super.kg logo

Мектепке кирүү акысына акча, мектеп фондуна акча, кошумча ийримге акча... Окуу жылы менен кошо башталган көйгөйлөр

 

Бүгүн, 4-сентябрда жаңы окуу жылы башталды. Ага чейин ата-энелер балдарын окууга даярдоо, 1-класска берүү жана башка бир катар аракеттерин көрүштү. Буга чейин айтылып келген көйгөйлөр бул окуу жылында да айтылып, ал тургай мектептин тартыштыгы маселеси жыл өткөн сайын курчуп баратканы белгилүү болду.

Окуу жылы менен кошо башталган көйгөйлөрдү SUPER.KG порталы иликтеп көрдү.

4 БАЛАНЫН ЖАЛГЫЗ БОЙ ЭНЕСИМИН, 2 БАЛАМДЫ МЕКТЕПКЕ КИРГИЗҮҮГӨ ШАРТЫМ ЖОК

"Мен жалгыз бой энемин, 4 балам бар. Бишкектеги "Дордой" базарына жакын жерде жашайм. 2 баламды мектепке киргизейин десем "орун жок" деп кабыл алыша элек", - деп кайрылды аты-жөнүн жашыруун калтырууну өтүнгөн келин.

Айтымында, ал балдары менен Ош облусунан келген. Жолдошу менен ажырашып кетип, балдарын өзү багат. Талаа жумуштарына чыгып күнүмдүк керектөөлөргө акча табам деген эне балдарын документтеринин жоктугунан мектепке бере албай калган.

ИЧКИ МИГРАЦИЯНЫН ӨСҮШҮ МЕНЕН МЕКТЕПТЕРДИН ТАРТЫШТЫГЫ 3 ЭСЕГЕ ӨСКӨН

"Дордой" базары тараптагы жаңы конуштарда документи жок балдарды гана эмес, барларын да мектепке алуу оор абалды жараткан. Анткени өлкөдөгү жумушсуздукту негиз кылып өлкөнүн дубандарынан жашоочулар Бишкекке агылып турган чакта мындай көйгөй курчуган. Ак-Бата, Ак-Жар, Адилет, Келечек жана башка базардын тегерегиндеги конуштарда батирлердин ижара акысы шаар ичиндеги батирлерге караганда арзан болгондуктан жана базарда эмгектенгендер көп болгондуктан ички мигранттар аталган конуштарга жашоону эп көрүшөт.

МЕКТЕП САЛБАГАН МАМЛЕКЕТ ТҮРМӨ САЛУУГА АРГАСЫЗ БОЛОТ

2 баласын мектепке бере албай жаткан келиндин көйгөйү менен Балдарды коргоо борборуна кайрылдык. Борбор турмуш-тиричиликтен кыйналган үй-бүлөлөрдүн балдарына ар тараптуу жардам көрсөтүп келет. Борбордун "Дордой" базары жактагы филиалынын социалдык кызматкери Таалайбек Жакыпов мындай мектеп көйгөйүн чече албай жүргөндөр өтө көп экенине токтолду.

"Дордой менен анын тегерегиндеги жаңы конуштарда көбүнчө ички мигранттар жашайт. Жергиликтүү жашоочулар өздөрү 5 миң болсо, батирге ижара төлөп жашаган ички мигранттардын саны андан 3 эсе көп.
Ак-Бата, Ак-Жар, Адилет конуштарынын биринде да мектеп жок. Ак-Батадагы башталгыч мектеп 198 окуучуга ылайыкташканы менен 1200 бала окуйт.

Мектепке кирип дем алуу өтө кыйын, окутуп жаткан мугалимдерди, балдарды аяйсың. Ак-Батада 1200 түтүн бар, ар биринде бирден бала болгондо эле 1200 болуп жатат, мындан тышкары мектеби жок Ак-Жар, Адилет конуштарында 20 миңдей түтүн бар. Алардын балдары кайда барып окуйт?

Ак-Жар мыйзамсыз салынган конуш деп каралбай жатат, ал Бишкекке карайбы же Чүйгө карайбы бул да чечилбей келет. Өкмөт мектепке кайда барсаңар өзүңөр чечкиле дегендей эле мамиле жасап жатат.
Андагы балдардын баары Дордойдогу №87, №94-мектептерге келишет. Бул мектептерде да ылайыкталгандан 3-4 эсе көп бала окуйт. 20-кылымдарда бир аалым "Мектеп салбаган өлкө акыры түрмө салууга мажбур болот" деп айткан экен.

МЕКТЕП КУРУУГА ДЕМӨӨРЧҮ ТАБЫЛГАН, БИРОК МАМЛЕКЕТ ЖЕР БЕРБЕЙ ЖАТАТ

"Биз Ак-Бата жаңы конушуна мектеп салуу маселеси менен жергиликтүү бийликтен тартып жогорку бийлик бутактарына чейин кайрылып 5 жылдан бери майнап чыгара албай келебиз. Бул убакыт ичинде мектептин өзүн куруп берүүгө демөөрчүлөр да табылды. Арабдар келип, абалды көрүп мектеп салып берүүнү убадалаган. Эми өкмөт ошол мектепке жер тилкесин бөлүп бербей, ушунча ата-энеге кошуп балдарды кыйнап жатат. Ушундай шартта бала кандай билим алат, демек, өлкө балдарга татыктуу билим алуусуна шарт түзө албай жатат. Тагыраагы, түзгүсү келбейт. Ал эми сиздерге кайрылган келиндин балдарынын күбөлүктөрүн алууга жана мектепке орнотууга жардам берүүдөн баш тартпайбыз", - деп кошумчалады Жакыпов.

198 БАЛАГА ЫЛАЙЫКТАШКАН МЕКТЕПКЕ БУЛ ЖЫЛЫ 1 МИҢ 200 БАЛА КАБЫЛ АЛЫНДЫ
198 балага ылайыкташып, бирок 1200 балага билим берилип жаткан мектеп

Балдарды коргоо борборунан кийин ылайыкташкандан алты эсеге көп баланы кабыл алып окутуп келе жаткан мектепти көздөй бет алдык. Бир кабаттуу имарат, ичинде узунунан кеткен бир коридор. Эки тарабында балдар окуган класстар, алардын саны он. Жыйналыш залы, спорт залы жок, ашкана да убактылуу жабылган. Анткени менен директордун бул кыйынчылыктардан өтүп кетебиз деген үмүтү чоң.

Мектепте 10 класс барАк-Бата конушундагы №43-мектептин директору Нурия Алагушова: "Бул мектеп 5-класска чейин гана окутууга ылайыкташкан. Бирок биз 9-класска чейинки балдарды кабыл алып окутабыз. Бала көп, класс аз. Башталгыч класстар 4 мөөнөттө, ал эми 5-класстан 9-класска чейинки окуучулар 3 мөөнөттө окутулат. Мындан улам сабак эртең менен саат 7:30да башталат.

Бирок окуу тартибин бузбайбыз, сабактар 45 мүнөт өтүлөт. Мектепке көп бала кабыл алынганын эске албаганда мектептин абалы жакшы, класстарда шарттар түзүлгөн", - деди директор.

ОКУУ ЭМЕС ЭЛЕ, АЙ САЙЫН АКЧА СУРАМАЙ БАШТАЛДЫ

Билим берүү жана илим министрлиги, мэриянын алдындагы билим берүү борбору канчалык жаап-жашырып же абалды жумшарткысы келгени менен иш жүзүндө башка көрүнүш экенин биз жолуккан көпчүлүк ата-энелер айтып жатышты. Өзгөчө шаар ичиндеги мектептерде ай сайын акча топтоо арылгыс адат болуп калган. Ата-энелер жыйналышында балдарга билим берүү тууралуу кеп аз эле болбосо, негизинен сөз каражат тууралуу жүрөт.
Бишкектин четиндеги Новопавловка айылындагы №2-мектеп гимназиясында 2 балам окуйт, окуу менен кошо акча чогултуу башталды деген эне балдарына кеткен чыгымды төмөндөгүчө эсептеп берди.
1. Мектептин "Алтын казына" аттуу фондуна жылына 1 балага 1500 сомдон - 2×1 500 = 3000 сом;
2. Айына банкка 1 балага 360 сомдон - 2×360=720 сом (квитанцияны кошкондо 780 сом болот, бул каражат кошумча ийримге дешет);
3. Айына 30 сомдон пол жууп иштеген кызматкер үчүн айлык - 2×30=60;
4. Айына 50 сомдон кароолчунун айлыгына - 2×50=100 сом.
"Бул туруктуу топтой турган акчалар гана. Мындан тышкары да ай сайын акча топтоого түрдүү себептер чыгат. Мисалы, мугалимдин туулган күнү, майрамга белек, мектептин оңдоп-түзөө иштерине акча, айтор, айта берсек түгөнбөйт.
Китепке акча төлөө, окуу куралдарын, мектеп формасын алып берүү дегендерди милдетим катары көргөндүктөн алар тууралуу айткан жокмун. Бирок көп балалуулар мунун баарына акчаны жеткирүүсү кыйын. Аты-жөнүмдү атагандан корком, анткени балдарымды мектептен чыгарып жиберет деп чочулайм", - дейт ал.

СЕРЕПЧИ: МЕКТЕПТИ БҮТКӨНГӨ ЧЕЙИН БАЛАГА МИЛЛИОН СОМ КОРОГОН УЧУРЛАР БОЛГОН. ӨЛКӨДӨ БИЛИМ АЛУУ АКЫСЫЗ ДЕП АЙТУУ МҮМКҮН ЭМЕС

20 жылдан бери көйгөйгө кабылган ата-эне, балдар менен иш жүргүзүп келе жаткан адис Кумар Эргешова: "Кыргыз мамлекетинин Баш мыйзамында жазылган "Мектептерде билим берүү акысыз" деген пункт аткарылбай жатат деп толук айта алам. Анткени шаардагы дээрлик бардык мектептерде "Кирүү салымы" бар. Мунун калп эмес экенин ата-энелер тастыктай алат. Шаар ичиндеги мектептерде бул салым 2 миң сомдон 60 миң сомго чейин жеткенин билем. Укмуш окутуп жиберебиз деген мектептерде ай сайын топтогон акчаларынын суммасы да жогору. Ата-энелер эч кандай каршылык көрсөтө алышпайт, анткени мектептер шаардык бюджеттерден каржылангандыктан, ар бир мектеп өзүн-өзү каржыласын деген таризде ички уставдарын түзүүгө уруксат берилген. Ата-эне нааразы болуп чыкса эле, ички жобобуз бар деп мөөр басылган кагазды алдына коюп коёт.

Бишкектин четинде мыйзамдуу 48, мыйзамсыздарды кошкондо 54 жаңы конуш бар. Ошончо жаңы конушта болгону 12 мектеп иштеп жатат. Эптеп окутуп, аттестат беребиз деген мектептердин бир жылдык "кирешеси" 3 миллион сомго жетет. Ал эми биз эсептеп, иликтеп чыкканда 1 баланы мектепке окутуп бүтүрүү үчүн 1 миллион сом жумшалган учурлар бар экенин аныктадык. Анан кантип өлкөдө билим берүү акысыз деп айтабыз. Мунун баары мугалимдин аз айлык алып иштегенинен улам болуп жатат".

ШААРДЫК БИЛИМ БЕРҮҮ БОРБОРУ: "МЕКТЕП ФОНДДОРУНА АТА-ЭНЕ МИЛДЕТТҮҮ ТҮРДӨ ЭМЕС, МҮМКҮНЧҮЛҮГҮНӨ ЖАРАША АКЧА БЕРЕТ

Бишкек шаардык мэриясынын алдындагы Билим берүү борборунун башкы адиси Жайнагүл Сапалова жогоруда аталган көйгөйлөр боюнча: "Ички миграция өсүп, баш калаада мектептин жетишсиздиги курч маселе болуп турат. Ушул тапта шаарда 16 мектеп жетишсиз.

Ал эми акча маселесине келсек, биринчи класска кабыл алынган ар бир бала мектепке акысыз кирет. Эч кандай акча төлөбөшү керек. Ай сайын акча топтоо маселесине токтоло турган болсом, мектептин ички жоболоруна ылайык мектептерде фонд түзүлгөн. Бирок ата-эне милдеттүү түрдө, ай сайын фондго акча берсин деген нерсе жок. Болгону мектеп фондуна жардам көрсөтөм деген ата-эне акча берсе болот. Мектепке кабыл албоо, мажбурлап акча алуу көрүнүштөрү болсо тургундар 0312 61 00 91 номерлерине кабарласа болот"


кошулду


Окуу жылы башталды. Мектеп көйгөйү - 1 партада 4 окуучу

Автор: Илим Туратбек уулу
Оператор: Мундуз Нурланбек уулу, Мухамадзиямидин Турдубек уулу
 
 Рубрикадагы соңку кабарлар 

Урматтуу колдонуучу! Эгер сизде коомчулуктун көңүлүн буруп, талкууну талап кылган жаңылыгыӊыз болсо биз менен бөлүшүӊүз.
Рейтинг: Рейтинг -2 
Комментарийлер(14)
04.09.2018. 21:44 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
180
Катталган:
08-07-2016
Соӊку аракети:
18-09-2018 05:53
Жынысы:
Белгисиз
+5
Мечит салганда жер табылат Мектеп салганга жер табылбай калдыбы?
05.09.2018. 07:31 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
23
Катталган:
16-05-2018
Соӊку аракети:
18-09-2018 14:12
Жынысы:
Белгисиз
+2
Targarien, мечитке жерди жеке адамдар да берууго даяр, мектеп башка маселе. Не болсоле мечитке асыла бербегилечи, мечиттен эмне жамандык кордунор. Ошол силер жаман коргон арабдар мектеп салып берейин десе, карабайсынбы жер жок деп?
05.09.2018. 23:30 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
33
Катталган:
07-09-2016
Соӊку аракети:
14-09-2018 21:10
Жынысы:
Белгисиз
0
Алланын кудурети.
04.09.2018. 22:02 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
201
Катталган:
29-07-2013
Соӊку аракети:
18-09-2018 02:47
Жынысы:
Белгисиз
+3
Любой мектепте чогултат бербейм деп көрчү балаңды кандай чунчутуп жиберер экен
04.09.2018. 23:14 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
5
Катталган:
20-02-2018
Соӊку аракети:
17-09-2018 18:36
Жынысы:
Белгисиз
0
Акчаны алышат. Чара колдонуш кк
04.09.2018. 23:25 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
94
Катталган:
13-11-2017
Соӊку аракети:
18-09-2018 18:20
Жынысы:
Белгисиз
0
Ишеним телефондорун иштетпейсинерби,райондордогу элдердин уну жетпей калып атат жогору жакка.Оштогу кирова мектебининде баш аламандык коп.Ишенканова атту башталгыч класстын мугалими,ай сайын белекке,майрамга деп акча чогултканы аз келгенсип,4-классты бутуп аткан окуучуларга бутуруучу классынар,мага подарка таштап кеткиле деп акча жыйнап алат.Айтсан жогору жактагылар айткандай балаңы чунчутуп жиберет асылып.
04.09.2018. 23:45 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
77
Катталган:
22-01-2018
Соӊку аракети:
18-09-2018 14:41
Жынысы:
Белгисиз
+2
Негизи башынан эле ошондой бирок мурун 1класска бекер кирчисин азыр Сокулуктагы мектепте 1000 сом экен бул жон эле жана дело толтурганга эле андан тышкары фонд китептин акчасы боор тряпка дагы киргени деп баш аягы 4000 ге барып калыптыр озумдун байкемдин баласы барды 1 кл ка
05.09.2018. 08:56 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
11
Катталган:
27-03-2011
Соӊку аракети:
12-09-2018 09:00
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Ош
+2
Класс жетекчилер милдеттуу турдо эле сурап алышат Ош шаарындагы мектептерде.
05.09.2018. 09:26 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
57
Катталган:
18-04-2017
Соӊку аракети:
18-09-2018 17:25
Жынысы:
Белгисиз
0
Бизде да ушул акча сурамай башталды Москва районунда. Китепке деп ай сайын 50сом мектепке деп 360сом толойбуз. Эми жаны китеп учун озунчо 25сомдон толонот деп айтышты эптеп эле элдин акчасын алып атышат
05.09.2018. 09:38 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
281
Катталган:
11-04-2012
Соӊку аракети:
18-09-2018 13:13
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
тынчтык
0
Эжем 1чи класска 5миң берип киргизди кызыны.
05.09.2018. 16:51 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
0
Катталган:
26-02-2017
Соӊку аракети:
18-09-2018 12:41
Жынысы:
Белгисиз
0
балеениби, мектепке киргизуу бекер деп койот 2000ден берип киргиздикго жаап жашыра беришет бул карга карганын козун чокубайт деген чын да башталды уже айына 700дон китебин 600 тан калбайм буларга берген билимин коробузго.
05.09.2018. 16:54 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
0
Катталган:
26-02-2017
Соӊку аракети:
18-09-2018 12:41
Жынысы:
Белгисиз
0
мектеп маселесин чечпесе болбойт урматуу чондор биздин конуштун да мектеби жок баламы ар мектепке апарып киргизе албай жаман кыйналдымго
05.09.2018. 17:43 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
32
Катталган:
05-09-2013
Соӊку аракети:
18-09-2018 17:38
Жынысы:
Белгисиз
0
европеецтер эки же бир балалуу болушат, анан норма жашашат кыйналбай, а биздикилер ырыскы берет деп беш алты баланы оптом тороп алышат да, кыйналып журо беришет.бири бирине жеткире албай, кредитке батып, кыйналып россияга барышып, бул ырыскы эмес, а наоборот убал кылып атканыбыз ошол баланы жакшы бага албай. качан башка онуккон олколордой болот экенбиз, эх жашоо жашоо.
Super TV
06.09.2018. 13:58 
Тайпасы:
Конок
Комментарийлердин саны:
5
Катталган:
21-06-2018
Соӊку аракети:
18-09-2018 16:21
Жынысы:
Белгисиз
0
Мектепке милдеттуу турдо алыш керек деген закон бар ал эми орун жок болсо билбедим
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул кабарды окуду:

Кабарлардын саны:
114196;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2018 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Күрөӊкеев көчөсү - 180
SUPER.KG порталына жайгаштырылган материалдар жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу SUPER.KG порталынын редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: