Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

«ОО, УЛУУ ЖАРЫК, КАЙДАСЫҢ?..»

№225 23-февраль-1-март, 2007-ж.


Жашоо шары, көр тириликтин көйгөйү аргасыз баарыбызды базарга барууга мажбурлайт эмеспи. Мен да жумуштарым менен базарга көп барам. Анан дайыма элди өзүнө кылчайтып, тагдыры тайкы, таланттуу майыптардын ырдап жатканын көрөсүң. Кечээ да «Ош базарында» жүрсөм «а менин бала бойдон калгым келет...» деп кимдир бирөө Жамилдин ырын сыздата ырдап келатыптыр. Он гүлүнүн бир гүлү ачыла элек, кара көз айнекчен жаш жигит экен. Талантына канчалык тамшансам да, “аттиң” деп турдум ичимден. Талант берген Кудай жигитти эки көзүнөн неге айрыды экен?.. Анан кечке ошол ойдон бошоно албай жүрүп, акыры кайтаар кезде ыңгайын таап собол бердим. Менин журналист экенимди угуп, чечилип сүйлөдү. Көптөн бери бугун чыгара албай жүргөндөй...

«КУДАЙ СЕНИ СОКУР КЫЛАТ...»

Бир күнү “Дордойду” аралап ырдаганы баратканбыз. Мен өзүм “Дордой” экенин кайдан билейин. Чалынсам таяп, жыгылсам тургузуп, көзүмө көз болуп жүргөн Батма эжем айтат “Дордойго” келдик” деп. А мага баары туңгуюк. Адамзат жашоосу ызы-чуу түшкөн базар сыяк­туу сезилет.
– Базарга жеттикпи?- дейм Батма эжеме.
– Жок, аялдамада турабыз,- дейт.
– Эмичи?- деп сурайм кайра эле түтпөй.
– Көчөдө баратабыз...
Минтип кайра-кайра сурагандан өзүм уялып унчукпай калдым.
– Мына эми “Дордойго” келдик, ырдап башта,- деп калды Батма эжем. Жаныма шерик жалгыз сырдашым болгон кыягымды тартып ырдап кирдим. Аңгыча эле кимдир бирөө көз айнегимди жулуп алгандай болду. Эмне болгонуна түшүнбөй ырымды токтотоорум менен жанагы аял кыйкырып коё берди.
– О, кудай аткыр, жашабай жатып элди алдаганды ким коюптур сага! Карагылачы муну, көзү кадимкидей эле көрүп турат. Жөн эле оңой акча табыш үчүн кара көз айнек тагынып алган турбайбы! Минтип жүрсөң Кудай сени даана сокур кылат. Ылайым ушинтип жүрүп сокур болуп калсаң экен!..
– Эже, уялсаңыз боло, бул бала ансыз да азиздиктин азабын тартып араң жүрөт,– деп мага болушкан Батма эжем тигил аял менен айтыша кетти.
– Ой, кайра мени уялсаң боло деп коёт да! Карасаң, бу балаңдын көзү бакырайып эле ачылып турбайбы. Сокурлардын көзү мындай болбойт...
Ушул сөздөрдү укканда ансыз да мен үчүн караңгы дүйнө биротоло тарып бараткандай туюлду. Кулагым чуулдап, өзүмө-өзүм батпай буулугуп чыктым. Эжемдин да, ал аялдын да калган сөздөрүн угууга чамам келбеди. «Жүрү, кетеличи, эже» дегенге араң жарадым... Жолдо катар «Кудай сени сокур кылат» деген аялдын ачуу сөзү кайталанып, солкулдап бараттым..
– Оо, Кудай, ансыз деле эки көзүм­дөн айрыдың эле го?! Эмне күнөөм үчүн минтип мазак кыласың? Же мен ал аялга жаман айттымбы? Же кимдир бирөө­нүн акчасын уурдадымбы? Жок дегенде жарыктын үлбүрөгөн шооласын көрсөм да мейли дебейт белем. Көзүмдөн жарыктыкты аясаң да кулагымдан жылуу сөзүңдү аябай койсоң не?! Оо, улуу жарык, кайдасың?..

А МЕНИН БАЛА БОЙДОН КАЛГЫМ КЕЛЕТ...

Балким, ошол «Дордойдогу» аял чындап эле көрөт деп ойлогондур. Чамасы, эки көзү көрсө деле көз айнек тагынып алып, элден акча сурагандар көп окшойт... Себеби, ырдап баратсам эле көз айнегиме сайып көрүп, кээде жулуп алып “чындап эле көрбөйсүңбү?” деп таңыркашат. Алардын айтымы боюнча, менин көздөрүм кадимкидей ачылып турат имиш. А мага анысы деле сезилбейт. “Ылайым силер айткандай болуп, көрүп калсам кана” дейм айлам кеткенде. Мүмкүн чындап эле көзүм көргөндө минтип базар аралап ырдабас белем. Ишенесизби, жарыкты ушунчалык сагындым. Атамды, апамды, бир туугандарымды, туулган жеримди, мөлтүрөп аккан сууну, ак карлуу бийик тоолорду, алтын нурун чачыраткан күндү, толукшуган айды, айтор, баарын, баарын көргүм келет. Алар кандай болуп калышты экен?
Бир кезде “Биш­кекти көр­сөм, ошол жакка барып окусам” деп тилек кылчу элем. Мына азыр ошол эңсеген борборумдун базарын аралап жү­рөм. Антсе да мен кыялданган калаа кандай экенин элестете албайм. “Оо, Кудай,- дейм аргам түгөнгөндө.- Жок дегенде бир саамга көзүмдү ачып койчу?! Шаарды, адамдарды, эң негизгиси, жарыкты кайрадан бир көрүп алайын...”
Антсе да Кудай үнүмдү уга элек. Анан аргасыз эртерээк жатып уктаганга аракет кылып, түш көрүүнү эңсейм. Түшүм­дө жарыкты, тоолорду, сууларды көрөм. Апама эркелеп ойноп жүргөн болом. Тае­нем “торпокту тарт” деп белдемчисин улам оңдоп коюп уй саап, “садагаң кетейин Замирим” деп барбалактаган таятам мурункудай эле теминип атчан келаткан болот. Эч өзгөрүү жок, баары бая­гы бала кезимдегидей.
Чынында 7-класска чейин кадимкидей көрчү элем да. Өзүм 1984-жылы Кадамжай районунун Карадөбө айыл өкмөтүнө караштуу Алыш айылында төрөлгөм. Аты-жөнүм Тажибаев Замирбек Жээналиевич. Мен тогуз айлык болуп, жаңыдан басууга аракет кыла баштаган маалда ата-энемдин турмуш-оту күйүшпөй ажырашып кетишет. Анан эки жашар эжемди атам алып калып, мени апам төркүнүнө алып баса берет. Кийин атам бөлөк аял алып, апам да башкага турмушка чыкты. Мен болсо ошол бойдон таене-таятамдын колунда тарбияланып кала бердим. Кичинемден бир мү­нөз­дүү, боорукер, анан аябай кыялкеч элем. Башка балдар сыяктуу эле алты саным соо үчүн оюн менен күн батырчумун. Чыбык ат минип алып чапкылай тоого чыгам да, жаратылыштын сулуулугуна тойбой суктанып отура берээр элем. Кыялымда Чубак Сатаевдей, Бек Борбиевдей ырчы болгум келип, бассам-турсам кыңылдап жүрчүмүн. Таене-таятам да канаттууга кактырбай, тумшуктууга чокутпай оюмдагыдай өстүрүштү. Эл катары мектеп босогосун аттап, билим алууга дилгирлене окуп жүрдүм.
Тагдырымды каран түнгө чүмкөткөн каргаша 1996-жылдын декабрь айында башталды. Бир күнү эле башымдын ичи кыбырап ооруганын сездим. Алгач балалык кылып этибарга албадым. Бирок, баш оорум күндөн-күнгө күчөй берди. Кээде ооруга чыдабай талып жыгылчу болдум. Таенем менен таятам кыргызчылык дешип, ар кандай ырым-жырымдарды жасап, молдого окутуп, көрүнгөн көзү ачыктарга көрсө­түп жүрүштү. Бирок, алардын биринен да эм болбой, оорум катуулап отуруп 1997-жылдын май айында такыр көрбөй калдым. Улуу күндүн түркүн-түстүү шооласынан, жарыктын кучак сыйгыс кереметинен ажырадым. Баары түпсүз туңгуюкка айланды. Кыялымда болсо ошол ойноок балалыгымдагы элестер гана жашап келатат. “Кайдан да чоңойдум, ушинтип сокур болуп бой жеткиче, бала бойдон эле кала бербей” дейм. Аргасыз «а менин бала бойдон калгым келет» деген ыр менен бугумду чыгарам.

ӨЛБӨГӨН ҮМҮТ ӨРГӨ СҮРӨЙТ

Баш оорум алгач кармаганда эле врачка көрсөтүшсө мындай тагдырга туш болбойт белем? Анан калса ата-энем да эки бөлөк жашап, таене-таятамды кендирди кескен акча кыйнабадыбы. Курган таене- таятам болсо кантсин, алгач кыргызчылыктан көрүп жүрүшүп, өтө кеч болуп калганда доктурга көрсө­түштү. Көрсө, башым эхинококк деген коркунучтуу дартка чалдыгып, убагында дарыланбаганым үчүн акырындап жарыкчылыктан ажыраптырмын.
Ошентип, көрбөй калганыма бир жыл болгондо 1998-жылы операция жасашты. Врачтар катуу дем беришип, алты ай же бир жылдан кийин көрүп каласың дешкен. Бирок, андан бери билинбей тогуз жыл өтүп кетиптир. Антсе да өлбөгөн үмүт менен жашап келатам. Күндө эртең менен ойгоноордо көпкө чейин көзүмдү ачпай Кудайдан тилейм. “Оо, Жараткан, ушул бүгүн күндүн таңкы шооласын көрсөтчү” дейм. Кээде Батма эжем менен көзү ачыктарга барып, алардан “качан көрүп калам?” деп сурайм. Ар кимиси ар кандай айтат. Бир жолу бир эже тамырымды кармап туруп: «Сени эртең же бүрсүгүнү көрө­сүң дегендер көп экен, бирок, сен 24 жашка чыкканда көрөсүң» деген. Мына быйыл 23 жашка чыктым. Негедир азыр ошого ишенип жашап, эртерээк эле 24кө чыксам экен дейм. Балким, көрүп калаармын. Өлбөгөн үмүт күн сайын алдыга сүрөй берет экен да.

СЫРДАШЫМ ДА, МУҢДАШЫМ ДА МУЗЫКА

Адам эч кимге кереги жоктой бир туңгуюкка кептелгенде кандайдыр бир жандүйнөсүн калкалаар караан издейт экен. Операциядан кийин да көзүм ачылбаган соң катуу сыгылып жүрдүм. Бүткөн боюмду капкараңгы коркунуч каптап, бир нерсе эле жетишпегендей кыйнала берем. Эки көзү соолор менин абалымды кайдан түшүнсүн?! Ар кимиси эртеден кечке өз тирилиги менен алек болушат. А мага таңдын атканы да, күндүн батканы да билинбей, убакыт ордунан жылбай туруп калгансыйт. Ушундан улам негедир аккордеон, комуз үйрөнгүм келе баштады. Бул каалоомду таене-таятам дароо аткарышты. Башынан эле музыкага шыгым бар үчүн эки аспапты тең тез өз­дөш­түрдүм. Анын үстүнө 1998- жылдын сентябрь айында Анжыянга барып, азиздердин интернатында бир жыл окуган элем. Ал жерде түр­дүү ийримдер бар болгондуктан, анда баян үйрөнүүнү азыраак өздөш­түрүп чыккам.
Айтор, бара-бара мени жалгыздыктан арачалаган сырдашым да, муңдашым да музыка болуп калды. Өзгөчө Сыймык Бейшекеевдин ырларын ырдап алсам кадимкидей жеңилдеп, капталыма канат бүткөнсүп алып учуп калам. Сыймык аганы кумир тутуп, ошондой обончу болсом деп тилейм. 2002-жылы Кызылкыя шаарында Сыймыктын конкурсуна катышып, өз колунан акчалай сыйлык алгам. Бул менин өмүрүм­дөгү эң чоң ийгилик эле. Ошондон кийин Бишкек шаарына барып, музыкалык билим алсам деген тилегим пайда болду. Экинчи жагынан, 1-топтогу майыпмын деп 630 сом пенсиямдын көзүн карап жашоону намыс көрдүм. Көзүм көрбөсө да, өзүм жаш болгон соң эч кимге көз карандысыз болуп өз алдымча иштеп, өз келечегим үчүн өзүм күрөшкүм келди.
Көп өтпөй Оштогу «Азиздер жана дү­лөй­лөр коомунда» иштеп келген ушул Койгелдиева Батма эже менен тааныштым. Эже Бишкекке алып келип, иштөө­нүн жол-жобосун үйрөтөөрүн айтты. Бул сунушка дароо макул болуп, өткөн 2006- жылдын июль айында шаарга келдик. Азыр Интергельпо көчөсүндө бир бөлмө­лүү батирде турам. Акысына ай сайын 1500 сом төлөйм. Алгач тууган-уругумдун көбү менин минтип жүргө­нүмө каршы болгон. Ал эмес азыр да өзүмдүн атам Жээналы менин бул жакта жүргө­нүмдү билбейт. Бирок, качанкыга чейин куру намыс деп көрүнгөндүн көзүн карап жүрмөк элем?! Мен да өз алдымча жашап, үйбүлө күткүм келет.
Азыр жаман эмес, эженин айтымында, күнүнө 400-500 сом табат экенбиз. Ушунусуна кудайга миң мертебе шүгүр дейм. Эптеп бир аз акча чогултуп, быйыл сентябрда Бишкектеги азиздердин окуусунан окусам жана музыкалык билим алсам деп тилек кылып койгом. Үйлөнүү­гө болсо азыр эрте. Жок дегенде 25 жашка толуп, анан өзүмө ылайыктуу жубай издесем да кеч болбостур. Эң негизгиси, мага түшүнгөн жарга жолуксам болду.

АДАМДАР, АЙТКЫЛАЧЫ, ЖАРЫК КАЙДА?

Батма эже «банктан өз эсебиңди ачтырып берсем» деп тилек кылып жүрөт. Кээде көзүмдү кайра операция жасатыш үчүн жардам сурап чоңдорго кирсемби деп ойлоп коём. Антсе да папкелүү­лөрдөн, байлардан жардам болооруна көзүм жете бербейт. Андан көрө мобул базарда отурган карапайым элге жана базарга соода кылганы келгендерге ыраазы болом. Өздөрүнүн бала-чакасын багыш үчүн таңдан кечке кара жанын карч уруп жүрүшкөнүнө карабай биз сыяктуу карыптарга да жардамын аяшпайт. Күндө чыксак күндө кайрымдуулук кылышат. Ушундай мээримдүү адамдар бар үчүн да келечектен үмүт байлап жашагым келет.
Эми “беш кол тең эмес” дегендей, кээде сенин азиз экениңе ишенбей, шагыңды сындыргандар да чыгат экен. Андайларга азыр көнүп да калдык. Баштагыдай актанып отурбай, тек кол шилтеп басып кетебиз. Эң негизгиси, алдыбыздан учурай турган мээримдүү адамдар көп экенине ишенем. Ошолорго көө­дөнүмдөгү бугумду, көкүрөктөгү муңумду айтып ырдап берем.
Кээде болсо ырдабай эле «адамдар, айткылачы, жарык кайда?» деп кыйкыргым келет. Өзүмдүн келечегимди ойлонуп алып корком. Алдыда мени эмнелер күтүп жатты экен? Кандай тагдырга, кандай жубайга туш болом? Караңгылыктын кучагынан качан суурулуп чыгам? Айтчы деги, оо, улуу жарык, кайдасың?..

Даярдаган Манас Алымбаев


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: