Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

«АДАМДАР КӨБҮНЧӨ ЫСЫК СУУДАН, ОТТОН КҮЙҮШӨТ»

№378 29-январь - 4-февраль, 2010-ж.


Күйүк деген сөздү укканыбызда эле кайнак суусу бар чайнекти элестетебиз. Антсе да адамдар күйүккө түрдүү жолдор менен кабылышат. Дегеле күйүк, анын түрлөрү, күйүккө кабылганда кандай чара көрүү керек экендиги тууралуу Бишкек шаарындагы Травматология жана ортопедия илим изилдөө борборунун күйүк бөлүмүнүн жетекчиси Бектемиров Канат баяндайт.

КҮЙҮКТҮН ТҮРЛӨРҮ
Негизинен, күйүк 3 түргө бөлүнөт:

  • Термикалык күйүк. Буга ысык сууга, тамак-ашка, майга, отко күйүү кирет.
  • Химиялык күйүк. Буга кислотага, жегичтерге (щелочь), агрессивдүү заттарга (мисалы, акиташ) күйүү кирет.
  • Электрдик күйүк. Буга аты айтып тургандай, токко тартылып күйүп калуу кирет.

Кышкысын чоңдор да, балдар да көбүнчө термикалык жана электрдик күйүктөргө көп кабылышат. Буга адамдардын үйгө от жагышы, үйдү ысытуу үчүн электрдик жылыткычтарды, колго жасалган электр плиталарды колдонушу, мештердин четинде ысык суусу бар чайнектердин турушу жана башкалар себепкер.
Электр шаймандарын туура эмес куроодон жана бузук розеткалардын айынан да электрдик күйүккө кабылгандар көп.

КҮЙҮКТҮН ӨЛЧӨМҮН АНЫКТОО
Дүйнө боюнча күйүктүн өлчөмү бирдей ыкма менен аныкталат. Тактап айтканда, адамдын алаканынын өлчөмү денесинин бир пайызына барабар деп белгиленет. Демек, алакандын өлчөмүндөй тери күйсө, дененин 1 пайызы күйдү делет.

КҮЙҮКТҮН КУРМАНДЫКТАРЫ
Күйүккө кабылган адамдар себебине жараша 4 түргө бөлүнөт.
1-түрдөгүлөр. Булар өз күнөөсүнөн улам күйүккө кабылып азап чеккендер. Мисалы, ширеңке менен ойнойм деп кийимин өрттөп, ошондон улам күйүп калган балдар. Күйүүчү май төгүлгөн жерге же идишке ширеңке чагып жиберишип күйүккө кабылган чоңдор. Мас абалында тамекисин өчүрбөстөн уктап калып, ошондон улам төшөнчүлөрү менен кошо күйүп калгандар.
2-түрдөгүлөр. Бул топко кырсыктан улам күйүккө кабылгандар кирет. Мисалы, үйдөгү газ приборлору жарылып кетип же автокырсыктан улам күйүккө дуушар болгондор.
3-түрдөгүлөр. Бул топко оорусунун айынан күйүккө дуушар болгондор (мисалы, талмасы барлар) жана үй-бүлө мүчөлөрүнүн биринин шалаакылыгынан улам күйүп калгандар кирет. Мисалы, ылдый жерге коюлуп калган ысык сүткө, кайнак сууга, майга же иштеп жаткан плиткага күйүп калган балдар.
4-түрдөгүлөр. Бул топко иш үстүндө күйүккө учураган куткаруучу кызматтагылар, өрт өчүрүүчүлөр кирет.

БИРИНЧИ ЖАРДАМ

  • Күйүктүн кайсы түрү болбосун, күйгөн жерди шар аккан суунун агымына 15-20 мүнөт тосуу кажет. Болбосо, адамдын үстүнө 15-20 мүнөт тындырбай муздак суу куюп туруу зарыл.
  • Күйгөн кийимди акырындык менен чечүү зарыл. Эгер кийим күйгөн жерге жабышып калса, анда кийимди чечпөө керек. Анткени күйгөн жердеги терилер кийим менен кошо сыйрылып, тери алдындагы нервдерге, тарамыштарга ого бетер доо кетет.
  • Күйгөн жерди бинт же таза мата менен акырын таңып, ооруканага жеткирүү зарыл. Оорулууга ооруну басуучу дарыны, мисалы, анальгин, пенталгин же кетанол ичирүү туура. Эгер адамдын көп жери күйсө, анда таза шейшепке чулгап, 1 литр сууга 1 аш кашык туз кошуп ичирүү зарыл. Же болбосо газы жок суулардан ичирүү кажет.
  • Күйүктүн ордунда пайда болгон барсылдактарды жарбоо керек. Анткени ал жер ачык калып түрдүү микробдор кирип, ооруну ого бетер тереңдетет.
  • Өз алдынча ар кайсы майларды сүй­көбөө кажет. Анткени, биринчиден, тазаланбаган майдан микроб жугат. Экинчиден, күйүктөн улам дене ууланып жатса, майдагы уулар ого бетер ууланууну күчөтөт.

КҮЙҮКТҮ ӨЗ АЛДЫНЧА ДАРЫЛООГО БОЛОБУ?
Эгер адамды ооруканага алпарууга мүмкүн болбосо жана күйүк I,II даражада болсо, анда алгач күйүктүн үстүн перекись водород менен тазалоо (үстүнө куюп) керек. Анан ал жерди кургатып, күйүктүн үстүнө фурациллинди (же стрептомицин, же левомиколь же синтомицид) жаап, таза бинт менен таңуу керек. Эскерте кетчү нерсе, баары бир күйгөн адамды дарыгерге көрсөтүү керек.
Эгер күйүк III же IV даражада болсо, анда адамды ооруканага алпаруу зарыл. Анткени тери менен кошо булчуңдар, кан тамырлар, нервдер кошо күйөрүн эске алуу зарыл. Мындай даражадагы күйүктү өз алдынча дарылоо майыптыкка, алтургай өлүмгө алып келиши мүмкүн.

СТАТИСТИКА

  • 2009-жылы аталган бөлүмгө 1661 адам күйүк менен (мунун ичинде 200гө жакыны 14 жашка чейинки балдар) келип түшкөн. 554 адам жатып дарыланып, 510 адамга операция жасалган.
  • 2010-жылдын 1-январынан тартып 26-январга чейин 104 оорулуу (мунун ичинен 28и 14 жашка чейинки балдар) келип түшкөн. 55 адам жатып дарыланган.

АПТЕЧКАДА ЭМНЕЛЕРДИН БОЛУШУ ШАРТ?
Үйдөгү, машинадагы аптечкада күйүккө каршы дары-дармектер (аэрозолдордон, мисалы, лиоксазол же пантенол; дары майдан спасатель; гелдерден апполо, антисептикалык даяр салфеткалар), күйгөн жерди жууп-тазалоо үчүн перекись водороддун болушу шарт.

  • Медициналык жууп-тазалоодон ө­т­көрүлгөн бинт.
  • Ооруну сездирбөөчү дарылардын (пенталгон, анальгин же кетанол), жана тынчтандыруучу дарыдан валидолдун болушу кажет.

ЭСКЕ АЛЫҢЫЗ!
Кийим өрттөнүп күйө баштаганда, адам өзүн жоготуп чуркабашы зарыл. Анткени шамал отту күчөтөт. Андан көрө адам жерге жатып ооналактоосу (баткакка, сууга) керек. Же көрүп калган адамдар болсо, өрттөнүп жаткан адамдын үстүнө төшөк (чоң жууркан же таар) жаап жибериши керек.

Канымжан Усупбекова
kenesh@super.kg


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(1)
02.02.2010. 04:05 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
40
Катталган:
07-07-2009
Соӊку аракети:
02-01-2014 22:55
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Evropa
0
2 shasht5agy ymyrkaidy korup shurogum oorup ketti.Myndai kichine bala bar uido chondordun katuu kosomoldoosu saryl da.Elibisde aityshat emespi bala balakatka shetkenchekti bir sherin kujgusso ene kunoolu, al emi balakatka shetken shetkinchek osu kunoolu dep.
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: