Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

ӨЗ ҮЙҮНӨН МЭЭРИМ ТАППАГАНДАР

№364 23-29-октябрь, 2009-ж.


Ысык чай сунган эне, маңдайдан сылап эркелеткен ата жанында болсо, балалыктын бакытка толгон кесеси ошол эмеспи. Аттиң, бирок беш кол тең эмес. Арабызда тагдырдын бороонуна буюгуп, балалыктын ширин доорун татпай калгандар бар. Сөз кароосуз калган балдар тууралуу болмокчу.

“Кышкысын балдардын агымы көбөйөт”

Боз ала чаң болуп көчөдө кайыр сурап же жөн гана базарларды аралап жүргөн жаш балдарды көрүп, буларды эмне үчүн ата-энеси карабайт деген суроо ар бирибизде эле пайда болот. Албетте, мындай балдарга да кам көрүлбөй койбойт. Борбор калаабызда кароосуз калган балдарды калкалоочу жайлар жок эмес. Тынчтык проспектиси менен Новая көчөсүнүн кесилишинде жайгашкан мына ушундай жайлардын бирине барып, кароосуз балдар маселеси тууралуу борбордун директорунун орун басары Солошенко Елена аттуу айымга суроо узаттык.

– Елена, учурда сиздердин камкордугуңуздарда канча бала бар?
– Биздин мекеме 70 орунга ылайыкташкан. Мынча бала деп так айта албайм. Себеби күн сайын балдардын саны өзгөрүп турат. Кышында 80ден да ашып кетет. Үйүнөн качып кеткен балдардын көбү ар кайсы жерде түнөп жүрө беришет да. Анан ызгаардуу кышта бизди өздөрү издеп келип кайрылышат.
– Балдар кандай кырдаалдарда бул мекемеге алынып келинет?
– Биз айына бир жолу Социалдык коргоо кызматкерлери жана дагы ушуга окшогон тиешелүү органдар менен бирдикте рейддерди жасайбыз. Негизинен, базарларга, коомдук эс алуу жайларына көп басым жасалат. Көбүнчө үйлөрүнөн качып кетип чөнтөкчү болуп жан багып же кандайдыр бир кафе же ашканалардын майда-чүйдө жумуштарын аткарып, курсагын тойгузуп жүргөн жерлеринен балдарды алып келебиз. Атасы, энеси же туугандары таштап кеткен учурлар да болот. Азыр көбүнчө мекендештерибиз чет жерлерге иштеп кетип жатышпайбы. Мындай учурларда да балдарын бизге убактылуу ташташат. Ал эми кээ бир эс тартып калгандар биздин мекемени өздөрү да издеп келишет. Эркин жашоону каалап жакшынакай үйүнөн качып кетип, суукка тоңгондо бизге кайрылгандар да аз эмес. Кээде мындай балдарды ата-энесинин колуна тапшырсак, кайра качып келген учурлар болот.
– Сөзүңүзгө аралжы, балдар өздөрү келсе, дароо эле кабыл алынабы?
– Учурда бизде 2ден 17 жашка чейинки балдар бар. Ал эми өздөрү келген балдарга алгач арыз жаздырып, жакындан таанышкан соң кабыл алабыз. Бул эми арыз жаза алгандарга тиешелүү. Ал эми жаза албагандар, мисалы, кичинекейлер жөн эле кабыл алынат. Аларды көчөгө калтырмак белек. Алгач алар менен биздин психологдор иш алып барышат. Анан дарыгерлердин текшерүүсүнөн өтүшөт. Психологдун көзөмөлүнөн өткөрүүнүн себеби бар. Анткени көпчүлүк учурда балдар өздөрүнүн эмне себептен бизге кайрылып калганын айткандан тартынышат. Акырындык менен алардын жан дүйнөсүнө жол тапкандан кийин гана ата-энесин издештирүүгө киришебиз. Муну экинчи этап деп койсок да болот. Көбүнчө бизге келген балдардын ата-энелери ичип кеткен адамдар болуп чыгат. Биз баланы ата-энесине тапшыруудан мурда көп кырдаалдарды карайбыз. Кошуналарына чейин сурап, ал үй-бүлө тууралуу маалымат алынат. Ата-эненин баланы бага ала турган шарты болсо гана балдар кайтарылып берилет.
Таптакыр томолой жетимдер да аз эмес. Документтер топтолгондон кийин балдар интернатына өткөрүлөт. Негизинен, балдар бизде жарым жылга чейин кармалат. Азыр көбүнчө Ош, Нарын, Ысык-Көлдөн келген балдар басымдуулук кылып жатат.
– Балдардын билим алуу жагы кандай болот?
– Балдар келишим түзүлгөн мектептерде билим алуусун улантышат. Мисалы, биздин мекеменин балдары №25, №69, №48 мектептерден билим алышат.
Елена айым менен сүйлөшүп короого чыксак, мотурайган бөбөктөр ойноп жүрүшүптүр. “Булар биздин балакайлар” деп тааныштырды тарбиячысы. Көздөрүнө жаш толгон кетирекей мурун балага көңүлүбүз бурулду.
– Сени бирөө таарынттыбы?
– Жок. Силер бизге келди­ңерби?
– Ооба. Атың ким?
– Даниель. Мен үс жастамын (үч манжасын көрсөтүп). Менин досум бай.
– Апаң, атаң кайда?
– Бийбейм,- деп ийинин куушурган баланын таттуу жообун угуп, бир үшкүрүп алдык.

“Ашпозчу болгум келет”

Кол кармашкан эркекти, аялды, түтүн чыгып жаткан үйдү кагаз бетине тартып отурган кыз менен тааныша кеттик. Аты Гүлназ экен.
– Сүрөт тартканды жакшы көрөсүң го?
– Бактылуу үй-бүлөнүн сүрөтүн тартканды жакшы көрөм. Кийин мен бактылуу үй‑бүлө куруп, ата‑энемдин катасын кайталагым келбейт. Анан да ашпозчу болгум келет.
– Кыялың ишке ашсын. Бул жакка кантип келип калдың?
– Атам менен апам ажырашып кетишкенден кийин апам алып келген болчу. Азыр апам Таласта болушу керек. Бир эжем бар. Ал Казакстанда, ошол жакка турмушка чыгып кеткен боюнча көп байланышпай калган.
– Апаң кайрылып келди беле?
– М-мм... Ооба. (Мындай суроолорубузга мукактанып жооп бере албай жаткан кыздын абалын көрүп, сөздү башка нукка бурдук).
– “Ашпозчу болгум келет” деп калдың, бул жактын тамак-ашын сындап бербейсиңби?
– Рахат эжебиз тамакты жакшы жасайт. (Ашпозчуну айтып жатат). Бош убактымда ага жардам берип, көп нерсени үйрөнүп жатам. Майрам күндөрү дайыма манты жасалат. Бизде жасалган манты даамдуу.

“Жакында мени алып кетем дешкен”

10 жаштагы Регина аттуу кыз өзү тууралуу сурасак, мына буларды айтып берди:
– Атам менен апам арак ичишкендиктен, мени чоң энем багып алган эле. Биздин үйдө жаңжал көп чыкчу. Эжем, анан сиңдим бар. Мени эжем бул жакка алып келип таштап кеткен. Алып кетем деп убада берген. Бирок келе элек. Менин бул жакка келгениме 4 айдан ашып кетти. Качан келет деп күтүп жүрөм. Мага үйдө жашаган жагат. Арак ичишсе деле ата-энем менен чогуу жашагым келет...

“Мен өзүм эле келдим”

Настя аттуу кыз бул жакта канча убактан бери жашап жатканын айткысы келген жок. Ал өзү жөнүндө төмөндөгүлөргө токтолду:
– Менин бул жакка келишиме үйдөгү кырдаал түрткү болду. Апам каза болгондон кийин атам көчө таптап эле ичип калды. Бир байкем бар, ал өзү менен өзү алек. Бул жакка өзүм келгенмин. Тарбиячыларымды абдан жакшы көрөм. Бир чоң үй-бүлөдөй жашайбыз. Бирок кээде кыздар урушуп да кетебиз. Мисалы, бизге жардамга келген кийим-кечектерди кээ бир кыздар чак болбосо деле жанталашып алып алышат. Анан чоң кылып шалбыратып кийип жүргөнүн көрсөк, бизге бергиле деп талашып калабыз. Алар бизге каршылык көрсөтпөй койбойт. Тарбиячылар талашыбызды чечишет. Бирок бул жерде үйдөгүдөй каалаган нерсеңди кыла албайсың. Тарбиячылар бизге “мунун баары убактылуу нерсе, силердин келечегиңер өзүңөрдүн колуңарда” дешип, акыл-насааттарын көп айтышат.

“Атам-апам кайда экенин билбейм”

Атын Нурбол деп тааныштырган 12 жаштагы бала ата-энесинин кайда экенин билбей турганын, аларды сагынганын айтып, бышактап ыйлап алды. Бул жерге эмне болуп келгенин да айта алган жок. Болгону, Нурбол өзү гана эмес, бул жерде бөбөгү да жашаарын айтты.

Балдар – биздин келечегибиз. Ал эми келечек ээлеринин пайдубалы балалыкта түптөлөт эмеспи. Дал ошондой маалда тагдырдын соккусуна урунган мындай балдардын кийинки жашоосу кандай болот деген ой бизди кыйнап жатты...

Бахияна Сатылганова
koom@super.kg


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: