Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

КУКСИДЕН НЕРВ БУЗУЛУП, ЧАЧ ТҮШҮП, ДААМ СЕЗҮҮ АЗАЯБЫ?

№447 27-май - 2-июнь, 2011-жыл


Көптөгөн өлкөлөрдө “бомж-пакет” атка конгон Кытайдын тез даярдалуучу кесмелери (кукси) адамдарга көптөгөн оору апкелери аныкталган. Бул эле эмес, курамындагы зыяндуу зат аркылуу адамды баңгизат сымал өзүнө байлап алары да белгилүү.

ООРУҢДУ ТАБАГЫҢДАН ИЗДЕ
Кытайларда “ооруңду табагың­дан изде” деген сөз бар. Бул “ооруну ичкен тамагың апкелет” деген сөз. Ушул сөздү тастыктагылары келгендей, кытайлыктар адамга зыяндуу тез даярдалуучу кесмелерди чыгарып сатып жатышкандай. Анткени куксилерге эл айткандай химикат кошулат. Башкача айтканда, боёктор, көпшөк кылуучу, жыт берүүчү, даамды күчөтүүчү жана кесме чирибей, көгөрбөй сакталуусу үчүн кошулмалар кошулат. Бир порция тамак үчүн ушунча түрдүү химикат кошулса, анда аны тамак дейбизби же уу дейбизби, өзүңүз ойлонуп көрүңүз. Кыскасы, химиялык кошулмалар азыкты арзан баада даярдоо жана азыкка табигый көрүнүш берүү үчүн кошуларын баамдадыңыз окшойт.
Ал эми уулуу заттар организмде акырындап топтолуп, ууландыра берет. Келиңиз анда, ошол химиялык заттар организмге кандай зыян алып келеринен кабар алалы.

НАТРИЙДИН ГЛУТАМАТЫ БАҢГИЗАТТЫН РОЛУН АТКАРАТ
Куксидеги эң башкы зыяндуу зат – биологиялык активдүү кошулма болуп эсептелген натрий глутаматы (Е-621). Татымалдар менен кургак азыктардын баарына кошулат. Бул ак түстөгү кристалдуу упадай (порошок) зат тилдин даам билдирүүчү рецепторлорун аябай сезимтал кылып коёт. Башкача айтканда, даам сезүүнү өтө күчөтөт. Андыктан кукси жегенден кийин адам өзгөчө даамдуу тамак жегендей боло түшөт да, кийин аны көксөй баштайт. Медиктердин куксидеги бул кошулманы баңгизат катары эсептешери ошондуктан.
Натрийдин глутаматы балдар азыктарына да кошулат. Андыктан балдар үйдүн тамагын жебей, баштыкчалардагы даяр тамактарды (анын ичинде куксини) сатып берүүгө аргасыз кылгандарынын сырын түшүндүңүз окшойт.
Изилдөөлөргө таянсак, натрийдин глутаматы акырындап борбордук нерв жана жүрөк-кан тамыр системасы менен кошо терини бузат. Чачты түшүрүп, даам сезүү менен көрүүнү төмөндөтөт. Баш ооруну жараткандыктан, шарттуу түрдө “кытай ресторанынын синдрому” деп да аталат.
Айта кетчү нерсе, натрий глутаматын Япония 20 жыл мурун, дагы бир топ өлкөлөр жакынкы жылдардан бери колдонууга тыюу салышкан. Ага карабай жеке ишканалар жапа тырмак эле аны колдонуп келишет. Болгону, баштыкчалардын сыртына андай кошулма бар экенин жазышпайт.

БАШКА КОШУЛМАЛАР
Тез даярдалуучу тамак-аштын, анын ичинде куксинин сакталуу мөөнөтүн узартуу үчүн көп учурларда кошулмалардын синтетикалык түрлөрү колдонулат. Булар түрдүү ооруларды пайда кылат. Анда зыяны тууралуу азыноолак кеп кылсак.
Кошулмалардын эң коркунучтууларынын бири гуар (Е-412) болуп эсептелет. Бул индия акациясынан алынат жана анын курамында 2 уулуу зат бар. Уулар организмге кайра калыпка келбей тургандай зыян алып келет (окумуштуулар дене мүчөдө да өзгөрүүлөр болорун айтышат).
Тез даярдалуучу кытай кесмелеринен Е-385 (натрий этилендиаминтет­раацетаты, кыскача ЭДТА) да чыккан учурлар кездешет. ЭДТАнын күчүн ушундан билиңиз, аны менен тишти сүртсө, кальцийи кетип, тиш жумшак болуп калат. Мына ушундай коркунучтуу кошулма тез даярдалуучу азыктарга кошулуп жатканы кооптуу.
Боёктордон табигый боёктор (Е-101 же Е-102) кошулат. Булар көбүнчө сары өңдө болот. Табигый делгени менен, аллергияны чакырат. Ал эми аллергиясы барлардын оорусун күчөтүп, астмага чейин жеткириши ыктымал.
Айрым окумуштуулар “кошулмалар жараткан кээ бир оору түрлөрү укумдан-тукумга өтүп кетиши да мүмкүн” деп айтып чыгышууда.

БИЛГЕНИҢ ОҢ

  • Кытайлар тез даярдалуучу кесмени Мао Цзедундун атайын буйругу менен ойлоп табышкан. Кытай элинин башчысы эл, өзгөчө аскерлер түшкү тамакка аз убакыт коротушун каалаган. Анын тилеги ишке ашып, кайнатып бышырууну талап кылбаган баштыкчадагы кесмелер ойлонуп табылат. Акырындап мындай “5 мүнөттүк түшкү тамак” дүйнөгө кеңири жайылып кеткен.
  • Азыктардагы жана тез даярдалуучу кесмелердин курамындагы кайсы консерванттар кандай ооруларды жаратат:
    Е-221, Е-222, Е-223, Е-224, Е-226 – ичеги-карын ооруларын;
    Е-230, Е-231, Е-232, Е-238 – терини жабыркатып, тери ооруларын жаратат;
    Е-131, Е-142, Е-210, Е-212, Е-213, Е-215, Е-330 – ракты;
    Е-250, Е-251 – жүрөк-кан тамыр ооруларын күчөтөт. Булардан тышкары да көптөгөн зыяндуу кошулмалар бар.


ПАЙДАЛУУ КЕҢЕШ
Окумуштуулар кайсы азыктар дарынын таасирин төмөндөтөрүн жана кандай азык кайсы ооруну күчөтүп жиберерин аныктап чыгышты.

  • Бойго бүтүрбөөчү жана аллергияга каршы каражаттарды ичип жүргөн кезде грейпфрут ширесин ичпөө керек. Анткени шире андай дарылардын таасирин өтө төмөндөтүп жиберет.
  • Сүт антибиотик дарылардын көп түрүнүн начар сиңишин да шарттайт. Демек, дарынын таасири төмөндөйт.
  • Астмадан азап чеккендер куурулган эт, шишкебек дегендерди өз рационунан чыгарып салуулары зарыл.
  • Ал эми грилде бышкан эт астманын пристубун күчөтүп жиберет.

Канымжан Усупбекова
kenesh@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  5 
Комментарийлер(25)
30.05.2011. 10:40 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
256
Катталган:
16-05-2011
Соӊку аракети:
06-09-2016 10:59
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
шумдугун кургур
30.05.2011. 10:41 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
256
Катталган:
16-05-2011
Соӊку аракети:
06-09-2016 10:59
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
ошол силер жазган куксини рекламада какшап берип жатат ко, аны кантесинер?
30.05.2011. 11:23 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
44
Катталган:
02-02-2011
Соӊку аракети:
16-08-2014 07:36
Жынысы:
Белгисиз
0
Чын эле ушул кытай товарларын жок кылып олкого киргизбей коюш керек.Мектеп окуучулары жеп жургонун корсон зээнин кейит,алар бут ууга толуп калды го организми!!! Келгиле куксилерди жок кылуу учун демилге которуп чыгабыз,хотя колдон келээр бекен!!!
30.05.2011. 11:28 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
345
Катталган:
07-09-2010
Соӊку аракети:
15-11-2018 12:07
Жынысы:
Белгисиз
0
негизи эле кытай дегеле онбогон калк экен...
жебеш керек продуктыларын вообще.........
30.05.2011. 11:32 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
31
Катталган:
21-12-2010
Соӊку аракети:
05-04-2012 14:55
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
бишкек
0
рекламаны тыйып коюш супер -инфонун иши эмес, ар бир адам билсе, сатып албай койсо эле жакшы да. маалыматынарга рахмат!
30.05.2011. 16:03 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
215
Катталган:
03-09-2010
Соӊку аракети:
01-02-2017 15:02
Жынысы:
Белгисиз
0
uwundan kiyin akurku jegenim ywyl bolsyn kyksini.
31.05.2011. 03:53 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
6
Катталган:
11-05-2011
Соӊку аракети:
12-11-2018 07:03
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Talas
0
Маалыматынарга чон рахмат, чындыгында буга чейин куксинин зыяндуулугуна коп маани бербептирмин, кийинки сандарда дагы кайсы тамактар зыян экенин дагы жазышынарды суранам.
31.05.2011. 13:17 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
130
Катталган:
29-11-2010
Соӊку аракети:
15-11-2018 20:07
Жынысы:
Белгисиз
0
Bizde azyk tulukko koshuluuchu zattardyn normasy degen atajyn zakon ishtep chykpasa, alar chykkan kundo da para menen teksheruu otso ushundaj bolot da. Al kuksi emes toltura ele tamak ashtar bolso kerek, himikat koshulgan.
31.05.2011. 15:45 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
10
Катталган:
25-09-2010
Соӊку аракети:
15-11-2018 15:17
Жынысы:
Белгисиз
0
Кыргыздардын генефонду бузулуп баратат, ыраматылык союз тарагандан бери кыргыз кытай тамагын жеп келе жатат. Кукси, окорочка ж.б. Эртен биздин бала-чакалар кандай болот. Аялдар тороого жондомсуз, же майып балдар торолобу. Жана дагы ушул сыяктуу. Мунун алдын албасак болбойт.
01.06.2011. 12:29 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
253
Катталган:
26-11-2009
Соӊку аракети:
02-11-2017 23:46
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
Chatkal atynyzga karaganda chatkaldan bolsonuz kerek (((.siz tuura aitasyz oshon uchun murunkudai kop balaluu ui-bulonu jolukturuu kyiyn azyrky jashoodo koptordun 1-2 den ele baldary bar sebebi organizm ne pozvolyaet degendei
01.06.2011. 21:51 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
13
Катталган:
24-02-2011
Соӊку аракети:
21-09-2018 17:20
Жынысы:
Белгисиз
0
Кош бол эми кукси!)))
02.06.2011. 03:41 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
24
Катталган:
21-02-2010
Соӊку аракети:
23-01-2018 12:16
Жынысы:
Белгисиз
0
Кытайлар акылдуу калк экенин корсотуп жатышат. Акырындап дуйнодо кытайлар кобойуп жатат. Акыры дуйнону кытайлар каптайт.Ал эми арзан деп журуп кыргыздан кырк да адам калбайт. Качан онугобуз? Ким билет качан! 2 жылдан бери бут олко кризистен кыйналып жатса,кытайдын экономикасы 20%ке которулду.Байкуш эл арзан нерсени алат да. Арзандын тузу эч качан татыбайт!!!!!!
02.06.2011. 03:44 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
24
Катталган:
21-02-2010
Соӊку аракети:
23-01-2018 12:16
Жынысы:
Белгисиз
0
Муну ууланып олгондон кийин тушунобуз го. Окорочка,жумуртка,сагыздар,оюнчуктар, кийимдер бут кытайдан келет. а эмне учун кытайда биздеги нерселер колдонулбай? короче мы кушаем и одеваем китайский мусор! Вот и все!!!!!!!!!!!!!!!111
02.06.2011. 22:40 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
56
Катталган:
16-12-2010
Соӊку аракети:
18-02-2013 12:11
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек- Жалал Абад
0
Кытайдын куксисин айтабыз, а биздин озубуздон чыгарып жаткан куксилердин курамын текшерген жан бар болду бекен?
мен мурда куксини жакшы коруп ар турунон алып жейт элем,акыркы убакта куксини жеп баштаганда эле мурдуман суу агып кетчу болгон, анан жегенди токтотком...
04.06.2011. 05:36 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
461
Катталган:
20-08-2010
Соӊку аракети:
10-06-2016 08:31
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кытай-Кызылсуу кыргыз автономиялуу областы
0
atandyn korv kytaidyn kaisyl tvshvmdrv baryp jatty eken
04.06.2011. 22:09 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
3
Катталган:
04-06-2011
Соӊку аракети:
05-06-2011 15:41
Жынысы:
Белгисиз
0
жаш балдар бул киксини пачка пачкалары менен жешет эми алардын ден соолугу коркунучта
05.06.2011. 20:56 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
391
Катталган:
22-09-2010
Соӊку аракети:
29-12-2015 01:13
Жынысы:
Белгисиз
0
а кытайлар куксини дуйного жайылтыа койушуп, оздору ден соолукка пайдалуу азыктарды колдонушат...тамкты культ менен жешет анан кеч картайып кеч олушот...А байкуш кыргыздардын ашказанына бирдеме жугурсо болду...пайдалуу зыяндуусуна карабайт...Чындыгында акыркы убакта Ген бузулуп баратат...муну ойлогон эч бир жан жок
08.06.2011. 07:20 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
234
Катталган:
28-05-2011
Соӊку аракети:
27-06-2018 01:21
Жынысы:
Белгисиз
0
kosh bol kuksi tubolukko!
08.06.2011. 10:08 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
29
Катталган:
22-08-2010
Соӊку аракети:
19-08-2013 12:15
Жынысы:
Белгисиз
0
Мендагы кукси дегенди коп колдончумун. Маалыматыныздарга чон рахмат, мурун да коп укчумун. Болду эми кукси менен коштошом.
13.06.2011. 13:01 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
21
Катталган:
22-04-2010
Соӊку аракети:
19-09-2018 14:03
Жынысы:
Белгисиз
0
рахмат
23.10.2011. 16:36 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
9
Катталган:
02-08-2011
Соӊку аракети:
11-12-2011 19:56
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
о кудай, бу кытай деген онбогур бизди жайыбызга коебу?!Акмактар, адамдын убалынан коркпогон...
19.01.2012. 20:53 
Тайпасы:
Тартип бузгандар
Комментарийлердин саны:
117
Катталган:
12-10-2011
Соӊку аракети:
11-04-2015 11:53
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек-New-York
0
ушл куксини коргум жок кантип эле жей беришет экен ыя
29.04.2013. 12:10 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
256
Катталган:
16-05-2011
Соӊку аракети:
06-09-2016 10:59
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
куксин менен жергегир десе жебейм эми точна
14.06.2013. 15:46 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
07-06-2013
Соӊку аракети:
06-02-2014 10:54
Жынысы:
Белгисиз
0
Кукси саткандарды бироо козомолдойбу? Балдар алып жей берет да!?
16.05.2014. 15:55 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
24
Катталган:
13-04-2014
Соӊку аракети:
16-11-2018 08:26
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кара-Балта
0
Арга жоктун тамагыда!
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21471;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: