Архив
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар
Akbuura gazeta

ТАҢ СУПАCЫ ИҢИР БЕЙКУТ

№288 9-15-май, 2008-ж.


Сүйүктүү жар, мээримдүү эне болууну кыялданган кыздар каардуу согуштун айынан ал кыялдарынын бирөөсүнө да жете албай калышты. Мекенин коргоого, аталары, агалары үчүн өч алууга аттанган кыздардын оор тагдырын сүрөттөгөн бул фильмди көргөн чыгаарсыз. Улуу согушту эске салып жыл сайын Жеңиш күнүнө карата көрсөтүлгөн тасманын таржымалы төмөндө.

Режиссёру – Станислав Ростоцкий
Оператору – Вячеслав Шумский
Композитору – Кирилл Молчанов
Сценарийин жазгандар – Станислав Ростоцкий, Борис Васильев
Ролдордо: Елена Драпеко, Екатерина Маркова, Ольга Остроумова, Ирина Шевчук, Ирина Долганова, Андрей Мартынов, Людмила Зайцева, Алла Мещерякова, Алексей Чернов, Виктор Авдюшко жана башкалар

БОЛГОН ОКУЯНЫ ЧАГЫЛДЫРГАН ТАСМА
Улуу Атамекендик согуш, ал калтырган кара так көптөгөн таланттуу жазуучуларды ойго салган. Орду толбос, түбөлүк жоголгон муунду алып кеткен улуу согуш тууралуу эсте калаарлык чыгармалардын бири – жазуучу Борис Васильевдин чыныгы жашоодо болуп өткөн окуяны сүрөттөгөн “Таң супасы иңир бейкут” повести. Бул повесттин каармандары менен жакындан таанышуу мүмкүнчүлүгү анын негизинде тартылган тасма жарык көргөндө пайда болду.
Старшина Васков баш болгон батальонго зенитчиктер отряды келет. Мыкты аскерлерди күткөн старшина «жардамга кыздар келет» деп эч күткөн эмес. Согушта жүрсө ажарлуу, шайыр, назик кыздардын бирин-бири тамашага салганын байкап, ичинен эркек жоокерлерден кем калбаган эр жүрөк кыздарга таң берип келет. Тылда немистердин диверсиондук отряды пайда болгондо душмандын маанилүү аскерий объектилерин коргош үчүн Васков 5 кыз менен 16 диверсантка каршы теңсиз согушка чыгат.
“Таң супасы иңир бейкут” фильми согушта курман болгон 20 миллион адамдын арасындагы 5 кыздын окуясын айтып берет. Жөн гана беш кыз эмес, беш жаш жа­на шер жоокерлер жө­нүн­дө, алардын артында турган эл, Мекен жө­нүн­дө.
Согушту чагылдырган фильмдерде көрүү­чү кырылып аткан миңдеген жоокерлерге көңүл бурбастан, ага жакын бир гана аскердин өлү­мү үчүн ичи ачышат. Сталин айткандай, “бир кишинин өлүмү – трагедия, миң кишинин өлүмү – статистика”.

КАНТИП ТАРТЫЛГАН?
“Таң супасы иңир бейкут” фильми 1972-жылы тартылган. Фильмдин режиссёру Ростоцкий өзү 1922-жылы туулган жана кандуу согушка бетме-бет кезиккен. Балким, ошол себептенби, ал өз көзү менен көргөн согушту көркөм тасма аркылуу элге мыкты жеткире алган.
Ростоцкий согуш учурунда катуу жаракат алып, анын өмүрүн бейтааныш мээрман айым сактап калган. Жарадар адамды согуш майданынан алып чыгып, бир нече чакырымга чейин колуна көтөрүп келген ошол аялдын урматына Ростоцкий ушул фильмди тарткан.
Мончодо чечинүү эпизодун тартууда советтик кыздар үчүн миңдеген көрүүчүлөр алдында чечинүү чоң оорчулук эле. Ошондогу режиссёрдун кыздарга кайрылып: “Мен согуш октору күчтүү эркек денелерине эмес, бала төрөш үчүн жаралган аялдардын назик денесине тийип жаткандыгын көрсөткүм келет”,- деген сөздөрүн актрисалар эстеп калышкан. Мындан сырткары, кээбир эротикалык көрүнүштөрдү монтаж учурунда кесип салууну туура көрүш­көн.
Фильмдин башкаарманы старшина Васков согуш учурунда жоокер кыздар үчүн кандай командир болсо, режиссёр Ростоцкий да актрисалар үчүн ошондой башчы эле. Тасма катаал климаттык шарттарда тартылгандыктан, тартуучу топ көптөгөн оорчулуктарды башынан өткөргөн. Саздан өтүү эпи­зоду – эң оор көрүнүш­төр­дүн бири болгон жана аны тартууга бир нече жума кеткен. Режиссёр да согуштан алган жаракаты, бутундагы протезине карабастан актёрлор менен кошо күн сайын ошол саздан өтчү. 2001-жылы Станислав Ростоцкий тасмасынын 30 жылдык мааракесине бир жыл жетпей дүйнөдөн кайтты.

КААРМАНДАР
Тартуучу топтун дээрлик бардык мүчөлөрү фронтчулар эле. Женя Камелькованын ролун аткарган Ольга Остроумовадан башкасы үчүн бул тасма дебют болгон. Ал эми Ольга ошол эле Ростоцкийдин “Дүйшөмбүгө чейин жашайлы” (“Доживём до понедельника”) фильминде тартылган.
Лиза Бричкинанын ролуна Елена Драпекону дайындашкан. Бир учурда актриса менен режиссёрдун пикирлери келишпей, Ростоцкий аны тасмадан чыгарып салууну да ойлогон. Бирок, чыр чечилип, офицердин суйкайган сулуу кызы Елена айылдык карапайым кыз Лизанын ролун аткарган. Фильмдеги актрисаларды сулуулаш үчүн гримдешсе, Еленага грим анын түрүн бузуу үчүн керектелген экен. Бүгүн жоокер Лиза Госдуманын депутаты, Маданият жана туризм боюнча комитеттин төрагасынын орун басары.
Рита Осянинанын ролун аткарган Ирина Шев­чук бул фильмдин аркасынан популярдуулукка жетишкен. Анын эсинде калган эпизод – курсагына ок тийип, өлүп бараткан жери. Ирина өлүп жаткан кыздын образына катуу кирип кетчү экен да, аны кайра эсине келтирүү кыйындыкка тураарын башка актрисалар эскеришет. Азыр Шевчук КМШ жана Балтия өлкөлөрүн камтыган “Киношок” ачык кинофестивалынын мүдүрү.
Екатерина Маркова көрүүчүлөрдүн эсинде Галя Четвертак катары калган. Азыр бул актриса детектив романдарын жазуу менен алек экендигин билгендер аз болсо керек. Ал эми Соня Гурвичтин образын мыкты жараткан Ирина Долгановага Төмөнкү Новгороддун мэри ушул тасмада мыкты образ жараткандыгы үчүн “Волга” машинасын белек кылган.
Унутулгус каарман Васковдун ролун актёр Мартынов Андрей аткарган. Алгач режиссёр “бул актёрду туура эмес тандап алгам” деп ойлогон. Анда жарык бергич, айдоочу жана декораторлор болуп бардык тартуучу топ добуш берүү жолу менен так ошол актёрду башкы ролго тандап алышкан. Мартынов мурутун атайылап съёмка үчүн өстүргөн. Карьерасын жаңы түзүп келаткан 26 жаштагы актёр жашы улуу старшинанын ролун мыкты аткарып, дароо совет киносунун жылдызына айланды.

ИЙГИЛИК
Бир нече эл аралык кинофестивалдардын лауреаты, 1973-жылдын кире лидери болгон (66 миллион адам көргөн) “Таң супасы иңир бейкут” фильми КМШда гана эмес, бүткүл Европада, Америкада, жадакалса Германиянын өзүн­дө да шумдуктуудай кабыл алынды. Фильм 1972-жылы Венециядагы (Италия) ХХХIII Эл аралык кинофестивалда биринчи сыйлыкка арзыган. “Эки жарым миң көрүүчүдөн турган зал кино бүтө электе эле ордунан туруп, жөнөкөй орус актрисаларына алакан чаап жатышты”,- деп эскерет фильмдин режиссёру Станислав Ростоцкий.
Америкалык киноискусство академиясы тасманы “Жылдын мыкты беш тасмасынын бири” деп таап, “Оскар” киносыйлыгынын номинанты болуу аркылуу советтик шедевр бүткүл дүйнөгө атагы чыкты.
Ал эми 1973-жылы тасма Алматыдагы VI Бүткүл Союздук кинофестивалда биринчи премияга татыктуу болгон. Фильмдин жаратуучулары – режиссёр С. Ростоцкий, повесть менен сценарийдин автору – Б. Васильев, оператору – В. Шумский жана актёр – А. Мартынов 1974-жылы Ленин комсомолу сыйлыгына, 1975-жылы СССРдин мамлекеттик сыйлыгына ээ болушкан.

КЫТАЙЛАР ДА ТАРТКАН
Туура 3 саат 10 мүнөткө созулган тасма 2005-жылы Кытайдын борбордук телевидениесинин (CCTV) демилгеси жана режиссёр Мао Вэйнин эмгеги менен 20 бөлүмдөн турган сериал катары тартылып чыкты. 1972-жылкы тасманын римейкин (кайра тартуу) жасоого повесттин автору Б. Васильев өзү уруксатын берип, редакциялоого катышкан. Кытай версиясында повесттин биз көргөн тасмага кирбей калган бөлүмдөрү тартылган жана актёрлордун баары орустар.

ТАСМА – КЫРГЫЗ ТИЛИНДЕ
«Таң супасы иңир бейкут» Акматбек Солтобаев тарабынан кыргыз тилине которулган. Режиссёр Фатима Момуралиева жана үн редактору Светлана Толканованын жетектөөсү алдында Гүлсара Дуулатова, Искра Раимкулова, Аят Абдрахманова жана Сайнеке Жунушалиевалар тасманын кыргыз тилиндеги дубляжына катышышкан. Ал эми башкаарман Васковдун үнүн Советбек Жумадылов коштоп берген.

УНУТУЛГУС ШЕДЕВР
Согуштан кийин төрөлгөндөр “Таң супасы иңир бейкут” фильмин көрүп, фашист тозогунун каардуулугун, душмандын зөөкүрлүгүн, баласынан айрылган эненин, атасынан айрылган жетимдин ыйын түшүнө алды. Фильмдин акырында «баланча фронтто маанилүү эч нерсе деле болгон жок...» деген фраза айтылат. Албетте, эң сонун алты адамдын өлүмү согуштун масштабына салыштырганда маанилүү эч нерсе эмес. Себеби, бул согуш чындыгы.

Бетти даярдаган Бегайым Мусакеева


"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
21193;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: