2013
Соӊку аракети:
30-07-2018 14:12
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Россия, Москва
0
Адамдар ушунчалык мыкаачы болушабы
Медиа-портал
14.02.2014. 07:09 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
93
Катталган:
04-05-2013
Соӊку аракети:
05-05-2016 03:21
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
москва
0
ен мыкаачы адам баласы болот...терисин тирилой сыйрыган акмактар...мин наалат
10.01.2018. 23:39 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
90
Катталган:
03-11-2013
Соӊку аракети:
22-09-2018 13:42
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Москва
0
(((
1
2
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: