Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

Абдывахап Нурбаев, Жогорку Кеңештин депутаты: “КЫРГЫЗДЫН АСМАНЫН САНАЛУУ АВИАКОМПАНИЯ ЭЭЛЕП АЛГАН. АЧЫК АСМАН РЕЖИМИНЕ ӨТҮҮБҮЗ ЗАРЫЛ”

№826 31-август-6-сентябрь, 2018-жыл


Өлкөнүн аэропортторун эл аралык авиакаттамдар үчүн аялдама кылуу аракети жанданды. “Ачык асман” режимин киргизип, Кыргыз аба бекеттерин транзиттик борборго айлантууну көздөгөн мыйзам долбоору Жогорку Кеңештин кароосуна киргизилгени жатат. Бул мыйзамдан өлкө эмне табат? Элге тийчү пайдасы барбы? Бул тууралуу демилгечи депутаттардын бири Абдывахап Нурбаевди кепке тарттык.

– 2014-жылы АКШнын аскер базасы чыгарылган соң өкмөт “Манас” эл аралык аэропортунун базасында авиахаб түзүүгө киришкен эле. Андан бери 4 жыл өттү, демилге эмне үчүн ишке ашпай калды?

– Муну терең түшүнбөгөндүк, кайдыгерлик же жеке кызыкчылыктарга дал келбегендик деген маселелер деп айтсак болот. Тагыраак айтканда, айрым чиновниктердин кызыкчылыгы үчүн “Манаска” авиахаб курабыз деген идея сөз жүзүндө калып кетти. Анткени өкмөт учурунда ачык асман саясатын киргизе алган жок. Ачык асман режими авиахаб курууга мүмкүнчүлүк ачмак, себеби Кыргызстан географиялык жактан транзиттик учууларга ыңгайлуу жайгашкан. Биз аркылуу көп өлкөлөргө учса болмок. Бул маселенин маанилүүлүгүн билген кошуна өлкөлөр акырындап ишке ашырып жатышат. Ал эми бизде ошол кездеги өкмөттүн алсыздыгы, эрксиздиги чоң бөгөт болду.

– Ачык асман режими боюнча мыйзам даярдап жатыпсыз. Бул мыйзамдын максаты эмне? Ал иштей баштаса өлкөнүн авиа тармагына кандай өзгөрүүлөрдү алып келет?

– Негизги максат – өлкөнүн авиа тармагын либералдаштыруу жолу менен жарандарыбыздын ырааттуу учуусуна шарт түзүү жана өлкө казынасына кошумча киреше түшүрүү. Биздин жарандар арзан билет, коопсуз жана өзүбүздүн аэропорттор аркылуу учуулар менен камсыз болот. Акыркы күндөрү кыргыз авиакомпанияларынын учактарына байланыштуу чукул кырдаалдар көбөйүп кетти. Мисалы, Ошто учак аварияга учурады, Анталияга учкан учак кайра авариялык конуу жасады. Анткени учактардын баары эски, авиапарк жаңыланбай жатат. Атаандаштык бар жерде өнүгүү болот. Бизде асманды саналуу авиакомпания ээлеп алды. Азыр Стамбулга Алматыдан учуу биздегиге караганда 40 пайыз арзан болууда. Европага түз каттамдарыбыз жок, бул бизге келүүчү туристтердин агымын азайтат. Бардык эле туристтер Москвага же Стамбулга барып аэропортто 5-6 саат күтүп отурбай, түз учуп жеткиси келет. Ачык асман режимин киргизип алсак, “Манас” аэропорту транзиттик борборго айланат. Биз аркылуу көптөгөн жүктөр ташылат, логистикалык борборлор курулат. Азыркы тапта “Манас” өз потенциалынын 40 пайызга жакынын гана колдонуп жатат. Мамлекеттик-жеке өнөктөштүк мыйзамы боюнча инвестор таап, “Манас” аэропортун чоңойтуп алсак болот. Ачык асман режими кирип, каттамдар көбөйгөн соң Кыргызстанга инвестор кызыга баштайт. Келечекте Ош шаарында да ири эл аралык аэропорт куруп, Ошту Фергана өрөөнүндөгү чоң бир борборго айландыра алабыз.

– Мыйзам долбооруна өкмөт кандай пикирде?

– Бул аракет 2002-жылы эле башталган экен. Ошол мезгилде жергиликтүү авиакомпаниялар “даярданып алалы, 5-10 жыл бергиле” деп сураныптыр. Андан бери 15 жыл өттү, бул жерде чоң “лобби” болуп, эки үлкөн адамдын авиакомпанияларда кызыкчылыктары бар экен. Буга чейин акыркы төрт өкмөт башчысына “Ачык асманды” киргизүү керектигин сунуштап келгем. Азыркы иштеп жаткан өкмөт өз долбоорун сунуштап, алар даярдаган мыйзам долбоорун карасак кайра эле “жабык асман” экенин көрүүгө болот. Өкмөттүн долбоору боюнча чет элдик авиакомпаниялар биздин аэропортторго конуп, кайра учуп кетүү үчүн биздин Жарандык авиация агенттигинен уруксат алышы керек дейт. Уруксат алуу үчүн көптөгөн суммадагы акча суралат экен. Ал эми биз, депутаттар тобу, даярдаган мыйзамга ылайык, чет элдик авиакомпаниялар аэропорт менен эле сүйлөшүп алып учуп-коно беришет. Өкмөт биздин мыйзамды колдоп берүүнү чечти.

– “Манасты” транзиттик борборго айлантууга аэропорт канчалык даяр?

– “Манас” аэропорту Ташкент, Душанбе аэропорттору менен бир категорияда. Бардык көлөмдөгү учактарды кабыл алууга мүмкүнчүлүгү бар. Биз “Манас” аэропортуна инвестор тарта албай келдик. Эми мамлекеттик-жеке өнөктөштүк мыйзамынын негизинде “Манаска” аэропортторду иштетүү тажрыйбасы бар бир чоң фирманы инвестор кылып тартып, аларга иштетүүгө мүмкүнчүлүк берсек болот. Азыр аэропорттогу жабдыктардын 80 пайызга жакыны эскирген.

– КМШ өлкөлөрүнүн ичинен Кыргыздын авиакомпаниялары Евросоюздун “кара тизмесинен” чыга албай жатат. Себеп – учактардын абалы, коопсуздугубу же башка да себептери барбы?

– Бизде азыр 3 эле ата мекендик авиакомпания иштейт. Булар монополисттер, пайда таап эле жатышат, бирок учактарын жаңылабай коюшту. Атаандаштык болбосо ушундай болот. “Кара тизмеден” чыга албай жатканынын себеби техникаларынын эскилиги, авиация жаатында эл аралык нормаларды аткарбай жатканы деп ойлойм.

– Быйыл кышта депутаттар баш болуп киришип, бирок эмне үчүн ички каттамдарга билетти арзандата албай коюшту?

– Кичи мекеним Ошко каттаган сайын жарандар мага көп даттанып жатышты. Министрлик билеттер 4 миң сомдон ашпасын деп баа коюп берди. Бирок мындай иштерге мамлекет кийлигишпеши керек, баалар күч менен эмес, табигый атаандаштык жолу менен арзандаганы туура. Тармакта атаандаштык болсо, баалар өзүнөн-өзү түшөт. Ачык асман режимин киргизсек ички каттамдарды салыктан бошотушубуз керек. Азыр 1 билет үчүн мугалимдин 1 айлык маянасынын жарымы эле кетип калууда.

– Ачык асман темасына Жогорку Кеңеш ишке кирген соң дагы токтолобуз. Эми фракциядагы аба ырайына келсек, азыркы президент менен экс-президенттин ортосундагы тирештен кийин КСДП фракциясынын ички ынтымагы кандай?

– Жаңы президенттин же экс-президенттин адамы деген бөлүнүү жок. Ар кимдин өзүнүн көз карашы, принциптери бар. Бирок мурда депутаттарды бир тараптуу кармаганга аракет кылып, президенттик аппараттан көрсөтмөлөр берилип турат эле, ал нерсе токтоду. Жакында сотторду шайлоодо депутаттар каалагандай добуш беришти. Мурда мындай иштерде сөзсүз телефон чалуулар болчу.

– Азыркы өкмөткө эмне үчүн күн сайын сын-пикир күчөп баратат? Иштегенине жарым жылга жакындап бараткан Абылгазиевдин өкмөтүнө башкаруучу коалиция кандай пикирде?

– Коомдо өкмөткө сын-пикир абдан күч. Депутаттар өз ара сүйлөшүп калганда деле өкмөттүн ишине нааразылар арбын экени байкалат. Өлкөнүн ар бир жараны сезе турган чоң өзгөрүүлөр болбой жатат. Эл жаңы бийликтен көптү үмүт кылат эмеспи. "Салыкты көтөрөбүз, телефонду каттоого 100 сомдон алабыз" деп өкмөт элдин арасында нааразычылыктарды жаратып алды. Азыркы өкмөттүн эң негизги долбоорлорунун бири “Коопсуз шаар” эле, эгер “Коопсуз шаарды” ишке киргизе албаса, анда бул өкмөткө өтө кыйын болуп калат. Эл да талап кылышы мүмкүн, депутаттар да сынчыл позицияга өтүшү мүмкүн. Өкмөттүн бетке кармаганы эле ушул долбоор болчу.

– Парламентке кандай максатта келдиңиз эле? Алар орундалып жатабы?

– Жогорку Кеңешке барсам жасайм деген көп пландар бар эле. Бирок парламентте туруп деле баарын бүтүрүп жиберүү мүмкүн эмес экен. Депутаттык ишмердүүлүгүмдө кесиптештерим менен бирге элге пайдалуу болгон бир нече маселелерди чече алдык.

– Үй-бүлө – мамлекеттин өзөгү. Мамлекеттик ишмер өз мамлекетинде кандай башчы? Жубайыңыз, балдарыңыз тууралуу кеп салып берсеңиз.

– Өзүм чоң үй-бүлөдө чоңойгом, 9 бир тууганбыз. Атам 85, апам 83 жашта. Учурда жубайым экөөбүз 2 кыз, 4 уулду тарбиялап жатабыз. Жубайым балдарды тарбиялап үйдө. Улуу кызымды быйыл турмушка узаттык. Улуу балам Кыргызстанда ЖОЖду бүтүп, жаңы иш баштады. Экинчи балам студент, калган балдарым мектепке барат, 2 жашка чыгайын деп калган эң кичүү кызым бала бакчага барат.

– Өзүңүздү издейсизби?

– Издейм. "Эмне кыла алдым, дагы эмне кылууга алым жетет?" деп ой толгойм. Жараткан депутат болууну насип кылган экен, көбүрөөк иш бүтүрүп калууга аракет кылып жатам. “5 жылда эмне кылдың?” деп сурашат, ага жооп бергидей болушум керек.

"Улуу балам ЖОЖду жаңы эле бүтүп, ишке кирди. Кичүү кызыбыз бала бакчага барат".

Автандил Добулбеков
politika@super.kg


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  1 
Талкуу жабык.
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: