Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

ТАЛАСТА 11 КИЛОГРАММ АЛТЫН ҮЧҮН 625 ГЕКТАР ЖЕР КАЗЫЛГАНЫ ТУРАТ. 11 КИЛОГРАММ АЛТЫН 625 ГЕКТАР ЖЕРДИ КАЗГАНГА ТАТЫКТУУБУ?

№820 20 - 26-июль, 2018-ж.


Талас облусуна караштуу Бакай-Ата районундагы Үрмарал дарыясынын жээгинен 11 килограмм алтын казып алуу үчүн 625 гектар аянт жер казылганы жатат. Жергиликтүү калк буга нааразычылык билдирип, учурда кен казуу иштери токтоп турат. Беш айыл өкмөттүн эли суусун ичип, талаасын сугарган Үрмарал дарыясынын суусу булганса, анын кесепети карапайым калкка тиерин, андан сырткары 200 гектардан ашуун токой аймагы казылса, аны калыбына келтирүү үчүн 100-150 жыл кетерин айтышат айыл тургундары.

«ЛИЦЕНЗИЯ 10 ГЕКТАР ЖЕРДЕН АЛТЫН КАЗУУГА БЕРИЛГЕН»

2017-жылдын май айында Үрмарал дарыясынын жээгинен чачыратма алтын казып алуу үчүн тендер жарыяланган. Тендерден уткан «Полюс Голд Кей Жи» компаниясы ишти баштаган убакта эл «кен казууда химиялык заттар колдонулуп, биздин ичип жаткан суубузду кирдетесиңер» деп нааразычылык акциясына чыгып, иш токтогон. «Тендер өткөрүлгөн убакта мен бул кызматка келе элек болчумун. Андыктан аукцион кандай шартта өткөнү боюнча жооп бере албайм» дейт Бакай-Ата райондук администрациясынын башчысы Чолпон Төрөкулов:

– 625 гектар жерге чалгындоо гана жүргүзүлөт, анын баары казылып кетет деген ойдон алыс болуш керек. 2017-жылы Өнөр жай, энергетика жана жер казынасын пайдалануу мамлекеттик комитети тендер өткөрүп, анда «Полюс Голд Кей Жи» ЖЧКсы Үрмарал өзөнүндөгү чалгындоо иштеринен кийин жалпы аянты 10 гектар жерден алтын казуу үчүн лицензия алган. Эгер кошумча дагы жер керек болсо, кайрадан чалгындоо иштери жүрүп, кайрадан лицензия алышат. Үрмарал дарыясынын жээгинде учурда алтын казуу иштери токтоп турат. Алтын казууда жаратылышка зыян келтирчү иштер орун албайт.

«КЕН КАЗЫЛСА ЖАРАТЫЛЫШКА ОЛУТТУУ ЗЫЯН КЕЛТИРГЕН БОЛОБУЗ»

Кен казылчу Үрмарал дарыясынан 5 айыл өкмөтү тиричилик үчүн суу алышат. Алардын бири Ак-Дөбө айыл өкмөтүнүн башчысы Жамал Орозбаев төмөнкүлөрдү билдирди:

– 2017-жылдын январь айында Бакай-Ата районунун акими жана 5 айыл өкмөттүн башчылары Геология жана минералдык ресурстар мамлекеттик агенттигине кат жолдошуптур. Ал катта «Үрмарал» кенин казуу иштерин «Полюс Голд Кей Жи» ЖЧКсына тапшыралы, алардын иш пландары жакты» деп айтылыптыр. Алар компаниянын атын эмес, инвестор деп гана жазышы керек эле. Катка Геология жана минералдык ресурстар мамлекеттик агенттигинин ошол кездеги башчысы Дүйшөнбек Зилалиев «макул» деп жооп берет.

Мен айыл өкмөт болуп шайлангандан кийин, 2017-жылдын май айында акимчиликте аукцион өтүп, жыйынтыгында «Полюс Голд Кей Жи» компаниясы утту. Биз аткаруучу бийликпиз да, мыйзам боюнча лицензия алгандан кийин кол коюп бердик. Анан эле элдин каршылык толкунуна биз илиндик.

Кен казылат деген аймактын жалпы аянты 625 гектар, анын 208 гектары токой, калганы жайыт жерлер. Бул жерлер 5 айыл өкмөткө тиешелүү: Боо-Терек, Миң-Булак, Ак-Дөбө, Өзгөрүш, Акназаров.

Кыйылган токойдун калыпка келүүсүнө 150 жылдай убакыт кетет деп жатышат адистер. Эгер кен казылып баштаса жаратылышка олуттуу зыян келтирген болобуз. Учурда 80 сотыхтай жер казылгандан кийин иш токтоп турат.

«ОШОНЧО ЖЕРДИН КАЗЫЛГАНЫН, ТОКОЙДУН КЫЙЫЛГАНЫН 9 КИЛОГРАММ АЛТЫН АКТАБАЙТ»

«Элге алтын эмес, таза суу керек» деген Жогорку Кеңештин депутаты Зарылбек Рысалиев «Үрмарал» кенине байланыштуу бир катар коррупциялык схемалар байкалганын айтат:

– Үрмаралдын жээгинен алтын казылат экен дегенде таң калдым, элге кенедей алтын эмес, таза суу керек. 11 килограммдын 2 килограммы алынып салынат экен, ошончо жердин казылганын, бак-дарактардын кыйылганын 9 килограмм алтын актабайт. Балким, ошончо жер казылып жаткандан кийин 9 килограмм эмес, 90 килограмм алтын алынаттыр? Бул жерде коррупциялык иштер бар экени байкалып турат. Мен ошол Үрмарал дарыясынан суу ичкен 5 айыл өкмөттүн экөөсүнө таза суу киргизип бергем, калган үчөөнө да таза суу чыгартайын деп чуркап жүрсөм, айыл өкмөттөрдүн алтын чайкоого уруксат берип койгону таң калтырды.

Тендерден утуп алган «Полюс Голд Кей Жи» компаниясынын директору Андрей Акимов менен жолуктум. Ал Кыргызстандын жараны, Кара-Балтанын тургуну экен. Алтын казуу боюнча бардык документтери бар, мыйзамдуу жол менен иштеген компания экен. «Алтын казууда цианидди колдонбойбуз, жөн гана чайкайбыз» деп иштөө процессин көрсөтүп берди. «Кенде эмнеге кытайлар иштеп жатат?» десем, кен чайкоону үйрөнөбүз деп алар 15тей Кытай жаранын атайын алып келишиптир. Уруксат кагазын алгыла деп акча беришсе, Бакай-Атанын айрым жигиттери 4 адамга гана уруксат кагазын берип, калган акчаны сол чөнтөккө салышыптыр. Анан жергиликтүү эл келип сураганда документи жок болуп чыгып жатпайбы. Жергиликтүү администрация элге эч кандай түшүндүрүү иштерин жүргүзбөптүр, анан нааразычылык жаралат да. Бакай-Ата райондук айыл өкмөт башчыларынын «элге өзүбүз түшүндүрөбүз» деген сөзүнө ишенип эми компания зыянын тартып жатат.

«8 ТАРМАКТЫН АДИСТЕРИНЕН ТУРГАН ТОП ИЗИЛДӨӨ ИШТЕРИН ЖҮРГҮЗҮП ЖАТАТ»

Элдин нааразычылык толкунунда калган «Полюс Голд Кей Жи» ЖЧКсынын директорунун орун басары Нурбол Шырдаков келип чыккан маселеге байланыштуу өз оюн билдирди:

– Биз Үрмаралга барып, айыл өкмөттөрү менен жолугуп, кен казууга кызыкдар экенибизди айтканбыз. Айыл өкмөт башчылары Геология жана минералдык ресурстар мамлекеттик агенттигине кат жолдошуптур «инвесторлор келгенине байланыштуу биздин аймакта жайгашкан чачыратма алтынды иштетүүгө аукцион өткөрүп бергиле» деп. Агенттиктен келип аукцион жарыялашты, 1 айдан кийин аукцион өтүп, ага 4 компания катышкан. Баштапкы баасы 6200 доллар деп белгиленген, биз 7525 доллар сунуштап, жыйынтыгында биздин компания жеңишке жетишти.

Чалгындоого 625 гектар алынган. Анын ичинде иштетиле турган жери бар, иштетилбегени бар. Мынча чоң аянтты 7525 долларга алынды деген сөз боюнча, анткени башка кызыкдар тарап жок болгондугунан болуш керек. Союз учурунда эле бул аймак изилденип, чачыратма алтындын запасы аз экени билинген. Кендин запасы канча экенин инвестор чечпейт, аны тиешелүү мамлекеттик органдар изилдеп чыгат.

Аукционду утуп алгандан кийин айыл өкмөттөрүнөн, жергиликтүү кеңештен керектүү документтерди алып, ишти баштаарда элдин нааразычылыгынан улам иш токтоп калды. Ортодон билбей туруп айрым адамдар «алтын казып алууда химиялык заттар колдонулат» деп элди дүрбөтүп салышты. Жалган жалаа жаап, элди дүрбөткөн адамдар мыйзам алдында жооп берсе дейт элем. Учурда 8 тармактын адистеринен турган атайын топ изилдөө иштерин жүргүзүп жатат, алардын чечимин күтүүдөбүз.

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Өнөр жай, энергетика жана кен иштетүү мамлекеттик комитетине кайрылып, «Үрмарал» кенин иштетүүгө качан уруксат берилген? Аукционго канча компания катышкан? Аукциондон уткан «Полюс Голд Кей Жи» ЖЧКсы тууралуу маалымат берүүсүн өтүнүп кайрылып, бирок «бүгүн, эртең, азыр...» деген боюнча гезит басууга кеткиче жооп ала алган жокпуз.

Кен иштетүүгө байланыштуу келип чыккан Үрмаралдагы нааразычылык акциясы биринчи учур эмес. Кыргызстандын аймагындагы дээрлик бардык кенди иштетүүдө эл каршылык билдирет. Буга негизгиси кен казууда жаратылышка, адамдардын ден соолугуна терс таасир тийгизери себеп. Экинчи тарабы, кен казуудан мамлекетке канча пайда түшөрү, түшсө да кайсы чөнтөккө кетери күмөн жаратат. Канткен күндө дагы 11 килограмм алтын алуу үчүн канчалаган гектар жерди талкалоо туура болбой калары бышык.


Асыл Орозбекова
koom@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(3)
24.07.2018. 11:00 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
545
Катталган:
05-05-2018
Соӊку аракети:
17-11-2018 00:34
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Уч-Коргон
+3
Ошол алтын менен карыздан кутулсанар суйунмокпуз, тилекке каршы сол чонтогунорго кеткен сон жакшына жерди бузгандан не пайда
24.07.2018. 11:50 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
205
Катталган:
04-07-2016
Соӊку аракети:
17-11-2018 14:55
Жынысы:
Белгисиз
+4
11 кг алтын 500 000 $ болот экен. 625 га жерди иштетсе андан көп пайда берсе керек эле
25.07.2018. 17:54 
Тайпасы:
Супермодератор
Комментарийлердин саны:
7573
Катталган:
22-02-2011
Соӊку аракети:
16-11-2018 17:44
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
...
0
Sezimim...,Гезиттин ЖАЛПЫ ИШМЕРДҮҮЛҮГҮНӨ байланыштуу сын-пикирлер же сунуштар болсо gazeta@super.kg электрондук дарегине жазылып жөнөтүлүшү керек.

1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21471;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: