Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

ЖҮРӨКТҮН ИНФАРКТЫ – ӨМҮРГӨ КОРКУНУЧ ТУУДУРГАН ДАРТ

№410 10-16-сентябрь, 2010-ж.


Терс кылык-жоруктары менен кейиткен адамга “бул түрүң менен инфарктка жеткиресиң го...” деген сөз бекеринен айтылбайт. Анткени инфаркттын келип чыгышына көбүнчө стресс, туура эмес тамактануу, ичкилик ичүү, тамеки тартуу сыяктуулар себепкер болот. Инфаркт тууралуу кененирээк маалыматты Улуттук кардиология жана терапия борборунун илимий кызматкери, кардиолог Бакыт Иманов айтып бермекчи.

БААРЫ КАНДЫН ЖЕТПЕЙ КАЛГАНЫНАН БАШТАЛАТ
– Кыргызда жүрөктүн инфаркты деп жөнөкөйлөтүлүп айтылып келген сөз бар. Бул, чынында, медицинанын тилинде миокарддын инфаркты деп аталат. Эми бул сөздү чечмелейли. Миокард – жүрөктүн булчуңу. Инфаркт – артериалдык кан тамырдын май түйдөкчөлөрү менен бүтөлүп калышынан улам (атеросклероз оорусу) жүрөктүн андан аркы бөлүгү кан менен жабдылбай, өлө башташы.
Демек, миокарддын инфаркты – жүрөктүн булчуңунун бир бөлүгүнүн кан жетпей калгандан улам өлө башташы. Ал эми кан өзү менен кошо кычкылтекти, керектүү азык-заттарды кошо ташыгандыктан, кан жетпей калууну кычкылтек да, керектүү заттар да жетпей калды деп түшүнсөк болот.

ООРУНУН БАШКЫ КҮНӨӨКӨРҮ – АТЕРОСКЛЕРОЗ
– Атеросклероз – жүрөккө кан ташыган артериалдык кан тамырдын биринин май түйдөкчөлөрү менен бүтөлүп, кандын өтпөй калышы.
Май түйдөкчөлөрү деген эмне? Биздин тамак-аштар витаминдерден, белок, май жана башкалардан турары анык. Эгер биз малдын майын, семиз эттерди, майлуу тамактарды көп колдонсок, анда кандын курамында май да көп болот. Ал майлар (липиддер) кан менен кошо кан тамырда жылып жүрүп, анан жүрөккө кан ташыган артериянын бир жерине жабышып же токтоп калышы мүмкүн. Ага башка липиддер жабышып, чогула берет да, май түйдөкчөсү (бляшки) пайда болот. Май түйдөкчөсү чоңойгон сайын кан тамыр кысылып, кан аздан өтүп калат. Акырында таптакыр кан өтпөй калат да, кан барбаган бөлүк өлө баштайт. Эгер май түйдөкчөсү турган жер күч келүүдөн улам жарылса, анда ал жерде кан уюу (тромб) күтүлөт. Уюган кан өзүнө кандын курамындагы тромбоциттерди магниттей тартып, ал жер улам чоңоюп, акыры кан тамырды бүтөп калат. Кан жетпей калган жүрөктүн булчуңунун бөлүгүнүн ткандары өлө баштайт. Бул миокарддын инфаркты (некроз) деп аталат. Мындай учурда оорулууга 3-6 саат аралыгында жардам берилбесе, анда адам каза табышы мүмкүн.

МИОКАРДДЫН ИНФАРКТЫНЫН БӨЛҮНҮШҮ
– Жүрөктүн булчуңунун кан жетпей калган бөлүгүнүн чоң же кичине экендигине жараша чоң жана кичине очоктуу инфаркт деп бөлү­нөт.
Кичине очоктуу инфарктты дарылоо оңою­раак. Ал эми чоң очоктуусун айыктырып, дарылоо кыйынга жана узакка турат. Инфарктка учураган жерде кандай болбосун тырык (калыңдоо же ткандардын жукарып кетүүсү), анан так калат. Бул өмүр бою кетпей калчу нерсе. Демек, ткандары өлгөн бөлүктүн милдетин аткаруу башка бөлүктөргө жүктөлгөндө жүрөк кыйналат. Ошондо адам жүрөккө жардам берүү үчүн өмүр бою үзбөй дары ичип жүрүшү зарыл болот.
Чоң очоктуу инфарктта кээ бирде жүрөктүн булчуңунун өлгөн бөлүгү басымга туруштук бере албай, айрылып кетиши мүмкүн. Мында кан жүрөктүн баштыкчасына куюла баштайт. Ушундан улам жүрөктүн иштеши ого бетер начарлайт. Эгер шашылыш жардам берилип, операция жасалбаса, анда адам өмүрү менен коштошот.

ООРУНУН БЕЛГИЛЕРИ
– Жүрөктүн кагышы ылдамдап, жүрөк сайгылашып, кысылып, көкүрөк ысып чыгат. Адамды кара тер басып, кыймылдоо кыйынга туруп, өлүм коркунучу элестелет. Оорутуу колго, жаактын ылдыйкы бөлүгүнө, ич тарапка да берилет. Тери кубарып, кусуунун келип чыгышы да ыктымал.

ДАРЫЛОО
– Адамда оору белгилери билинер замат шашылыш түрдө “Тез жардам” чакыруу зарыл. Врачтар оорулууну реанимацияга которушат. Оору кармаган алгачкы сааттарда атайын аппараттар менен дары-дармекти колдонуп, кан тамырдагы уюган канды эритип жиберүүгө болот. Уюган кан эрип кетсе, артериядагы кандын жүрүшү калыпка келет. Ушул эле учурда кандын кайрадан уюй башташынын алдын алып, атайын дарыларды куюшат. Таң калычтуусу – кадимки эле аспирин да колдонулгандыгы. Ал канды суюлтуп, кандын уюшуна бөгөт коёт.
Дарылоодо май түйдөкчөсүнөн улам бүтөлгөн кан тамыр калыбына келе албайт. Андыктан оорунун кайрадан кармашы күтүлөт. Мындайда артериянын бүтөлгөн жерин калыпка келтирүү керек болот. Бул үчүн ангиопластика жасалат. Ангиопластика – кан тамырдын май түйдөкчөлөрү менен бүтөлгөн жерине тирөөч (стент) коюу. Тирөөч кан тамырды калыпта кармап турат.
Эгер ангиопластика жасоого мүмкүнчүлүк болбосо (май түйдөкчөлөрү чоң же алар тамырды узатасынан жаап калса), анда аорта-коронардык шунт коюлат. Бул – кан тамырдын ошол жарабай калган бөлүгүн шунт менен алмаштыруу. Тагыраак айтканда, шунт – артериянын керектен чыккан бөлүгүнүн ордун алмаштырчу жасалма кан тамыр.

КАЙСЫ УЧУРДА ООРУГА КАБЫЛУУ КОРКУНУЧУ ЧОҢ?
– Төмөнкү шарттарда жана ооруларда миокарддын инфарктына кабылуу коркунучу чоң:

  • Тукум куучулук (үй-бүлө мүчөлөрүнүн бири стенокардия, мээнин инсульту, инфаркт менен ооруса);
  • Канда холестериндин өлчөмү көп болсо;
  • Тамеки тартуу;
  • Семиздик жана кыймылдын аздыгы;
  • Кант диабети.

Демек, атеросклерозго көбүнчө семиз адамдар кабылат да, аларда миокарддын инфарктына кабылуу коркунучу чоң болот.

ООРУНУН АЛДЫН АЛУУ

  • Майлуу тамакты аз, ал эми жашылча-жемиштерди көп колдонуу;
  • Малдын майын колдон келсе, колдонбой коюу;
  • Кан басым оорусу бар болсо, убагында дарыланып туруу;
  • Кант диабети барлар кандагы канттын өлчөмүн көзөмөлдөтүп туруусу;
  • Семиздер арыктоого аракеттенүүлөрү керек;
  • Жок дегенде эки күндө бир 40 мүнөт чуркоо же анын ордун тез басуу менен алмаштыруу;
  • Тамекини таштоо.

«ИШ ТАЖРЫЙБАМДАГЫ ОКУЯЛАР»

  • “Бизге 10-июнда жалал-абаддык жигит келип түштү. Жашы 34тө, үй-бүлөлүү экен. Текшерип көрсөк, чоң очоктуу миокарддын инфарктына кабылыптыр (жүрөк булчуңунун 60 пайыздай бөлүгү өлгөн). Ооруга кабылуусуна апрель окуялары себепкер болгон. Мурун кан басым оорусунан жапа чеккен ага стресс, физикалык жактан жабыр тартуу кошумча болуп, инфарктка учураптыр. Бирок өкүнүчтүүсү – ал биздин борборго ооруга кабылгандан 1 айдан кийин кайрылганы.

Убагында түз эле биздин борборго кайрылса, оорусу мынчалык тереңдеп кетпейт эле”.

  • “Өткөндө дагы бир 30 жаштагы жигит түштү. Оорусунун өнүгүүсүнө тамеки тартуу, ичкилик ичүү, тамактарды ылгабай жеши себеп болгон. Дагы жакшы, кичине очоктуу инфарктка кабылып, биздин борборго дароо кайрылган. Дарыланып чыгып кетти. Эгер ал жигит жаман адаттарын таштабаса, оорунун кайрадан кармоо коркунучу бар. Муну өзүнө да айтып түшүндүрдүк”.

Канымжан Усупбекова
kenesh@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21471;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: