Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

«ООБА, МАГОМЕДОВ КАЧТЫ, БУГА ЧЕЙИН БАШКАЛАР ДА КАЧЫП КЕТИШЧҮ»

№591 28-февраль-06-март, 2014-ж


Таш-Көмүр шаарына жакын жердеги Кызыл-Жар айылында жайгашкан республикалык психиатриялык оорукана 8 бөлүмдөн туруп, өлкөбүздүн ар аймагынан келген оорулууларды карайт. Дарыланып жаткан кылмышкер Заур Магомедовдун ооруканадан качып чыгып, каракчылык кылганы, милиция кызматкерлерин атып кеткени коомчулуктун көңүл борборун кайра ушул ооруканага бурду. Андан соң милиция кызматкерлеринин бул оорукананы текшерүү учурунда оорулуулар козголоң да чыгарып жиберишкен. Таң калычтуусу, оорулуулардын палатасынан баңгизат табылган.

«ООРУЛУУЛАР КАЧСАМ ДЕП ТУРУШАТ»
Таш-Көмүр шаарына барып, элден Кызыл-Жарга кантип барууну сурасаң, баары эле «Жиндиканага барасыңбы?» деп сурашат. Айыл ичи ээн, ары-бери жүргөн адам жокко эсе. Ооруканага киргенимде жетекчилиги козголоң чыгарган 2- жана 8-бөлүмгө кирүүгө, деги эле оорулуулар менен көрүшүүгө уруксат берген жок. Айтымдарында, жаңжал болгондон бери ал жакка кызматкерлер да кире албай калышыптыр. Оорукананын шарттары, көйгөйү туурасында башкы дарыгери ГҮЛНУР МИҢБАЕВА айтып берди.

– Гүлнур айым, оорукана тууралуу маалымат бере кетсеңиз?
– Оорукана 1961-жылы ачылган. Алгач 1125 адамга ылайыкташкан болсо, азыр 325 адамга ылайыкташып калды. Ооруканада 8 бөлүм бар. Аялдар, эркектер, психикалык оорусуна кошо жугуштуу оорулар менен ооругандар, соттун чечими менен дарыланып жаткандар болуп бөлүнүшөт.
Өкмөттүн акыбалын азыр баарыбыз билебиз. Жетишерлик акча бөлүп бере албайт. Бир канча жылдан бери оорукана капиталдык оңдоп-түзөөдөн өтпөй келет. Керебет, матрас сыяктуу буюмдар эски. Идиш-аяк, шейшептер жетишпейт. Оорулууларды тынчтандыруучу атайын жеңи узун көйнөктөр жок, алар эл аралык уюмдар берген эски кийимдерди кийишет. Өкмөт такыр эле бербейт деп айта албайм. Бизге жылына 2 миллион сомдой бөлүнөт, анын 1,5 миллиону оорукананы кайтарган кызматкерлердин эмгек акысына кетет. Калганы оорукананын күнүмдүк керектөөсүнө жетпей калат.

– Оорукананын кызматкерлеринин, оорулуулардын абалы кандай?
– Бул жерде иштегенге эч ким деле кызыкдар эмес. Ооруканада 320 кызматкер болсо, анын көпчүлүгү айылдагы пенсиядагы аялдар. Ушул ооруканада иштеген медиктин үй-бүлөсүндө төрөлүп, кийин бул жерде иштеп калган тажрыйбалуу кызматкерлер бар. Алар өздөрүнүн жумушун, оорулууларга кандай мамиле кылышын жетишерлик деңгээлде билишет. Кызматкерлердин орточо айлыгы 4 миң сом.
Психикалык жактан ооругандарды кароо татаал жана көбүрөөк түйшүктү талап кылат. Ооруга чалдыккандар тынбай дарысын ичип, дарыгердин карамагында болуп турса, жашоосу кадимки эле адамдардай улана берет. Кээ бир оорулуулардын туугандары булардын пенсиясын алып, бирок абалын сурап бир да жолу келбей, баш тартып койгондор бар.
1996-жылдан бери психиатриялык ооруканаларда иштеп келе жатам, практикамда ооруканадан качкандар көп болгон. Оорулуулар биринчи кезекте качсам деп турушат.

– Кээ бир учурда адамдар уруша кетип, бири «менин жинди деген маалымдамам бар» деп коркуткан учурлар болот. Аларга каалаган нерсесин жасай берсе болобу?
– Жок, алар деле мыйзам чегинде жооп беришет. Ал сөздү чыныгы оорулуу эмес, акылы баарына жетип турган адам айтат.

– Жакында кылмышкерлер жаткан бөлүмдөн бүт өлкөнү таң калтырган чуу чыкты. Азыр абал кандай?
– Бизде кылмыш жасап, соттун чечими менен келген психикалык жактан оорулуулар жата турган 2 бөлүм бар. 8-бөлүмдө кайтаруучу кызматкер бар. Ал эми 2-бөлүмгө кайтаруучу керек деген көйгөйдү дайыма айтабыз, бирок чечилбей келет. Мына ошонун кесепетинен кылмышкер Заур Магомедов качып кеткен. Бул бөлүмдө 50дөй оорулуу эң кеми дегенде 2-3 жылдай жатышат. Аларды ушул күнгө чейин өзүбүздүн кызматкерлер карап келди. Буга чейин да качып, жаман иштерди жасаган учурлар көп эле болгон. Мындай учурлар унутулуп, кайра кайталанып жүрүп, акыры ушундай ызы-чууга алып келди. Эми президентибизге чейин көңүл буруп жатышат.

– Кылмышкер Заур Магомедов жөнүндө да айта кетсеңиз?
– Магомедов 2012-жылдын август айынан бери бизде дарыланып жаткан. 5-февраль күнү качып кетиптир, бир күн өзүбүз издедик, табылбады. Эртеси милицияга кабар бердик. Кийин ошол факт боюнча кылмыш иши козголгон экен, милиция кызматкерлери келип Магомедов жаткан бөлүмдү текшеришти. Ушундан улам тополоң чыгып кетти. Оорулуулар имараттын ичиндеги стол, керебеттерди талкалап, терезелерди сындырышты. Жыйынтыгында орган кызматкерлеринен төртөө, оорукана кызматкерлеринен үчөө жараат алды.

«ӨТӨ ООР КЫЛМЫШ КЫЛГАНДАР ДА БАР»
Чынара Кошалиева республикалык психиатриялык оорукананын соттун токтому менен келген кылмышкерлер дарыланган бөлүмүн 12 жылдан бери жетектеп келет. Бул бөлүм жөнүндө ЧЫНАРА айым төмөнкүлөргө токтолду:

– Бул ооруканада иштегендерге адамдардын да көз карашы башкача болуп калган. Ошол себептен ар ким эле бул жерде иштегенди каалабайт. «Психиатрмын» десең аны уккан адам «Оорулуулар силерди урбайбы? Оорулары силерге жугуп калбайбы?» деген суроону сөзсүз беришет.
Бул бөлүмдө соттун токтому менен 48 кылмышкер жатат. Арасында өтө оор кылмыш жасагандар бар. Мындай оор кылмыш жасагандар Союз мезгилинде Казакстандагы Талгарда жатышчу экен, Союз урагандан кийин бизде дарыланышат.

– Тинтүү жүргүзгөн убакта ооруканадан баңгизаттар табылды. Алар кантип кириши мүмкүн?
– Кантип кирип калганын билбейм. Оорукананын бардык тарабы ачык болсо, жашыруун киргизип алышса керек. Ал тургай бир да терезеге торчо коюлбаган.

– Оор кылмыш кылып, бирок «психикалык жактан оорулуу» деп документ жасатып алып силердин ооруканада жаткандар барбы?
– Андайлар жок. Бизге соттук-медициналык экспертизадан текшерилген соң гана соттун чечими менен келишет.

– Магомедовдун качканына ким күнөөлүү деп ойлойсуз?
– Ооба, Магомедов качты, буга чейин башкалары да качып, кайра кармалып жүрүшкөн. Магомедовду бошотмок турсун, анын жанына барыштан коркчубуз. Абакта акыл-эси соо кылмышкерлерди бир канча милиция кызматкерлери карайт. Бизге психикалык жактан оорулуулары келет. Медиктердин иши – алардын ден соолугун кароо. Ал эми качырбоо, тартипке келтирүү бул – орган кызматкерлеринин иши.

«ТҮРМӨНҮН МЫЙЗАМДАРЫ МЕНЕН ЖАШАШАТ»
Оорукананын кызматкерлеринен бизди кызыктырган суроолорго толук жооп ала албагандан кийин, оорукананы текшерген ИИМдин Уюшкан кылмыштуулукка каршы күрөшүү башкы башкармалыгынын бөлүм башчысы УЛАН АЛИЕВге байланышып, төмөнкүдөй жооп алдык:
– 2014-жылдын 17-февралында соттун чечими менен Кызыл-Жардагы психиатриялык оорукананын 2-бөлүмүн текшергенибизде уюлдук телефондор жана 50 граммдай баңгизаты табылды. Ошол убакта оорулуулар «текшербегиле» деп тополоң чыгарып, Жаза аткаруу мамлекеттик кызматынын тергөөчүсүн жана оорукананын 3 кызматкерин барымтага алышты. Аларды бошотуу үчүн асманга ок атууга туура келди.
Айылдын тургундарынын айтымында, оорулуулар ооруканага каалаган убакта кирип-чыгып, ал тургай ошол айылдан батир алышып, үй-бүлөсүн алып барып чогуу жашашат экен. Арасында автоунаа сатып алып, эркиндиктеги досторун чакырып, кой союп коноктогондору да бар экендиги маалым болду. Ооруканада соттун чечими менен жаткан 48 оорулуу бар болсо, текшерүү учурунда алардын ону психикалык жактан оорулуу эмес экендиги билинди. Аны өздөрү «акча берип ушул жакка келгенбиз» деп түшүндүрүштү. Ошол 48 кишинин 9у киши өлтүргөн болсо, калгандары башка кылмыштар менен кармалгандар. Анан да ал жерде түрмөдөгүдөй «общак», «смотрящий» деген түшүнүктөр менен жашашат экен.
Аягында ооруканадан чайпалып араң басып, ар нерсени сүйлөп жаткан жашы 50дөн ашып калган кишини көргөнүмдү эстедим. Ал жумушунан чыгып келе жаткан кызматкер аялдардын бирин кармап алып «Мен сени сүйүп калдым. Келчи, кучактап коёюн. Сен орус болсоң да кыргызча так сүйлөйт турбайсыңбы» деп бир топко кыйнап турду. Көнүмүш адат болуп калганбы же ушундай мамиле кылуу керекпи, кызматкер аял «ооба, ооба» дегенден башка кеп айтпай кутулуп кетүүгө шашты.
Бул окуяда ким күнөөлүү экенин билбейсиң. Дарыгерлер мамлекеттин шартына шылташса, укук коргоочулар дарыгерлердин боштугун айтышат. Ортодо маанилүү болгон кылмышкер качкын, палатадан табылган баңгизат темасы көмүскөдө калууда...

Оорулуулар сейилдөөчү жер. Бул жердин тегерегин тоскон бийиктиги эки метрдей темир тордон ашып өтсө эле эркиндик.

<

Уулбү Каныбекова
koom@super.kg


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(10)
03.03.2014. 10:14 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
71
Катталган:
07-05-2011
Соӊку аракети:
23-08-2018 10:45
Жынысы:
Белгисиз
0
Ээх адамдар эмне болуп баратышат, кудай сактай кор...
03.03.2014. 11:05 
Тайпасы:
Тартип бузгандар
Комментарийлердин саны:
57
Катталган:
16-08-2008
Соӊку аракети:
23-01-2015 20:22
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
+2
Соттордун адилеттуулугунун пайдасы!
03.03.2014. 12:24 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
13
Катталган:
26-02-2014
Соӊку аракети:
28-07-2018 03:52
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек.Кыргызстан.
-2
Кызыл-Жар айылынын жанындагы айылда жашап,эми билдим жиндикана бар экенин тообо.
03.03.2014. 12:26 
Тайпасы:
Түйүлдүк
Комментарийлердин саны:
12
Катталган:
19-04-2013
Соӊку аракети:
25-01-2015 16:30
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Ош обл
0
Тооба
03.03.2014. 14:16 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
376
Катталган:
25-05-2011
Соӊку аракети:
21-01-2018 20:21
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
москва
0
Орулуу ошол жерде иштеген аялды кучактап кыйнаганы кызыкго эч ким карап койбодуб?
03.03.2014. 15:36 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
9
Катталган:
05-05-2013
Соӊку аракети:
01-10-2017 20:21
Жынысы:
Белгисиз
+3
Ушуга окшогон фактылар толтураго. Кылмышты жасап алып акча берип ушул ооруканага даарыланымыш болуп боштондукта журушот, бирок ушул адамдар кайра кылмыш жасабайт дегенге эч ким кепилдик бере албайт.
03.03.2014. 17:32 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
141
Катталган:
17-01-2014
Соӊку аракети:
07-11-2014 17:03
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Карышкырлар мекени.
+1
Саясатчылар менен кылмышкерлер баары эле "оорукчан".
03.03.2014. 17:59 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
71
Катталган:
30-09-2013
Соӊку аракети:
07-03-2017 18:44
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Жакшы адамдардын арасында...
0
Ооруканадан качышына караганда чынеле оорулуу адамдар окшойт,даарылануу эмне экенин билбеген...
Баарына шыпаа берсин жараткан!
06.03.2014. 08:17 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
45
Катталган:
09-02-2014
Соӊку аракети:
02-04-2015 11:26
Жынысы:
Белгисиз
+1
Мамлекеттин азыр эч нерсеге алы жетпей калды. Азыр ар ким озунун камын озу коро турган мезгил
06.03.2014. 11:33 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
153
Катталган:
21-06-2012
Соӊку аракети:
12-03-2014 11:00
Жынысы:
Белгисиз
0
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: