Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

АБАЛЫҢ КАНДАЙ «ТЕЗ ЖАРДАМ»

№227 9-15-март, 2007-ж.


«Биринчи байлык – ден соолук» демекчи, оору-сыркоо ар бир адамдын башында бар. Кокус жакындарыбыздын бири сыркоолоп калса, сөзсүз «тез жардам» кызматына кайрылабыз. Алар бир аз кечигип калса тилденебиз, жинденебиз... Бирок, «тез жардам» кызматкерлери кандай шартта, кандай абалда иштеп жатканына, канча маяна алаарына кызыгып көрдүңүз беле? Албетте, бизге жардам керек болсо гана кайрылып, калган учурда алар жөнүндө ойлонбосок да керек. Эмесе, келиңиз, бул жолу адам өмүрүн ажалдан арачалаган «тез жардам» кызматынын жалпы турмушуна чогуу саресеп салып көрөлү...

Алло, бул “103” кызматы...

Биз барган Бишкек шаардык «тез жардам» кызматынын борбордук станциясына күнүнө үч миңден ашуун жардамга чакырган телефон чалуулар болот. Жумуш күнү бардык эле кызматтар сыяктуу эртең мененки саат сегизде башталат. Бирок, «тез жардам» кызматкерлери жарым саат, бир саат эрте келип көнүп калышкан. Анткени, баары жумуш кийимдерин кийинип, дарыгерлер медициналык каражаттарын ырастап, айдоочулар машиналарын карап дегендей, айтор, саат сегизге даяр болуп калуулары керек. Ошентип, мурунку мөөнөттө­гүлөрдөн кезекти өткөрүп алышат да, 24 саат бою адам өмүрүнө биринчи жардам көрсөтүү үчүн даяр болушат.
Бардык телефон чалуулар атайын байланыш кызматындагы төрт түйүнгө келип түшөт. Ал жерде иштеген айымдар сиздердин эмне үчүн чалганыңызды, кимге, кандай жардам керек экенин тактап, диспетчердик бөлүмгө билдирет. Диспетчердик бөлүм болсо сизге тиешелүү бригаданы жөнөтөт.
Тиешелүү бригада демекчи, «тез жардам» кызматында негизинен төмөн­дөгүдөй жети тармактагы бригада иштейт:
Реанимациялык (мунун ичине балдар реанимациясы да кирет), кардиологиялык, неврологиялык, психиатриялык, педиатриялык, гинекологиялык, жалпы линиялык.
Аталган тармактар өздөрүнө тиеше­лүү чакыруу болсо чыгып, көпчүлүк шашылыш учурда курамында бир врач, эки фельдшерден турган жалпы линиялык бригадалар жардам көрсөтүшөт. Ар күн сайын 28-30 бригада өз-өзүнчө машина менен даярдыкта турат. Тындырбай жардамга чакыруулардан улам чай ичип, эс алууга чолоосу жок кызматкерлердин жалпы саны болжол менен 400гө жакын.

Бомждор менен алкаштар тез жардамга көп муктаж...

«Тез жардам» кызматы кимге бол­босун жардам берүүгө милдеттүү эмеспи. Кайрылуунун мүнөзү да ар түрдүү. Кээ бир кары-картаңдар туугандарынын майрамы менен куттуктабай койгондугу үчүн капа болуудан же бирөө менен урушкандан кан басымы көтөрүлүп кайрылса, кээси өнөкөт оорусу кармап чалат. Калган курактагылардын бири бийик жерден куласа, кээси электр тогуна тартылат. Кээде көчөдө ары-бери өткөн адамдар кайсы бир бомждун көчөдө тоңуп калганын көрүп, телефон чалышат. Кээде колуна тийгенди ичип алып ууланган адамга, бирде жол кырсыгына кабылгандарга жардам сурап кайрылышат дегендей...
Баарынан да кеч күздөн баштап кыш чыккыча бомждор чоң маселе жаратышат. Себеби, алардын эч кандай тиешелүү документинин жоктугу, эч кимге керек эместиги тез жардамчылар үчүн көп түйшүк алып келет экен. Биринчи жардам көрсөтүшкөн соң ооруканаларга алып барышат. Ооруканалардын көбү документтери жок деп бомждорду кабыл алуудан баш тартышат. Же атайын кайрымдуулук үйү жок, айтор, мындай учурда бир бомжду салып алып беш саатка чейин шаар айланып жүргөн учурлары болот. Бир жолу бир буту жок бомж кайрылган. Тез жардамчылар аны тиешелүү жерлерге алып барышса, алар алып калган менен кайра кетирип жиберишет. Бомж кайра «тез жардамга» чалат. Тез жардамдагылар милицияга кайрылышса, алар да кабыл алышпайт. Бомж кайра “103кө” чалат. Ошентип, бир бомж менен эки күн алек болушуптур.
“Бир жолу 94 жаштагы кемпирге жардам көрсөт­түк” дешет. Көрсө, ал кемпир аракты аябай көп иччү экен. Анан балдары тажаганда арак­ты андан беките башташат. Анан кемпир бир күнү арак деп адашып уксус ичип алыптыр...
Минтип ичкиликтен уулангандар аябай көп кайрылышат. Алардын айрымдары тез-тез чакыра беришип, тез жардамчыларга тааныш да болуп калышкан. Албетте, “103” кызматына кайрылгандардын себебин айта берсек сөз түгөнбөс. Кыскартып айтканда, эмчектеги баладан карыган кемпир-чалга чейин, көчөдөгү бомждон көк үйдөгү депутаттарга чейин мына ушул “тез жардам” кызматына муктаж болушат...
Акыркы мезгилде шаарыбызда унаалар аябай көбөйүп кетпедиби. Анын кесепети тез жардамчыларга да тийип, кээде шашып баратканда машиналардын тыгынынан өтө албай кыйналышкан учурлары көп болот. Анан калса азыркы айдоочулар жол бошотуп берүүнү ойлонбой калышпадыбы. Кээде ушундай тыгындардын айынан жарым саатка чейин өтө албай кармалып калышат. Андай учурда “Тез жардамга” муктаж болгон адам кандай болуп жатты экен?” деген сар-санаа буларды ээлегени ээлеген.
Ушундай оор кырдаалда иштеген тез жардамчыларды жалган чалуулардын жүдөткөнү канча дейсиз.

Жадаткан жалган чалуулар

– Алло, бул «тез жардам» кызматыбы?
– Ооба, “103” угуп жатат.
– Саат канча болду, чоң кыз?

ххх
– Алло, “тез жардам”, ичим ооруп жатат, дыргаяктап калдым, ха-ха-ха-ха...
ххх
– Эй, сулуулар, мени менен ким жатат? Зеригип кеттим, “тез жардам” керек...
Мына ушул сыяктуу мазактаган жалган чалууларды мисал келтире берсек гезитибиздин бети жетпей калаар. Айрымдарын угууга кулак, айтууга ооз барбайт. Күнүнө 3000 телефон чалуу болсо, анын 2000ден ашыгын мына ушундай шылдың сөздөр түзөт экен. Булар туурасында башкы врачтын орун басары Денисов Дмитрий Юрьевич төмөнкү­лөрдү билдирди:
Чынында, биздин кызматкерлерди жалган чалуулар, ар кандай мазактоолор жүдөтөт. Айрымдары кайра-кайра чалып, ооз барбаган сексуалдык мазактарды колдонушат. Же бир аларды тыйган, жалган чалууларга чара көргөн тиешелүү мыйзам жок. Кызматың ушундай болгон соң аргасыз баарын угууга чыдайсың.
Өзгөчө бизди жалган чакыруулар жүдөтөт. Жакында мен мөөнөттө турсам «досубуз аябай оор абалда» деп Кызыласкер тарапка чакырышты. Айтылган дарекке барсак, арактын бош бөтөлкө­лөрү­нөн башка эч нерсе жок экен. Жалган чакырууларга бир эле мисал келтирсем, 1-март күнү эле жалган чакыруу боюнча 26 жолу чыгыптырбыз. Күнүнө 3 миңге жакын чакыруу болсо, анын ичинен 400-450сү чындап жардамга муктаж болушат. Айрым жадаткан жалган чакыруулар боюнча укук коргоо органдарына да кайрылып көрдүк. Тилекке каршы, тиешелүү жооп ала алган жокпуз.
Бир жолу болсо эки бала чакырыптыр. Барсак: «Жардамга муктаж эмеспиз, жөн эле «тез жардам» канча мүнөт­тө келээрин текшерели дегенбиз» дешет. Алар үчүн мазак, а биз үчүн жоопкерчиликтүү жумуш да. “Эмне болуп ооруп жатты экен?” деп жеткиче шашасың. Анан жанагыдай жооп угуп, же бир чара колдоно албаганыңа күйөсүң. Кээде мастар чакырып алышып, биздин кызматкерлерге кол көтөргөн да учурлар кездешет...

«103түн»айлыгы канча?

Адатта элдин баары кызуу уйкуда жатса, тез жардамчылар кирпик ирмебей сакчылыкта турушат. Суукка тоңушат, бомждорго, автокырсыктарга чалдыккандарга жана башкаларга жардам беребиз деп кийимдери суу, кан, кир бо­лот. Эми жогорудагыдай кыйынчылыктар менен иштеген тез жардамчылардын айлыгын болсо өзүңүз таразалап көрүңүз:
Врачтардыкы – 1207 сом 68 тыйын.
Фельдшерлердики – 905 сом 76 тыйын.
Медсестралардыкы – 807 сом 84 тыйын.
Мына ушундай айлыкты уккан соң «Алло, бул “103” кызматыбы? Айлыгыңыз канча?..» деп сураган адам бар бекен дейсиң аргасыз...

Бизге ким жардам берет?

Жумуштарынын оор экенине, айлыктарынын аз экенине карабай адам өмүрү үчүн жанын сайып иштеп жүргөн тез жардамчыларга аргасыз ырахмат дейсиң. Болбосо 1000 сом айлык азыр эмнеге жетет? Күнү-түнү күзөттө турушканына карабай, жок дегенде бир маал ысык тамак да бекер берилбейт. Ар ким өз үйүнөн нан, тамагын көтөрө келет. Тийиштүү жатакананын жоктугунан кээси батирлерде жашашат. Арасында Сокулуктан, Канттан келип иштегендер да бар. Айтор, абалдары аянычтуу...
Башта машиналар жетишсиз эле. Азыр болсо, тескерисинче, кызматкерлер жетишсиз болуп баратат,- деди Дмитрий Юрьевич. – Айлык акынын аздыгынан, шарттын начарлыгынан айрым тажырыйбалуу жумушчуларыбыздан күн сайын айрылуудабыз. Алардын көбү жеке-менчик ооруканаларга которулушса, кээси чет өлкөлөргө кетип жатышат. 25 жылдык иш тажырыйбасы бар бир фельдшерибиз Казакстанга кеткен эле. Азыр ал жактан 15000 сом маяна алат экен. Дагы бир Россияга кеткен кардиолог-врачыбыз “тез жардамда” эле иштеп 500 доллар айлык алып жатыптыр.
Негизинен, учурда Бишкек шаарына эле 50-60 бригада керек. Азыр биз шаардын 40 пайызын араң камтып жатабыз. Жумушчулардын жетишсиздигинен жана жогорудагыдай жалган чакыруулардын айынан да айрым учурда кечигип калабыз...
Кыскасы, ушундай, окурман. Сөзүбүздүн аягында өз жеке турмуштарынан башкалардын өмүрүн бийик койгон тез жардамчыларга миң мертебе алкыш айткыбыз келет.

Даярдаган Манас Алымбаев


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(1)
24.02.2012. 14:10 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
26
Катталган:
26-01-2012
Соӊку аракети:
22-09-2018 17:43
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
бишкек
0
аты эле тез жардам оной менен келбейт
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: