Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

Равшан Жээнбеков, ЖКнын депутаты: «ЭЛ МУРДАГЫДАЙ БЕШ ЖЫЛ КҮТПӨЙТ. Келет да, айдап таштайт, баарыбызды»

№432 11-17-февраль, 2011-жыл


Маанилүү маек

“Эки ирет төңкөрүш жасап, өлкө башчыларын кубалап жибердик” деп төш каккан карапайым адамдарды кезиктирип калам. Эгер ошол сыртынан мактанып, ичинде жардылыктан каржалып турган ал адамдын курсагы ток болсо, эч качан ач айкырык салып митингге чыкмак эмес.
Канткенде элдин курсагы тоюп, Кыргызстанга жай турмуш орнойт? Канткенде Кыргызстан азыркы оор абалдан чыгат? ЖоКенин депутаты, “ата мекенчи” Равшан Жээнбеков менен маегибиз ушул темада болду.

– Равшан байке, кепти айлык акылар тууралуу баштасак. Биз иликтөө жүргүзгөндө тажрыйба-даражасы жок жаш мугалим 1000 сомдун тегерегинде айлык аларын тактаганбыз. Сиз ажонун 120 000 сомдун тегерегинде айлык алары тууралуу айтып жатасыз. Эмгек акыларда мынчалык ажырым болгону туурабы?
– Калктын жалпы жашоо абалы жакшы өлкө болсок да макул эле. Бүгүнкү бюджетибиздин мындай абалында президент жана анын аппаратына бөлүнүүчү чыгашанын өсүп кеткени такыр туура эмес. Мен атайын бюджеттин долбоорун алдырып, карап чыктым. Мына, өзүңүз да көрсөңүз болот. Былтыр президентке 606 миллион 305 миң сом бөлүнгөн болсо, быйыл 829 миллион 512 миң сом каралды. А бюджеттин таңсыктыгы расмий түрдө 21 миллиард сом. Тыштан карызга келе турган акчалар 10 миллиарддын тегерегинде. Алар сөзсүз түрдө келет деген кепилдик жок. Демек, жалпы таңсыктык 30 миллиард сомду түзөт. Мына ошентип, бюджеттин жарымына жакынын дефицит менен кабыл алып жатканыбызда бир дагы мамлекеттик жетекчи “мен мобу, мобудан баш тартам. Ал бизге керек. Бирок өлкө ушундай оор абалда турганда биздин министрликтин же аппараттын бюджетин 20-30 пайызга кыскарталы. Мунсуз же тигинсиз иштей турабыз” деп ооз ачышкан жок. Бири дагы! Анткени баарынын бюджети жылдагыдан көбөйдү.
Эмне үчүн биз, “Ата Мекен” фракциясы “кыскартчусун кыскарталы” деп чыйпылыктап жатабыз. Айрымдар бизди “популист болуп баратышат” деп айыпташууда. Жок, бул популизм эмес. Бул күндүн талабы. Эгер азыр чара көрбөсөк, апрелдин аягы, май айында бюджетибиздин таш-талканы чыгат. Ошого карабай бир дагы мамлекеттик жетекчи радикалдуу чечим кабыл ала алган жок. Мына, былтыр Грузияда кыйынчылык болуп, Тбилисинин мэри кызматтык эки машинасын сатты. Бул эмне, популизмби? Эгер жетекчилер өздөрү үлгү болбосо, абалдын оор экенинен ушинтип белги бербесе, эл ойлойт да, “аа, булар жыргап эле жүрүшөт” деп.
Чынында, эң алгачкы үлгүнү өлкө башчы көрсөтүшү керек. “Мен мобу, мобу чыгашадан баш тартам. Мени бүгүнкү күндөн тартып 5 гана адам кайтарат” десе болбойбу? Бакиев кезинде эң көп бюджет мамлекеттик күзөт кызматында болчу. Эми деле ошол. Атүгүл мына, карап көрүңүз, күзөт кызматынын бюджети канча экени да расмий кагаздарга жазылбайт, жашыруун. Бул дагы 100 миллиондогон сом. Андан кем болбойт.
А алар, болгону, үч адамды кайтарышат. Президентти шагыраган автоматчан 50-60 адам, премьерди 20-25, спикерди 5-10 адам кайтарат. Президенттик администрациянын жетекчиси мамлекеттик кайтаруудагы адам эмес, ага карабай учурда Каптагаевди 5-6 автоматчандар кайтарып жүрүшөт. Эгер ушул кыйын кезеңде мындай артыкбаш чыгашалардан баш тартпай ушундай жыргалбай жашоону өзүбүзгө туура көрсөк, анда биз бай мамлекетпиз да!
– Азыр кимдер көп айлык алышат?
– Президент, анын аппараты, премьер, анын аппараты жана үчүнчү орунда Жогорку Кеңеш. Айлыктарды жок дегенде ЖКнын деңгээлине түшүрүү керек деп жатабыз.
Бүгүнкү күндө бюджетибиздин киреше бөлүгү 60 миллиард сомдун тегерегинде болсо, президентти, премьерди, Жогорку Кеңешти кармоо үчүн 2 миллиард сомдун тегерегиндеги акча кетүүдө, министрлерди кошпогондо. Эгер бюджеттин киреше бөлүгү менен эсептесек, анын олуттуу эле бөлүгүн түзүп жатпайбы. Жаңы өкмөт чыгымдарды азайтуунун жолун тапкан жок. Тескерисинче, баягыдай эле тыштан келе турган карыздарга таянып, чыгымдарды көбөйтүүдө.
– Грузия тууралуу сөз козголуп кетти. Алар өлкөнү кризистен чыгарууну алгач мамлекеттик кызматкерлерди кыскартуу менен башташкан эле. Биз анте албайбызбы?
– Саакашвили бийликке келгенден кийин мамлекеттик кызматкерлердин санын жарым жылдын ичинде 20, бир жыл ичинде 40 пайызга кыскартты. Бул радикалдуу чара. Бизде статистика боюнча иштеген адамдардын санына жараша алганда, мамлекеттик кызматкерлер 15,2 пайызды түзөт. Бул кедей мамлекет үчүн “не позволительный роскошь”. Эң бай мамлекеттер, мисалы, Франция жана Канадада бул көрсөткүч 20 пайызды түзөт.
– “Жаңы өкмөт кайра эле карыз суроо жолуна түштү” деп турасыз. Өзүңүз кандай жолду сунуштаар элеңиз?
– Бизде коррупция тамырлап кеткен. Кыргызстан паракорчулук боюнча дүйнө жүзүндө 4-орунда! Албетте, андайда экономика ачык-айрым эмес, көмүскө түргө өтүп кетет. Өкмөттүн эң негизги милдети – азыр ошол көмүскөдөгү экономиканы ачыкка алып чыгуу. Муну ишке ашыруу үчүн эмне керек? Көп акыл, профессионализм, анан, албетте, алкымды бууп иштеш керек. Бул ишенимдүү жана татаал жол. Андайга баш ооруткулары келбейт да. Андан көрө түрктөрдөн, орустардан карыз сурап келген оңой. Ал үчүн көп деле эмгек, акыл талап кылынбайт. Мамлекеттин кепилдигин берип, бир топту шайлап туруп жөнөтүшөт, кайсы бир бай өлкөгө же уюмга. Алар жалдырап күнү-түнү кабылдамаларда отурушат. Анан боор ачыганда “койчу, ушул кыргыздарга” деп туруп кол коюп беришет. Ошентип карыз келет. Аны менен өлкөнүн тышкы карызы өсөт.
– Көмүскөдөгү экономиканы ачыкка чыгаруу үчүн салык кызматы жакшы иштеши керек...
– Ооба, ал үчүн салык кызматы жакшы иштеши керек, өкмөт эффективдүү иштеши керек. Бажы кызматына көзөмөлдү күчөтүү керек. Ал үчүн мамлекеттик кызматтарга туугандарын эмес, билимдүү адистерди алып келүү керек. Ошолордун бири кылынган жок да. Эмне үчүн бир дагы мамлекеттик ишкананын, акционердик коомдун жетекчилигине сынактын негизинде жетекчи алынган жок? Бардыгы тааныштарын, досторун, туугандарын шайлап жатышат. Анткени алар аркылуу коррупция жүргүзүү оңой. Сынактан өтүп келген жетекчи андай иштерге жол бербейт да.
Бизге жаңы көз караштагы, билимдүү кадрлар керек. Жалаң жаштар деп айтпайм. Анткени жаштардын арасында жетимишинчи жылдардын көз карашында жүргөндөр толтура. Өтө тажрыйбалуунун да кереги жок. Анткени чоң тажрыйба чоң коррупцияга да алып келет. Ошондуктан жаңы көз караштагы, билимдүү, чынында эле жүрөгү, аң сезими менен мамлекетти өнүктүрсөк деген адамдарды кызматка тартуу керек.
Саакашвилинин бир кеби эсиме түшүп кетти. Жаштарды кызматка алып келип жатканда аны “жалаң тажрыйбасыздарды жыйып алды” деп сындагандар көп болгон. Ал: “Ооба, туура айтасыңар, алардын тажрыйбасы жок. Бирок булардын уурдаганга да тажрыйбасы жок”,- деген.
– А бизде ошол муун даярбы?
– Эл дайыма лидердин артынан ээрчийт. Эл өзү жалпы, бирдей ойлоно албайт. Элди бирдей ойлонтуу үчүн мамлекеттин башына келген элита так максатты коюп, ошол максатты мамлекеттин ар бир адамына түшүнүктүү кылып жеткирип бериши керек. Мен президенттен же премьерден ушундай аракетти күтөм. Мисалы, мен минтип айтмакмын, менин максатым – кыргыз эли жакшы жашаган же болбосо заман талабына жооп берген кыргыз мамлекетин куруу деп. Ошону кантип ишке ашырууга болот? Анын жолдорун ар бир жаранга айтып жеткирүү керек. Мисалы:
Заманбап мамлекетти куруу үчүн экономикабыз либералдуу болот. Ар бир тармакка мамлекеттик кызматчыны тыга бербейбиз. Ар бир жерге мамлекеттик көзөмөлдү койбойбуз. Демек, бизнес жана экономика эркин болот. Эки гана учурда бул тармактарга мамлекет кийлигишет. Эгер коопсуздук же адамдардын саламаттыгына байланыштуу маселе жаралса. Калган учурда экономика менен бизнес толугу менен эркин.
Биз демократиялык саясатты жүргүзөбүз. Ал бизге мыкты мамлекет, күчтүү улут түзүүгө жардам берет. Мыкты улут түзүү үчүн кыргыздын тилине, тарыхына, маданиятына көп көңүл бурабыз. Мына ушул жолдор менен кыргыздын жакшы мамлекетин курабыз. Ушундай сөздөрдү өлкө жетекчилеринин эч кимиси айта алган жок. Айта аларына көзүбүз да жетпей калды. Ошолорду айтып элдин киргилденип турган көңүлүн тазарта алса, анан эл ишенип артынан ээрчимек.
– Акыркы күндөрү чет жердик маалымат каражаттары “Кыргызстанда жазында кайрадан төңкөрүш болот” деген ойду байма-бай жаза башташты. Карап туруп “кайсы бир күчтөр ушундай жолдор менен элдин үрөйүн учуруп, паника жаратууга аракет кылып жатышат” деген ой келет. Ушундайда журт башчылары элге кайрылып, көңүлүн тынчытса болбойбу?
– Айтканыңар туура. Азыр “дагы революция болот” деп кыргыз элинин аң-сезимин программалоо жүрүп, өкмөт болсо аларга каршы тура албай жатат. “Жок, революция болбойт. Ал үчүн биз мындай иштерди кылдык, эми буларды жасайбыз” деп эл менен тыгыз карым-катышта болушу керек эле. Негизи, революцияны болтуруу да, болтурбоо да өкмөттүн колунда. Эгер өкмөт жакшынакай өзгөрүүлөрдү бере албаса, элге үмүт бере албаса, анда, албетте, революция болот. Анткени эл мурдагыдай беш жыл күтө албайт. Келет да, айдап таштайт, баарыбызды. А тескерисинче, кичине эле сезиле турган жакшы иштерди жасаса, элдин жашоосуна аз да болсо жеңилдик киргизсе, анда эл бул өкмөттү колдон-буттан алып колдоп кеткени турат.
– Азыр мамлекетибиздин, кыргыздын негизги душманы ким деп ойлойсуз?
– Биринчиси – коррупция. Апрель окуясынан кийин деле эл аралык уюмдардын иликтөөсү боюнча мамлекетибизде коррупциялык көрсөткүч өзгөргөн жок. А мамлекетти оңдойбуз десек, каалайбызбы, каалабайбызбы, коррупция менен күрөшүшүбүз керек.
Экинчи маселе – инфляция. Өткөн жылдагы расмий көрсөткүч боюнча, инфляция 17 пайызды түздү. Ал эми расмий эмес эксперттердин айтуусу боюнча, 20-25 пайызга чыккан. Бул ансыз деле жакыр элибиз андан дагы кедей болду дегендик. Мына, эттин баасы 350, картошканын баасы 35 сомго чыгууда. Айыл чарбасына багытталган биздин мамлекетте эттин баасы мынчага чыгат деген эмне? Анан инфляция 20 пайызга чыгып жаткан жерде мугалимдердин айлыгын 30 пайызга көтөрүү эч кандай жылыш-жыйынтык бербейт.
– Нарын облусунун эли “биз тараптан бир дагы министр жок экен” деп чыгып, атүгүл премьер да буга кайрылып, “чын эле Нарындан министр бекитилбей калыптыр, биз мунун үстүнөн иштеп жатабыз” деди. Бул эмне, ушунчалык маанилүүбү? Кадрлар маселесине келгенде профессионалдуулукка эмес, кайрадан эле кокту-колот саясатына такала беребизби?
– Туура айтасыз, ал маанилүү эмес. Чынында эле үлгү берип, жашоону жакшыртам десе, бир райондун адамдарын кызматка коюп койсо да болот. Эң маанилүүсү, калктын жашоосу жакшырышы керек.

Шаиста Шатманова
politika@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(10)
11.02.2011. 18:36 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
80
Катталган:
30-04-2010
Соӊку аракети:
03-09-2015 17:52
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
Президент, анын аппараты, премьер, анын аппараты жана Жогорку Кеңеште иштегендердин айлыктарын кыскартыш керек дагы, айлыгы аз алгандарга ошолордун эсебинен кобойтуулору керек. Дагы, баса алардын командировкаларын дагы азайтыш керек. Жонокой элдин озулоруно положенный акчаларын бериш керек. Ошону дагы, бербей жатышбайбы!?
12.02.2011. 07:01 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
9
Катталган:
26-09-2010
Соӊку аракети:
17-05-2016 17:05
Жынысы:
Белгисиз
0
prezindenttin ukugu azaidy dep atyshpady bele!?Germani9dagydai dep.
birok Germeni9dagydai a4yk politika Kyrgyzstanda e4 ka4an bolbot go,ushintip "расмий кагаздарга жазылбайт, жашыруун. "bolup atsa baary. ba9gy ele taanyshtardy shailoo bashtalgan go,ee?
12.02.2011. 10:52 
Тайпасы:
Тартип бузгандар
Комментарийлердин саны:
57
Катталган:
16-08-2008
Соӊку аракети:
23-01-2015 20:22
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
Коррупция жонундо кучтуу мыйзамдарды жазуу керек. Пара алып кармалгандарды уй мулкун конфискациялап, 10-15 жылга камоо керек. Ошондо гана коррупция азаят.
13.02.2011. 07:03 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
61
Катталган:
23-10-2010
Соӊку аракети:
17-11-2018 12:35
Жынысы:
Белгисиз
0
kesibi boyuncha ekonomist okshoyt...
13.02.2011. 12:39 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
2
Катталган:
13-02-2011
Соӊку аракети:
14-04-2011 11:19
Жынысы:
Белгисиз
0
Эл чын эле кутпойт 5 жыл, анткени дагы башкалар президент болгулары келишет. коррупция азыр токтобойт, бекер- белен акчадан ким баш тартсын.4- места жаман эмес 1- местага аз калыптыр, молодцы коррупционерлер так держать. Кыргыздын атын чыгарып жатасынар. Биз силер менен сыймыктанабыз.
14.02.2011. 17:45 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
181
Катталган:
11-05-2010
Соӊку аракети:
10-10-2016 21:55
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кыргызстан
0
Чет мамлекетте катардагы мугалимдин айлыгы 120 мин сомдон коп болуп жатат. Эгер президент жаздым болуп сасык саясаттын курмандыгы болуп олтурулуп кетсе,дуйнолук коомдун алдында "президенттин корбой албаган байкуш олко" деген статуска ээ болобуз.Ошондуктан аны жакшылап коргоо керек.Алар биздин мамлекеттин окулчулугун аркалап жатышат.
14.02.2011. 17:50 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
181
Катталган:
11-05-2010
Соӊку аракети:
10-10-2016 21:55
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кыргызстан
0
Гулжигит туура айтасын.Паракорчулукка каршы ошондой мыйзамды мен да ойлонуп журом. Жаны муунга келсек.Алдыбызда мекен учун кызмат кылууга башын сайып койгон,тажрыйбалуу(бирок,акча алууну билбеген) алтын муун даяр турат,буйруса. Кыргызстан 180 градуска бурулуп,онугуунун жолуна тушот.Копчулук байкап деле калды алардын кимдер экенин,ошолордон гана умут кылып калышты.Буйруса,умутторду жузого ашырабыз. Коробуз,анан Киргиздер кандайча Кыргызча суйлоп калгандарын.
15.02.2011. 15:34 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
17
Катталган:
17-02-2009
Соӊку аракети:
30-01-2018 22:28
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Evergreen
0
Власть,деньги меняют человека.Эх чиркин жашоо!окмоттогулор чонтокторун толтуруп ,туугандарына уй салып бермеинче карапайым калк оз арабасын озу суйроп кете берет...
16.02.2011. 22:03 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
14
Катталган:
13-03-2010
Соӊку аракети:
25-03-2018 15:17
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Москва
0
"Ит уроо берет кербен журоо берет" дегендей,жон эле уроо бербей кыймыл аракетине отуш керек.Кербенди туп орду менен алмаштырыш керек,жана уроончок иттерди чыныгы ээсин жана уйун кайтаруучу нерсеге алмаштырыш керек.Албетте кандай гана кеп-аракеттер болбосун эч озгоруулор болбойт.РИОну озунун уйуру менен,жана ошондой эле эскилерди тап такыр камап жоготмойун эч бир натыйжага келбейбиз.Жон эле ИТче уроо беребиз уроо беребиз алардын кербени болсо журоо берет журоо берет.
18.02.2011. 09:44 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
17-02-2011
Соӊку аракети:
31-03-2016 17:06
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
kytai xinjiang kyzylsuu akqikakshaal)
0
rabshan baike ,aiabai tuura aitypsyz. kyrgyz elinin en ele chon dushmany bul parakorkul.taryhtagy tajribalar da munu yrastagan. misaaly ilgerki uluu padyshalyk olkolorda atugul materik attagaan imperiyalar daparakorluktun aiynan oiron bolgon. kyrgyzdyn el bashy bolgon adamdar oz ulutunun tagdyry jana ozulorunun tagdyry uchun jana kiyinki urpaktarynyn el ichinde jer karap kalbastygy uchun parakorluktu joiup, ozun da tazartyp el kyzykchylygyn oiloshu kerek.
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21471;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: