Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

ӨТ ЭМНЕ СЕБЕПТЕН АЛЫНЫП САЛЫНАТ?

№667 14-август-20-август, 2015-ж


Мурун өтүн алдыргандар көбүнчө жашы ортолоп калгандар болсо, учурда 15 жаштагы өспүрүмдөрдү да кездештирүүгө болот. Мунун себептери эмнеде? Суроону чечмелөө үчүн жардамга Бишкектеги Улуттук хирургия борборунун хирургу, профессор, медицина илимдеринин доктору Эрнис Алыбаевди чакырдык.

ӨТ КАЙДА ЖАЙГАШКАН, КАНДАЙ МИЛДЕТТИ АТКАРАТ?
Өт баштыкчасы – боордун алдында жайгашкан орган. Узундугу 8-14, ал эми туурасы 3-5 сантиметрге жетет. Ичине 60 миллилитрге чейин өт суюктугу батат. Боордо иштелип чыга турган өт суюктугу боор жана өт жолдору деп аталган түтүкчөлөр аркылуу өт баштыкчасына барып куюлуп топтолуп турат жана анда
15 эсе коюуланат. Курамында суу, өт кычкылдары, өт пигменттери (билирубин, биливердин), лецитин, холестерин, фосфатаза ферменти жана калий, натрий, кальций туздары бар.
Адам жеген тамактар ашказанга барып түшкөн сайын өт баштыкчасы жыйрылып, өт суюктугу он эки эли ичегиге куюлуп турат. Жана андагы тамактагы майларды (каймак, өсүмдүк, балык, эттин майы жана башка) эритип, алардын организмге сиӊишине көмөктөшөт. Андан тышкары өт суюктугу ичегилердин булчуӊдарынын иштешин активдештирип, организмдеги аминокычкылдардын, холестерин, кальций тузунун сиӊишин камсыздап, бактериялардын көбөйүшүнө тоскоолдук кылат.
Өт баштыкчасы он эки эли ичегиге өт суюктугун куюп бергенден кийин анын орду кайрадан толо баштайт. Башкача айтканда, боор 1 суткада 1-1,5 литр өт суюктугун иштеп чыгарып турат.

КАЙСЫ УЧУРДА АЛЫП САЛУУ КЕРЕКТЕЛЕТ?

1. Өттүн таш оорусунда
Таштын пайда болуусуна 2 фактор себеп болот:

  • Өт баштыкчасында өт суюктугунун туруп калышы (убагында он эки эли ичегиге куйбай).
  • Зат алмашуунун бузулушу менен баштыкчада туздардын деӊгээлинин жогорулашы.

Жогоруда айтылгандардан улам өт суюктугунун курамындагы холестерин, билирубин, кальций туздары катып, кристаллдашып ташка айлана башташат.
Таштын жаралышына тамакты ашыкча же анда-санда бир жеш, аз кыймылдуулук, семирүү, кант диабети, өнөкөт холецистит, тукум куучулук, жаш курак, гени өзгөртүлгөн азыктарды (ГМО) көп колдонуу да түрткү болот.
Көбүнчө унаада узак мөөнөт силкинип чайпалууда, чуркаганда, өтө майлуу, куурулган же ачуу тамактарды жегенде өт баштыкчасындагы таш жылып, өт жолун бүтөп калат. Мындай учурда боордо иштелип чыккан суюктук агып чыга албай, боордун өзүн шишитип, чоӊойтуп жиберет. Андан тышкары акпай туруп калган өт суюктугунда микробдор көбөйүп, өт баштыкчасын ириӊдетет. Ириӊдегенден улам өт баштыкчасы жарылып кеткен учурлар кездешет. Ириӊден өттүн, боордун тегерегиндеги ашказан, уйку бези, он эки эли ичеги да сезгенип, ооруй баштайт. Ириӊ канга аралашып, бүт организм ууланат. Акырындап өт баштыкчасындагы майда таштар түтүкчөлөр аркылуу таркап (боордун ичиндеги өт жолуна да кирет), өт суюктугу денеге тээп, тери саргаят.
Таш өт жолун бууп калганда катуу оорутуу (приступ) жаралат. Тыгылып калган таш кайра артка жылып ордуна туруп калганда приступ таркайт. Минтип жүрүүгө адам көнө баштаганы менен оору өтүшүп, башка органдарга да кесирин тийгизерин эске алуу кажет.
Андыктан өттө таш пайда болсо, анын саны бир же экөө же көп болгонуна карабай өт баштыкчасын алып салуу керек. Башкача айтканда, оорунун тереӊдеп кетишине жеткирбөө кажет.
2. Өт баштыкчасында эт өсүп кеткенде (полип)
Мунун пайда болушуна деле ашыкча же сейрек тамактануу, майлуу тамактарды көп жегендик себепчи.
3. Өт баштыкчасынын шишигинде (рак)
4. Өт түтүкчөсү сезгенүүдөн улам ийрейип, бүтөлүп, өт суюктугун өткөрбөй калганда.
Бул көбүнчө түтүкчөгө бактериалдык инфекциянын кирип кетишинен болот. Мисалы, ичеги таякчасы, стафилококк, энтерококк.

ӨТҮ АЛЫНГАН АДАМДЫН ТАМАКТАНУУСУ
Өт баштыкчасы алынган соӊ өт түтүкчөсү он эки эли ичегиге түз кошулуп коюлат.
Адам өтү алынгандан кийин 1 айдай диета кармоосу зарыл. 5 маал аз-аздан сууга жана бууга бышырылган тамактарды жеш керек. Каймак май (сливочное масло), өсүмдүк майын, сүт азыктарын колдонсо жакшы. 1 айдан соӊ кадимкидей тамактана берсе болот. Бирок диеталык тамактар организмде оорулардын жаралышынын алдын ала тургандыктан ошондой тамактарды ичип, калган органдарды сактоо туура.

ӨТТҮН АЛЫНЫП КАЛЫШЫНА ЖЕТКИРБӨӨ
Башкысы өт ооруганда дароо врачка барып текшерилип, дарылануу. Тактап айтканда, өнөкөт холециститке, өт баштыкчасында таштын пайда болуусуна жана башка ооруларга жеткирбөө. Убагында туура тамактануу, куурулган, майлуу тамактарды азайтып, кайнатма тамактарды көбүрөөк жеп-ичүү. Гени өзгөртүлгөн азыктарды мүмкүн болушунча колдонбоо, жугуштуу ооруга чалдыкканда дарылануу керек жана башка.

САНДАР СҮЙЛӨЙТ
Маалыматка таянсак, Кыргызстандагы хирургиялык операциялардын 60 пайызынан көбү холецистэктомияга (өттү алдыруу) туура келет. Мисалы, 1 жылда Бишкектеги Улуттук хирургия борбору менен №1-шаардык клиникалык ооруканасында эле 1500дөй холецистэктомия жасалат. Өтүн алдыргандардын жаш курактары 15-90 жашка чейин.

Канымжан Усупбекова
densooluk@super.kg


Өттүн алынып калышына жеткирбөө үчүн эмне кылуу керек?

Автор: Гүлжамал Полотбек кызы
Оператор: Эрмек Райымбеков

"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  3 
Комментарийлер(16)
Super TV
17.08.2015. 09:00 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
33
Катталган:
15-04-2015
Соӊку аракети:
18-10-2015 06:33
Жынысы:
Белгисиз
0
Ташты алдырыш учун канча акча кетет экен ким билсе жазып койгулачы сураныч
17.08.2015. 09:46 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
15
Катталган:
21-01-2012
Соӊку аракети:
19-09-2018 22:40
Жынысы:
Белгисиз
+1
Ушул врачтан кенеш алсак болобу?
мен туну уктаганда оозум кургап калат.
17.08.2015. 11:40 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
52
Катталган:
26-02-2015
Соӊку аракети:
30-08-2018 20:06
Жынысы:
Белгисиз
0
таанышына жараша толойсун.фучикте 5000ден жогору дейт.
17.08.2015. 13:36 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
203
Катталган:
16-03-2014
Соӊку аракети:
12-02-2018 23:17
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кыргызстан.
+1
Чоон рахмат жакшы маалыматтар экен.
17.08.2015. 15:24 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
2
Катталган:
15-07-2007
Соӊку аракети:
01-09-2017 00:28
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
+1
Men Mamakeevden aldyrgam 1 jyl murda.10000 som tologom dagy analizderge dep 2000dei ketken.Ot aldyrgandan kiyin dieta mn jurboso uiku bezge kuch kelip pankreatin oorusu paida bolot eken,andan kiyin boordu mai basa bashtait.Kyskasy murunkudai bolboi kalat
17.08.2015. 20:07 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
33
Катталган:
15-04-2015
Соӊку аракети:
18-10-2015 06:33
Жынысы:
Белгисиз
0
Чоон рахмат баарыныздарга
17.08.2015. 22:26 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
21
Катталган:
18-08-2014
Соӊку аракети:
24-03-2018 08:12
Жынысы:
Белгисиз
+1
Приступ дегени, эсин ооп жатып каласында э эч нерсени билбей? Менин акем ошондой приступ болот, отундон дешти да
23.08.2015. 23:44 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
350
Катталган:
06-03-2007
Соӊку аракети:
04-07-2018 02:36
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
nzamir,приступ болгондо созсуз эле эс учун жоготпойт.каттуу ооруйт.
17.08.2015. 22:29 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
21
Катталган:
18-08-2014
Соӊку аракети:
24-03-2018 08:12
Жынысы:
Белгисиз
0
Мениндагы отум оруйт, без каменный халецестит. Оруганда кошо ашказан, ичеги оруйт. Диета кармайм жакшы болуп калам.
18.08.2015. 02:03 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
20-07-2015
Соӊку аракети:
15-03-2016 13:38
Жынысы:
Белгисиз
0
Мен топурак ,кальций глюканат коп жейм .ошол боюнча маалымат берип коюнуздарчы сураныч .алдын ала рахмат.
18.08.2015. 06:53 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
0
Катталган:
05-08-2015
Соӊку аракети:
26-11-2016 16:52
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
ноокат сити
0
менинда отум ооруйт ишмп кеттет бирок таш жок не кылса болот.
19.08.2015. 20:35 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
9
Катталган:
06-12-2014
Соӊку аракети:
23-05-2018 19:36
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
wirinim,ишмп кеткени кандай?
19.08.2015. 01:45 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
833
Катталган:
29-07-2015
Соӊку аракети:
08-03-2016 10:40
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Ош
+1
чын ден соолук каалайм баарына эч оорубайлычы
20.08.2015. 02:35 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
91
Катталган:
12-07-2011
Соӊку аракети:
01-03-2016 23:25
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
москва
0
Супер инфо суперсинер бойроктогу таш боюнча жазгылачы. Теги эле бойрок жонундо чоооон ырахмат!!!
20.08.2015. 18:13 
Тайпасы:
Супермодератор
Комментарийлердин саны:
7528
Катталган:
22-02-2011
Соӊку аракети:
19-09-2018 17:44
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
...
0
zamko,
Саламатсызбы! Сунушуңузду тиешелүү бөлүмгө кабарлап коебуз, рахмат!
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: