Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

КЕРИМБАЕВДИН КЕРЭЭЗИ

№415 15-21-октябрь, 2010-жыл.


Элесине гүлдесте

Классика – бүгүнкү же эртеңки эмес, түбөлүктүү. Обончу, ырчы Асанкалый Керимбаевдин дээрлик бардык эмгектери муундан муунга өтүп, ыр ышкыбоздорунун авазында жаңырып келет. “Ажал жетип күн бүтсө, кимди сорбойт кара жер?!” дегендей, КРнын Эл артисти 1999-жылы 10-декабрда 49 жаш курагында эли менен коштошкон эле.
Обончу аз жашаса да, кылымдарга кыргыз менен чогуу күн кечире турган көөнөрбөс обондорду калтырып кетти.

ӨЗБЕКСТАНДА КОЙ КАЙТАРЫП ЧОҢОЙГОН
Атактуу обончу Кетмен-Төбөдөгү кадимки Керимбай болуштун небереси. Атасы Ысакжан болочок талант эки айга толгондо эле бул жарыкчылык менен коштошот. Үйдүн туусу кулагандан кийин чиедей 3 эркек баласы, 1 кызы менен калган эне көптөгөн азап-тозокко кабылат. “Болуштун үй-бүлөсү” деген шылтоонун негизинде Совет бийлиги жесир аялды балдары менен Өзбекстанга кубалаган.
Ошентип, Асанкалый аганын жеткинчек кези Өзбекстандын адырларында кой кайтаруу менен өткөн. 8 жашка келгенде туулуп-өскөн мекени – Токтогулга кайтып келип, мектепке кирген. Өзбекстанда бир аз болсо да жашап калганданбы, өзбек тилин жакшы билчү.
Бармактайынан ыр-күү көлүнө малынып, өмүрүн чыгармачылыктын чыйырынан издейт. 6-7-классынан тарта өнөргө аралашкан Асанкалый ага чыгармачыл адамдар менен бирге айыл кыдырууну адат кылган. Ал өспүрүм куракка келгенде таланты ташкындап турган Рыспай Абдыкадыровдун ырлары чоң таасирин тийгизген десек туура болот. Жаштайынан ыр ышкыбоздорун ээрчип, алардан өнөр үйрөнүүнү каалаган өспүрүм орто мектепти бүткөн соң Токтогул элдик театрында эмгектенип калат.

“АСАНДЫН ТҮБҮНӨ ООРУСУ ЖЕТТИ”
Обончу, журналист, Асанкалый аганын группалаш ­досу
Түгөлбай Казаков мындайча эскерет:
– Асан экөөбүз Токтогулдан таанышканбыз. “Сен билим алышың керек, макул болсоң, экөөбүз чогуу окуйлу” деп, колумдан келишинче бал тилге салып жатып Асанды көндүрдүм. Ошентип, Искусство институтунун маданий агартуу иштери факультетине тапшырдык.
Калыйбек Тагаев, мен, Асан үчөөбүз жатаканада бир бөлмөдө жашачубуз. 4-курста болсок керек, Асан биринчи эмгегин Калыйбекке уялып жатып араң көрсөтүптүр. Анда Калыйбек “койчу, кантип ушундай обон болсун?” деп коюптур. Ал кезде Калыйбек обон чыгаруу жагынан такшалып калган. Какен Алмазбековдун “Кайдасың?” деген ырына чыгарган обонуна Калыйбек тарабынан жакшы баа берилбей калган соң Асандын шагы сынып калат. Бирөөдөн катуу сөз укса, көңүлү чөгүп, көпкө капаланчу. Келсем, шөлпөйүп бөлмөдө отурат. Эмне болгонун уккандан кийин: “Асан, сен капа болбо. Көрөсүң, бул обонуң элге алынган атактуу ырлардан болот”,- дедим.
Экөөбүз аккордеонду көтөрүп алып Кыргыз радиосуна барып, “Кайдасыңды” жаздырдык. Музыкалык редакциянын башкы редактору Таштанкул Бөрүбаев “аккордеон менен ырдаганга Рыспай Абдыкадыровго жана Аксуубай Атабаевге гана уруксат берем” деп, жаздырган ырыбызды өчүртүп салды. Бул киши радиодон кеткенче мен дагы, Асан дагы ырларыбызды Кыргыз радиосуна жаздыра албай жүрдүк.
Асан окууну бүтпөй калды. Анын окууга келбей калган күндөрү бар экен, ошол да себеп болду окшойт, окуудан чыгарып салышты. Анан аскер кызматын өтөгөнү кетти. Аскерден келип институтту аягына чыгарып, Токтогулдагы элдик театрда, борбордогу эл чыгармачылык үйүндө, телерадиодо иштеп жүрдү. Атактуу ырчы кайсы жерде ким болуп иштебесин, өзүнүн адамгерчилиги, таланты менен эл оозуна алынып, кадыр-барк күтө билди.
“Акыркы учурунда аракка берилип кеткен. Баш жазганга арак бербей, атайын өлтүрүшкөн” деген кептин канчалык чындыгы бар экенин сураганыбызда, обончу төмөнкүчө жооп берди:
– Бизге чейин чыгармачылык деген нерсе көлкүгөн эле арактан турган. Арак ичүү жетишкендик катары эсептелчү. Ошонун саркындысы биздин муунга да тийди. Кайсы жерге гастролдоп барбайлы, арак менен тосуп алышчу. Чыгармачыл адамдар бошоң келишет эмеспи. Ошонун сыңары Асан дагы бир аз көңүл чөксө же иши ойдогудай болбосо, арак иче коюп жүрчү. Ал эми “баш жазууга арак бербей, атайын өлтүрүшкөн” деген кеп чындыкка коошпойт. Анткени Асандын үйүндө ичимдик дайыма турчу. Асандын түбүнө оорусу жетти. Студент кезде эле анын кан басымы жогору эле. 90-жылдардан кийин кант диабети жабышты.

“АК БУЛУТТАР” – АСАНДЫН ТАГДЫРЫ”
Керимбаев туурасында досу
Бөкөнбай Боркеев төмөндөгүлөрдү айтып берди:
– Тирүүчүлүктө адамдын кадырын, талантын баалабайт экенбиз. Чындыгында, Асанкалыйдай талант сейрек жаралат. Экөөбүз көп жылдар бою жакын санаалаш болуп жүрдүк. Асандын канында болуштун тоң моюндугу, ток пейилдиги, мырзалыгы бар болчу. Кээде тамашакөй, куудул да болуп чыга келер эле. Бир жолу бирөөнүн күлкүлүү жоругун эстеп, аябай күлдүк. Асан эзилип, эч токтобойт десең. Ошентип эле кыйшайып бара жатат. Көрсө, кан басымы көтөрүлүп кеткен экен. Тез жардам чакырып, араң алып калганбыз.
Асандын биринчи аялы Айнаш болгон. Бири-бирин аябай сүйүп, сыйлашып турушчу. Ак булуттар деген ыры Айнашка арналган. Ал укмуштай сулуу, акылдуу, жөнөкөй аял болчу. Бирок экөөнүн ортосунда бала болгон жок. Ошондуктан эки жолго түшүштү. Тагдыр жолу аны экинчи жубайы Дамира менен бириктирди. Дамира өзү айткандай, “үч корбашы” төрөп, көксөөсүн басты. Уулдарына ысымды Рыспай Абдыкадыров койгон.
Дамира аяшым оокатка тың, чарбачыл айым болду. Бизнес дегенди ал Союз учурунда эле баштап, абышкасына машина алып бергенге да үлгүрдү. Бирок, билишимче, Асандын чыгармачыл жан дүйнөсүн жакшы түшүнө алган жок. Асандай сезимтал адамды түшүнүү баарыбыздын эле колубуздан келе бербейт.

Телеберүүгө келбей калды
– Ошол күндөрү “Шерине” деген телеберүүмдү тартуу үчүн чапкылап жүргөм. Анын башкы коногу Асанкалый Керимбаев эле. Күтсөм, келбеди. Кабар алайын дегеним менен, чолом тийбей жатты. Аяшым соода-сатык менен Нарынга кетип, Асандын жалгыз экенин билчүмүн. Тааныштардан 11-декабрь күнү Асандын дүйнөдөн кайтканын уктум. Алдымдан жер көчө түштү. Үйүнө барсам, байкушум моюну меш жакка бурулуп, колу сунулган боюнча жаткан экен. Жанында эч ким жок, жалгыз жатып үзүлүп кетиптир. Ошондон эки ай мурун эле аялы экөө менин үйүмө конокко келгенде:
– Боке, мен эки айдан кийин өлөм,- деген эле.
– Эмне болуп кетти?
– Түшүмдө Рыспай мага аккордеонун таштап кетти.
– Өлчү, анан көрө жатарбыз,- деп тамашага салып койгом.
Көрсө, бул мага айткан акыркы сөзү экен. Каза болгондо Майрамбек Осмонов келип: “Боке, Асан аке “эгер мен өлсөм, зыйнатымда “Ак булуттарды” угузуп тургула” деп айткан”,- деди. Айла канча, керээзди аткарбай коюу – арбакты сыйлабагандык. Сөөктү жүктөп Токтогулга жөнөгүчө студияга барып “Ак булуттарды” жаздырып келгенге үлгүрдүм. Ошентип, зыйнатында “Ак булуттардын” муңдуу кайрыгы угулуп турду.

Асандын өзгөчөлүгү
– Кыргыз Республикасынын Эл артисти, обончу, аткаруучу Асанкалый Керимбаев өз заманынын таланты болчу. Наамын кошо айтып жатканымдын себеби, бул наамды ал сөз жүзүндө эмес, иш жүзүндө алган. Башка обончуларга караганда жүрөккө жете турган жагымдуу да, жугумдуу да ырларды өзүнөн ашыра эч ким ырдай алган жок.
Ала-Арча көрүстөнүнөн орун буюрбай, Кетмен-Төбөнүн эл көп барбаган жеринде жалгыз томсоруп жаткан бейитти барган сайын байкап келем. Анын жалгыздыгы ошол бейиттен эле билинип турат.
Чогуу-чаран бапыраңдап жүргөнү менен, биз анын жан дүйнөсүнүн жалгыздыгын тымызын сезип жүрдүк.
– Чыгармачылыгы аксап, өзү аялынын көзүн карап жашап калганы да сокку болду. Асан тирүү болсо, эчен шедеврлерди жаратмак. Буюккан обондору чыга албай оргуштап, муунтуп, кыйнап жатып жаралбай калды. Асан жан дүйнөсүнүн жабыркаганынан жакшы чыгарма сомдогонго алы келбей, өлүм жөнүндөгү ойдон алыс кете албай жүргөнүн да сезип жүрдүм. Бир күнү жумушка телефон чалып буркурап ыйлап алды:
– Бөкө, карачы, Рыспай кандай муңдуу обондорду чыгарган?
Жубатып, көңүлүн көтөргөнүм менен, ичимден сызып калган элем. Ошондон кийин тез эле каза болуп калды. Аттиң, дүйнө...

Ушул жерден Боркеевдин жубайы Анара эже сөзгө аралашты.

– Мен дагы Асанды жакшы билген адам катары "Ак булуттар" жөнүндө айтып кетким келет. Мени ырдаткысы эле келе берчү. Бир жолу “эми мага сахнага чыкканга кеч. Бирок сенин “Ак булуттарыңды” ырдап берейин” деп ырдап бердим. Ырдын орто жерине келгенде аны карасам, көзүнүн жашы төгүлүп турган экен. Ырдап бүткөндө чөгөлөп ырахматын айтты да, үшкүрүп алды. “Эмнеге ушул ырымдын багы ачылбай калды? Менден башка эч ким ырдабайт. Сенин бул ырды түшүнгөнүңө ырахмат” деди. Кийин бул ырда Асандын жеке тагдыры жатканын сезип калдым. Эмнегедир менин көкүрөгүмдө да ушул ыр тура берет. Бир жакшы ырчы мыкты аранжировка менен ырдап чыкса, бул ырга экинчи өмүр берет эле. Ырдын саптары да жүрөккө жете тургандай таасирлүү жазылган:

Көл жээги, касиеттүү көлдүн жээги,
Көрбөдүң, өткөрбөдүң эмнелерди.
Адашып сүйгөнүмдөн келдим сага,
Сүйүүмдү айла кылып кайрып берчи.

“60 ЖЫЛДЫК МААРАКЕСИН ӨТКӨРГӨНҮ ЖАТАБЫЗ”
Атактуу талант, өчпөгөн жылдыздын артында Керимбаев деген фамилияны унутта калтырбай турган үч уул бар. Улуусу Жанат Улуттук телевидениедеги “Үй-бүлөлүк лото” лотереясын ойнотуп, алпаруучу болуп жүрдү. Ошол эле учурда Орусиянын КВНинин Премьер-Лигасында ойноп жүрдү. Бул жигиттин жүзү элге тааныш болгону менен, Керимбаевдин баласы экенин көпчүлүк биле бербесе керек. Жанаттан кийинки эки уулу деле чыгармачылыктан алыс кетишкен жок. Биздин маектешибиз обончунун ортончу уулу Канат төмөндө­гүлөрдү айтып берди:
– Биз үч эркек бир тууганбыз. Улуусу – Жанат, 27 жашта, ортончусу – мен, 25темин, анан Санат, 24тө. Атам бизге маанайына жараша мамиле кылар эле. Көңүлү ачык турса, эркелетип, чекебизден сылачу. Маанайы чөгүңкү болсо, жанына жолочу эмеспиз. Үй тапшырманы аткаруу деген иштерге такыр аралашкан эмес. Ал жагы апамдын моюнунда болчу. Атам өзүнүн кагаздарынан бошой албай эле чиймелеп отурчу.
Санат кичине кезинде атама аябай окшош болчу. Аны көргөндөр “бул балаңды өзүң эле кусуп алгансың го” деп тамашалашчу экен. Атам өзүнө окшош баласын эмес, жанына дайыма мени ээрчитип жүрчү. Азыр атама Санат эмес, мен окшошуп калгам.
Бир туугандарымдын учурдагы иши туурасында айтсам, Жанатты бул жактан Казакстандын КВН командаларынын бирине чакырышкан. Анан ал жактан Орусияга кетти. Азыр СТС телеканалындагы “Даёшь, молодёжь!” долбоорунун автору жана сценарийин жазат. Кыргызстанга 2-3 айда бир жолу келип турат. Мен “KG Club” юмор клубунда администратор болуп эмгектенем. Санат ыр чыгарат, обон жазат. Атамдын жолун Санат менен Жанат жолдоду. Атам ушул жылы 60 жашка чыкмак эле. Биз 60 жылдык мааракесин өткөрүүгө даярдык көрүп жатканбыз. Өлкөдөгү окуялардан улам 2011-жылга жылдырдык. Концертте, буюрса, Жанат менен Санат атамдын “Ак булуттар” деген ырын аткарып чыгышат. Баса, атамдын ырларын ырдап чыккысы келген ырчыларга бир да чыгармасын сатпайбыз. Болгону, атамды сыйлап, бизден бир ооз уруксат сурап коюшса болду.

Нуржамал Жийдебаева, Сүйүн Кулматова
koom@super.kg


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  7 
Комментарийлер(9)
15.10.2010. 17:57 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
269
Катталган:
06-09-2010
Соӊку аракети:
03-07-2018 19:51
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Italia,Sardegnia.
0
EN jakwi irlardin eesi ele omuru kiska bolgonu okundurot "AK BULUTTAR"degen irun ukpaptirmin 4idamsizdik menen kutom.
15.10.2010. 18:53 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
37
Катталган:
13-10-2010
Соӊку аракети:
17-04-2014 09:37
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Bishkek
0
men dagy. myndai talanttar 100 jylda bir jolu jaralat.
16.10.2010. 22:29 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
20
Катталган:
07-10-2010
Соӊку аракети:
18-09-2018 12:49
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Ош
0
эх жалко айла жок
18.10.2010. 01:54 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
50
Катталган:
14-08-2010
Соӊку аракети:
12-11-2017 11:31
Жынысы:
Белгисиз
0
suluuga degen yry aiabai jagat
18.10.2010. 01:55 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
50
Катталган:
14-08-2010
Соӊку аракети:
12-11-2017 11:31
Жынысы:
Белгисиз
0
Super-Info Manas berdibekov jonundo dagy jazyp koigulachy chynygy kuudul ele
18.10.2010. 14:24 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
70
Катталган:
05-07-2010
Соӊку аракети:
30-04-2012 11:08
Жынысы:
Белгисиз
0
Байкени биржолу пив.барда бармен болуп жургон кезде сыйлаган болучумун 98-99 ж.болсо керек, бирок мен таанычуумун, байке ото эле жонокой киши болчу, ырлары сонун
18.10.2010. 18:10 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
42
Катталган:
30-08-2010
Соӊку аракети:
18-09-2018 23:47
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Korea
0
jatkan jeri jailuu bolsun!
23.10.2010. 22:43 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
83
Катталган:
27-03-2010
Соӊку аракети:
28-12-2012 05:10
Жынысы:
Белгисиз
0
Jatkan jeri jayiluu bolsun, Janat agaydyn balasy ekenin men da bilgen emesmin...Chygarma4yl adam boldu, "akkan aryktan suu agat" degen ushul eken da! Agay baldary menen syimyktanmak eken da, tiryy bolgondo...
05.02.2016. 23:51 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
13
Катталган:
28-03-2015
Соӊку аракети:
31-03-2016 19:36
Жынысы:
Белгисиз
0
Мындай талант кайра жаралбаса керек ... Жаткан жериниз жайлуу болсун ! Ырларынызды суйуп дайыма угам
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: