Архив
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

ЭМГЕК МИГРАНТТАРЫНЫН АКЧА КОТОРУУЛАРЫНЫН ЭКОНОМИКАГА КОШКОН САЛЫМЫ ЗОР

№773 25-31-август, 2017-ж.


2000-жылдардын башында мигранттардын акча которууларынын дүйнөлүк экономикадагы ээлеген орду өтө жогорулай баштады. Дүйнөнүн айрым өлкөлөрү үчүн акча которуулары эң негизги булак катары кабыл алынып, кээде соода жана кызмат көргөзүүдөн, кредит же түз инвестициядан валютанын киришинен дагы жогору турат. Дүйнөлүк банктын баа берүүсүнө таянсак, 2016-жылы өнүгүп келе жаткан өлкөлөргө болгон акча которуулардын көлөмү 429 миллиард АКШ долларын түзгөн. Ал эми кыргызстандык эмгек мигранттардын которгон акчалары жана аны которуу ыкмалары тууралуу Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынын Финансы статистикасы жана маалымдоо башкармалыгынын Төлөм теңдеми жана тышкы карызды тейлөө бөлүмүнүн жетектөөчү экономисти Абдубачаев Мирбек Рысбекович маалымат берди.

– Саламатсызбы! Айтсаңыз, мигранттардын же жумушчулардын акча которуулары деп эмнени айтабыз?
– Саламатчылык! Жумушчулардын акча которуулары деп чет өлкөдө бир жыл же андан көбүрөөк иштеп жүргөн эмгек мигранттары тарабынан өз мекенине жөнөткөн акча которууларды айтсак болот. Негизинен акча которуулар мигранттар тарабынан өзүнүн үй-бүлөсүнө финансылык колдоо көргөзүү максатында жөнөтүлөт. Акча которуулардын натыйжасынан үй-бүлөнүн киреше булагы көбөйүп, акчаны кабыл алган тарап ал каражатты эң негизги керектөөлөрүн камсыздандыруу максатында жумшайт.

– Акча которуулар кантип ишке ашырылат?
– Негизинен, акча которуулардын 2 ыкмасы бар: формалдуу жана формалдуу эмес.

1. Формалдуу каналдар (акча которуу системалары аркылуу которуулар, мисалы: Золотая Корона, Контакт, Юнистрим, Western Union же жеке адамдардын банк жана почта аркылуу которуулары жана башкалар). Бул каналдар расмий статистика менен эске алынып турат.
2. Формалдуу эмес каналдар (эмгек мигранттары, алардын достору, тааныштары, автобус айдоочулар же поезддин узатуучусу аркылуу алып келинген накталай акча). Акча которуулардын накталай формада алып келүүсүн эсепке алуу мүмкүн болбогондуктан, Улуттук банк которуулардын бул бөлүгүнө кошумча эсептөөлөрдү жүргүзөт.
Кыргыз Республикасына келип түшкөн мигранттардын акча которууларынын негизги каналы болуп акча которуу системалары эсептелинет, алар которуулардын 90 пайыздан көбүн түзөт. Ал эми жеке адамдардын банк же почта аркылуу которууларынын үлүшү чоң эмес.

– Акча которууларды жүргүзүүдөгү төлөмдүн баасы канча турат?
– Дүйнөлүк банктын маалыматына караганда, акчаны которуу үчүн төлөмдүн баасы ар кайсы өлкөдө ар башкача. Мисалы, Орусиядан Кыргызстанга акча которуу системалары аркылуу акча которгондо суммадан орточо 2 пайыз алынат. Ал эми Европадан Африка өлкөлөрүнө которуулардан 5-10 пайыз алынат. Тагыраак айтканда, дарегине жараша айырмаланат.

– Эмгек мигранттары тарабынан канча акча которулганы кантип эсептелет?
– Улуттук банк эмгек мигранттары тарабынан акча которуулары боюнча акча которуу системалары, банк жана "Кыргызпочтасы" мамлекеттик ишканасы аркылуу жөнөтүлгөн которууларды эсептейт. Бул маалыматтарды Улуттук банк коммерциялык банктардын жана Кыргыз Республикасынын Транспорт жана жолдор министрлигинин отчёттору аркылуу алат. Мындан сырткары, Улуттук банк формалдуу эмес которуулар боюнча кошумча эсеп жүргүзүп жумушчулардын акча которуусунун жалпы суммасын чыгарат. Кошумча эсептөө буга чейинки изилдөө жана эсептөөлөрдүн негизинде жүргүзүлөт. Ал акча которуулардын таза кирешесинин 10 пайызын түзөт.

– Эмгек мигранттарынын акыркы жылдардагы акча которууларында өзгөрүү барбы?
– 2010-жылдан 2014-жылга чейин мигранттардын акча которууларынын киришинин өсүү темпи стабилдүү болуп, жылына орто эсеп менен 19 пайызды түзгөн. Бирок 2015-жылы акча которуулардын таза көлөмү 2014-жыл менен салыштырганда 25,8 пайызга төмөндөп, мигранттардын акча которууларынын киришинин төмөндөө тенденциясы байкалган. Бул биринчи кезекте орус рублинин АКШ долларына карата девальвациясына байланыштуу. Бул көрүнүш орус рублинде болгон акча которуулардын кириш көлөмүнүн өсүү темпинин сакталуусу менен далилденет.
2016-жылы болсо Кыргыз Республикасына келип түшкөн акча которуулардын көлөмүнүн өсүшү байкалган. Ошентип, акча которуулардын таза көлөмү 2015-жыл менен салыштырганда 21,6 пайызга өсүп, өткөн жылы акча которуунун жалпы суммасы 1 миллиард 634 миллион 300 миң АКШ долларын түзгөн.



– 2017-жылдын биринчи жарым жылдыгынын жыйынтыктары боюнча негизги тенденциялар туурасында токтоло кетсеңиз. Кыргызстанга кайсы өлкөлөрдөн көп акча которулат жана кайсы өлкөгө Кыргызстандан жөнөтүлөт?
– 2017-жылдын биринчи жарым жылдыгынын жыйынтыгы боюнча, жеке адамдардын акча которуу системалары аркылуу которуулары 1 миллиард 94 миллион АКШ долларын түздү, бул 2016-жылдын салыштырылып жаткан мезгилдин көрсөткүчүнөн 28,9 пайызга жогору. Кыргыз Республикасынан 191 миллион 800 миң АКШ долларындагы суммада акча которуулары жөнөтүлгөн. Салыштыра кетсек, 2016-жылы өлкөдөн 162 миллион 800 миң АКШ доллары көлөмүндөгү которуулар жөнөтүлгөн. Ошондуктан 2017-жылдын биринчи жарым жылдыгында акча которуулардын таза агымынын көлөмү 898 миллион 600 миң АКШ долларын түзүп, 2016-жылга салыштырганда 31,5 пайызга көбөйгөн.
Акча которуулардын жалпы агымында Орусия Федерациясынын үлүшү 98 пайызга жакын. Акча которуулардын географиялык кесилишинде башка өлкөлөрдүн үлүшү мурдагыдай эле аз.



1. Улуттук банктын кошумча эсептөөсүз; Anelik, Blizko, Kontact, Migom, MoneyGram, Western Union, Unistreem, Золотая корона, Лидер, Быстрая почта, Аллюр жана акча которуу системасынын башка түрлөрү, "Кыргыз почтасы" мамлекеттик ишканасы аркылуу которуулар;
2. Акча которуулардын АКШ долларындагы эквиваленти КРУБынын операция өткөрүлгөн күндөгү расмий курсу боюнча эсептелип чыккан.

Кыргыз Республикасынын экономикасы үчүн мигранттардын акча которууларынын мааниси зор экендигин эске алуу менен Улуттук банк которуулардын статистикалык эсепке алуусун жакшыртуу, изилдөө жана анализдөө багытында үзгүлтүксүз иш жүргүзүп тураарын белгилей кетмекчибиз. Акча которуулар боюнча маалыматты сиздер "Кыргыз Республикасынын төлөм теңдеми" аттуу Улуттук банктын чейрек аралык маалыматтарынан жана Улуттук банктын http://www.nbkr.kg сайтындагы "Статистика" деген бөлүмдөн таба аласыздар.

Ибрагим Жусуев



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(2)
30.08.2017. 02:48 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
163
Катталган:
04-01-2014
Соӊку аракети:
29-04-2019 17:23
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
азыркы убакта Москва шаарында жашайм
+4
Байкуш мигранттар ден соолугун ойлошпой,бала-чакаларын таштап,алыста жүрөбүз,ошон үчүн мигранттардын ал ахыбалын сураганды унутушпаса экен бийлик, чындыгында шайлоо болордо гана ойлоп баштайт го биздикилер
30.08.2017. 08:46 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
279
Катталган:
27-08-2016
Соӊку аракети:
25-05-2019 02:58
Жынысы:
Белгисиз
+1
Sharipa-asia,туура кошулам сизге.
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
22285;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2019 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: